Glucophage® XR
Metformin hydrochloride
Formetic - lek przeciwcukrzycowy z grupy biguanidów
Wskazania do stosowania
Formetic jest wskazany w następujących przypadkach:
- Leczenie cukrzycy typu 2 u dorosłych, szczególnie u pacjentów z nadwagą
- Monoterapia lub terapia skojarzona z innymi doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi lub insuliną
- Zapobieganie cukrzycy typu 2 u pacjentów ze stanem przedcukrzycowym
- Zespół policystycznych jajników (PCOS)
U dorosłych pacjentów z cukrzycą typu 2 i nadwagą leczonych metforminą jako lekiem pierwszego rzutu wykazano zmniejszenie ilości powikłań cukrzycowych w przypadku nieskuteczności samej diety.
Dawkowanie i sposób podawania
Formetic jest dostępny w tabletkach o różnej zawartości substancji czynnej: 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg chlorowodorku metforminy. Dawkowanie należy dostosować indywidualnie dla każdego pacjenta, biorąc pod uwagę skuteczność i tolerancję leku.
Dawka | Dawkowanie początkowe | Dawkowanie maksymalne |
---|---|---|
500 mg | 1 tabletka raz dziennie | 4 tabletki (2000 mg) raz dziennie |
750 mg | 1 tabletka raz dziennie | 2 tabletki (1500 mg) raz dziennie |
1000 mg | 1 tabletka raz dziennie | 2 tabletki (2000 mg) raz dziennie |
Tabela: Dawkowanie preparatu Formetic w zależności od zawartości substancji czynnej w tabletce
Lek należy przyjmować podczas wieczornego posiłku. Dawkę należy zwiększać stopniowo co 10-15 dni, aby poprawić tolerancję leku w przewodzie pokarmowym. W przypadku niewystarczającej kontroli glikemii przy maksymalnej dawce, można rozważyć zamianę na standardowy preparat metforminy o natychmiastowym uwalnianiu w dawce do 3000 mg/dobę.
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek dawkowanie należy dostosować do wartości GFR:
- GFR 60-89 ml/min: maksymalna dawka dobowa 2000 mg
- GFR 45-59 ml/min: maksymalna dawka dobowa 2000 mg, dawka początkowa nie większa niż połowa dawki maksymalnej
- GFR 30-44 ml/min: maksymalna dawka dobowa 1000 mg, dawka początkowa nie większa niż połowa dawki maksymalnej
- GFR <30 ml/min: metformina przeciwwskazana
U pacjentów w podeszłym wieku oraz ze zwiększonym ryzykiem pogorszenia czynności nerek należy częściej kontrolować parametry nerkowe, np. co 3-6 miesięcy.
Przeciwwskazania
Formetic jest przeciwwskazany w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na metforminę lub którykolwiek składnik preparatu
- Choroby nerek i niewydolność nerek
- Stany zagrażające czynności nerek (odwodnienie, ciężkie zakażenia)
- Ostra lub przewlekła kwasica metaboliczna
- Stan przedśpiączkowy i śpiączka cukrzycowa
- Choroby wątroby
- Świeży zawał serca
- Niewydolność serca lub oddechowa
- Stany niedotlenienia i nasilonego katabolizmu
- Ciężkie zakażenia
- Zabiegi operacyjne
- Nadużywanie alkoholu
Względne przeciwwskazania obejmują: poważne choroby o nieznanej przyczynie, podeszły wiek oraz stosowanie u dzieci.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Formeticu należy pamiętać o następujących kwestiach:
- Nie należy przerywać diety ubogowęglowodanowej i niskokalorycznej
- Konieczne jest regularne oznaczanie stężenia kreatyniny w moczu (przed rozpoczęciem leczenia i 2-4 razy w roku podczas terapii)
- Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków mogących wpływać na czynność nerek
- Istnieje ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby
Interakcje z innymi lekami
Formetic może wchodzić w interakcje z następującymi grupami leków:
- Leki kationowe (np. amiloryd, digoksyna, morfina) - mogą konkurować z metforminą o transport w kanalikach nerkowych
- Leki o działaniu hiperglikemizującym (np. diuretyki, steroidy, hormony tarczycy) - mogą osłabiać działanie metforminy
- Środki cieniujące zawierające jod - nie należy podawać metforminy 48 godzin przed i po badaniu z ich użyciem
Ciąża i karmienie piersią
Stosowanie Formeticu podczas ciąży i karmienia piersią jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko wad wrodzonych i śmiertelności okołoporodowej.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Formeticu to:
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: biegunka, nudności, wymioty, wzdęcia, bóle brzucha (zwykle przejściowe)
- Zaburzenia smaku (metaliczny posmak w ustach)
- Zmniejszone wchłanianie witaminy B12 i kwasu foliowego (rzadko prowadzące do niedokrwistości megaloblastycznej)
Najpoważniejszym, choć rzadkim powikłaniem jest kwasica mleczanowa, która może wystąpić na skutek kumulacji metforminy lub zaburzeń metabolizmu mleczanów.
Przedawkowanie
W przypadku przedawkowania Formeticu istnieje ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej. Metforminę można usunąć z organizmu za pomocą dializy.
Mechanizm działania
Formetic (chlorowodorek metforminy) jest doustnym lekiem hipoglikemizującym z grupy biguanidów. Jego działanie polega na:
- Zmniejszaniu wytwarzania glukozy w wątrobie
- Zwiększaniu wrażliwości tkanek na insulinę
- Zwiększaniu obwodowego wychwytu i tkankowego zużycia glukozy
- Hamowaniu wchłaniania glukozy w jelitach
Metformina nie powoduje hipoglikemii ani hiperinsulinemii, co jest jej istotną zaletą w porównaniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi.
Warto zapamiętać
- Formetic jest lekiem pierwszego rzutu w terapii cukrzycy typu 2, szczególnie u pacjentów z nadwagą
- Lek należy przyjmować podczas wieczornego posiłku, a dawkę zwiększać stopniowo dla poprawy tolerancji
Formetic jest skutecznym i bezpiecznym lekiem w terapii cukrzycy typu 2, jednak wymaga regularnej kontroli parametrów nerkowych i wątrobowych oraz dostosowania dawki do indywidualnych potrzeb pacjenta.
Zespoły insulinooporności w przypadkach innych niż w przebiegu cukrzycy
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia