Tulip®
Atorvastatin
Atorvasterol® - charakterystyka leku dla lekarzy
Wskazania
Atorvasterol® jest wskazany jako uzupełnienie diety w celu zmniejszenia podwyższonego stężenia:
- cholesterolu całkowitego
- cholesterolu LDL (LDL-C)
- apolipoproteiny B
- triglicerydów
U następujących grup pacjentów:
- Dorośli, młodzież i dzieci w wieku 10 lat lub starsze z hipercholesterolemią pierwotną (w tym heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną) lub hiperlipidemią złożoną (mieszaną)
- Dorośli z rodzinną hipercholesterolemią homozygotyczną
Lek stosuje się, gdy odpowiedź na dietę i inne niefarmakologiczne metody leczenia jest niewystarczająca.
Dodatkowo Atorvasterol® jest wskazany w zapobieganiu zdarzeniom sercowo-naczyniowym u dorosłych pacjentów z wysokim ryzykiem pierwszego zdarzenia sercowo-naczyniowego.
Dawkowanie
Przed rozpoczęciem leczenia pacjent powinien stosować standardową dietę zmniejszającą stężenie cholesterolu i kontynuować ją w trakcie terapii. Dawkowanie należy ustalać indywidualnie w zależności od wyjściowego stężenia LDL-C, celu terapeutycznego i odpowiedzi pacjenta na leczenie.
Wskazanie | Dawkowanie |
---|---|
Hipercholesterolemia pierwotna i hiperlipidemia złożona | Zwykle 10 mg raz na dobę. Dawkę można zwiększać co 4 tygodnie do maks. 80 mg/dobę |
Rodzinna hipercholesterolemia heterozygotyczna | Początkowo 10 mg/dobę, zwiększać co 4 tygodnie do 40 mg/dobę. Następnie można zwiększyć do 80 mg/dobę lub dodać lek wiążący kwasy żółciowe |
Rodzinna hipercholesterolemia homozygotyczna | 10-80 mg/dobę |
Zapobieganie chorobom układu krążenia | 10 mg/dobę, można zwiększać w celu osiągnięcia docelowego stężenia LDL-C |
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dostosowanie dawki nie jest konieczne. U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lek należy stosować ostrożnie, a jego stosowanie jest przeciwwskazane w aktywnej chorobie wątroby.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na składniki preparatu
- Czynna choroba wątroby lub niewyjaśnione, przewlekle podwyższone stężenie aminotransferaz (>3x GGN)
- Ciąża, karmienie piersią i kobiety w wieku rozrodczym niestosujące skutecznej antykoncepcji
- Choroby mięśni szkieletowych
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia należy wykonywać okresowe badania czynności wątroby. W przypadku utrzymującego się zwiększenia aktywności aminotransferaz >3x GGN zaleca się zmniejszenie dawki lub odstawienie leku.
Należy zachować ostrożność u pacjentów spożywających znaczne ilości alkoholu lub z chorobą wątroby w wywiadzie.
Istnieje zwiększone ryzyko rabdomiolizy przy jednoczesnym stosowaniu z niektórymi lekami (np. cyklosporyna, erytromycyna, klarytromycyna, itrakonazol). W takich przypadkach należy rozważyć mniejszą dawkę maksymalną atorwastatyny.
Przed leczeniem należy oznaczyć aktywność kinazy kreatynowej (CK) u pacjentów z czynnikami predysponującymi do rabdomiolizy. Leczenie należy przerwać w przypadku istotnego zwiększenia aktywności CK lub wystąpienia objawów miopatii.
Należy monitorować pacjentów pod kątem rozwoju cukrzycy, zwłaszcza tych z czynnikami ryzyka.
Interakcje
Atorwastatyna jest metabolizowana przez CYP3A4 i jest substratem transporterów, np. OATP1B1. Jednoczesne stosowanie inhibitorów CYP3A4 lub transporterów białek może zwiększać stężenie atorwastatyny w osoczu i ryzyko miopatii.
Silne inhibitory CYP3A4 (np. klarytromycyna, itrakonazol, inhibitory proteazy HIV) znacząco zwiększają stężenie atorwastatyny. Należy unikać jednoczesnego stosowania lub zastosować mniejszą dawkę atorwastatyny.
Umiarkowane inhibitory CYP3A4 (np. erytromycyna, diltiazem) mogą również zwiększać stężenie atorwastatyny. Należy rozważyć mniejszą dawkę maksymalną atorwastatyny.
Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna) mogą zmniejszać stężenie atorwastatyny w osoczu.
Jednoczesne stosowanie z gemfibrozylem, innymi fibratami lub ezetymibem zwiększa ryzyko miopatii.
Ciąża i laktacja
Stosowanie atorwastatyny w ciąży i podczas karmienia piersią jest przeciwwskazane. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję w trakcie leczenia.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane (≥1/100 do <1/10) to:
- Zapalenie błony śluzowej nosa i gardła
- Reakcje alergiczne
- Hiperglikemia
- Bóle głowy
- Zaparcia, wzdęcia, niestrawność, nudności, biegunka
- Bóle mięśni, bóle stawów, bóle kończyn, skurcze mięśni
- Nieprawidłowe wyniki prób wątrobowych
Rzadziej występują: miopatia, zapalenie mięśni, rabdomioliza.
Warto zapamiętać
- Atorwastatyna jest skutecznym lekiem w terapii hipercholesterolemii i zapobieganiu zdarzeniom sercowo-naczyniowym
- Należy monitorować czynność wątroby i mięśni w trakcie leczenia ze względu na ryzyko hepatotoksyczności i miopatii
Mechanizm działania
Atorwastatyna jest selektywnym, kompetycyjnym inhibitorem reduktazy HMG-CoA - enzymu ograniczającego szybkość syntezy cholesterolu. Hamuje biosyntezę cholesterolu w wątrobie oraz zwiększa liczbę receptorów LDL na powierzchni hepatocytów, co prowadzi do zwiększonego wychwytu i katabolizmu LDL.
W efekcie atorwastatyna zmniejsza stężenie cholesterolu całkowitego, LDL-C, apolipoproteiny B i triglicerydów oraz zwiększa stężenie HDL-C w surowicy krwi.
Właściwości farmakokinetyczne
Atorwastatyna jest szybko wchłaniana po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie w osoczu osiąga po 1-2 godzinach. Biodostępność wynosi około 14%. Wiąże się z białkami osocza w ponad 98%. Jest metabolizowana głównie w wątrobie przez CYP3A4. Okres półtrwania wynosi około 14 godzin, ale czas działania hamującego reduktazę HMG-CoA wynosi około 20-30 godzin ze względu na obecność aktywnych metabolitów.
Atorwastatyna i jej metabolity są wydalane głównie z żółcią. Mniej niż 2% podanej dawki jest wydalane z moczem.
Wnioski
Atorwastatyna jest skutecznym i dobrze tolerowanym lekiem w terapii zaburzeń lipidowych oraz prewencji zdarzeń sercowo-naczyniowych. Wymaga jednak starannego monitorowania pacjenta, szczególnie pod kątem działań niepożądanych ze strony wątroby i mięśni. Właściwe stosowanie leku pozwala na uzyskanie istotnych korzyści klinicznych przy akceptowalnym profilu bezpieczeństwa.
Tulip®

Wskazania pozarejestracyjne: Ciężka wtórna hipercholesterolemia u dzieci w wieku od 10 do 18 rż. (z wysokim ryzykiem powikłań sercowo-naczyniowych oraz przy braku skuteczności leczenia niefarmakologicznego) w przebiegu: niewydolności nerek lub zespołu nerczycowego, lub cukrzycy typu I (z towarzyszącą mikroalbuminurią lub niewydolnością nerek), lub otrzymujących terapię antyretrowirusową, lub po przeszczepianiu narządów
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia