Glucophage® XR
Metformin hydrochloride
Formetic - charakterystyka leku dla lekarzy
Wskazania do stosowania
Formetic jest wskazany w następujących przypadkach:
- Leczenie cukrzycy typu 2 u dorosłych, szczególnie u pacjentów z nadwagą
- Monoterapia lub terapia skojarzona z innymi doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi lub insuliną
- Zapobieganie cukrzycy typu 2 u pacjentów ze stanem przedcukrzycowym
- Zespół policystycznych jajników (PCOS)
U dorosłych pacjentów z cukrzycą typu 2 i nadwagą leczonych metforminą jako lekiem pierwszego rzutu wykazano zmniejszenie ilości powikłań cukrzycy w przypadku nieskuteczności samej diety.
Dawkowanie i sposób podawania
Formetic dostępny jest w trzech dawkach: 500 mg, 750 mg i 1000 mg. Poniżej przedstawiono szczegółowe zalecenia dotyczące dawkowania:
Dawka | Zalecenia |
---|---|
500 mg | Dawka początkowa: 1 tabletka raz dziennie podczas wieczornego posiłku. Maksymalna dawka: 2000 mg (4 tabletki) na dobę. |
750 mg | Dawka początkowa: 1 tabletka raz dziennie podczas wieczornego posiłku. Maksymalna dawka: 2 tabletki na dobę. |
1000 mg | Dawka: 1 tabletka raz dziennie podczas wieczornego posiłku. Maksymalna dawka: 2 tabletki na dobę. |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie na podstawie skuteczności i tolerancji, nie przekraczając maksymalnej zalecanej dawki 2000 mg na dobę.
Dawkę należy zwiększać stopniowo, co 10-15 dni, w celu poprawy tolerancji leku w przewodzie pokarmowym. W przypadku niewystarczającej kontroli glikemii przy maksymalnej dawce, można rozważyć zamianę na metforminę o natychmiastowym uwalnianiu w dawce do 3000 mg na dobę.
Szczególne grupy pacjentów:
Pacjenci w podeszłym wieku: Dawkę należy dostosować do czynności nerek. Konieczna jest regularna kontrola funkcji nerek.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Dawkowanie zależy od wartości GFR:
- GFR 60-89 ml/min: maksymalna dawka 2000 mg/dobę
- GFR 45-59 ml/min: maksymalna dawka 2000 mg/dobę, dawka początkowa nie większa niż połowa dawki maksymalnej
- GFR 30-44 ml/min: maksymalna dawka 1000 mg/dobę, dawka początkowa nie większa niż połowa dawki maksymalnej
- GFR <30 ml/min: metformina przeciwwskazana
Należy regularnie monitorować czynność nerek, co najmniej raz w roku, a u pacjentów z podwyższonym ryzykiem co 3-6 miesięcy.
Dzieci i młodzież: Nie zaleca się stosowania ze względu na brak danych.
Przeciwwskazania
Formetic jest przeciwwskazany w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na metforminę lub którykolwiek składnik preparatu
- Choroby nerek i niewydolność nerek
- Stany zagrażające czynności nerek
- Ostra lub przewlekła kwasica metaboliczna
- Stan przedśpiączkowy, śpiączka cukrzycowa hipermolarna i ketonowa
- Choroby wątroby
- Świeży zawał serca
- Niewydolność serca lub oddechowa
- Stany niedotlenienia i nasilonego katabolizmu
- Ciężkie zakażenia
- Zabieg operacyjny
- Nadużywanie alkoholu
Względne przeciwwskazania obejmują poważne choroby o nieznanej przyczynie oraz podeszły wiek.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Formeticu należy:
- Kontynuować dietę ubogowęglowodanową i niskokaloryczną
- Regularnie monitorować stężenie kreatyniny w moczu (przed rozpoczęciem leczenia i 2-4 razy w roku podczas terapii)
- Zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków mogących wpływać na czynność nerek
Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko kwasicy mleczanowej, która jest rzadkim, ale poważnym powikłaniem metabolicznym.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Formetic może wchodzić w interakcje z następującymi lekami:
- Leki kationowe (np. amiloryd, digoksyna, morfina) - mogą konkurować o system transportu w kanalikach nerkowych
- Diuretyki, steroidy, pochodne fenotiazyny, hormony tarczycy, estrogeny, doustne leki antykoncepcyjne, fenytoina, kwas nikotynowy, sympatykomimetyki, antagoniści wapnia, izoniazyd - mogą mieć działanie hiperglikemizujące
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu tych leków i monitorować poziom glukozy we krwi.
Wpływ na ciążę i laktację
Formetic jest przeciwwskazany w okresie ciąży i karmienia piersią ze względu na zwiększone ryzyko wad wrodzonych i śmiertelności okołoporodowej.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Formeticu to:
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: biegunka, nudności, wymioty, wzdęcia, bóle brzucha (zwykle przejściowe)
- Zaburzenia smaku (metaliczny posmak w ustach)
- Zmniejszone wchłanianie witaminy B12 i kwasu foliowego (rzadko prowadzące do niedokrwistości megaloblastycznej)
Najpoważniejszym, choć rzadkim powikłaniem jest kwasica mleczanowa, która może wystąpić na skutek kumulacji metforminy. Czynniki ryzyka obejmują zaburzenia perfuzji tkankowej, odwodnienie, niedotlenienie i zaburzenia czynności wątroby.
Przedawkowanie
W przypadku przedawkowania Formeticu istnieje ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej. Leczenie polega na usunięciu metforminy z organizmu za pomocą hemodializy.
Mechanizm działania
Formetic (metformina) jest doustnym lekiem hipoglikemizującym z grupy biguanidów. Jego działanie polega na:
- Zmniejszeniu wytwarzania glukozy w wątrobie
- Zwiększeniu wrażliwości tkanek na insulinę
- Zwiększeniu obwodowego wychwytu i tkankowego zużycia glukozy
- Hamowaniu wchłaniania glukozy w jelitach
Metformina nie powoduje hipoglikemii ani hiperinsulinemii, co jest jej istotną zaletą w porównaniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi.
Warto zapamiętać
- Formetic jest lekiem pierwszego rzutu w terapii cukrzycy typu 2, szczególnie u pacjentów z nadwagą
- Maksymalna dawka dobowa Formeticu wynosi 2000 mg, a dawkowanie należy dostosować do czynności nerek pacjenta
Skład
Substancją czynną Formeticu jest chlorowodorek metforminy. Dostępne są następujące dawki:
- 500 mg w tabletce
- 750 mg w tabletce powlekanej
- 850 mg w tabletce powlekanej
- 1000 mg w tabletce powlekanej
- 1000 mg w tabletce o przedłużonym uwalnianiu
Formetic jest skutecznym i bezpiecznym lekiem w terapii cukrzycy typu 2, pod warunkiem przestrzegania zaleceń dotyczących dawkowania i monitorowania pacjenta. Jego stosowanie wymaga regularnej oceny czynności nerek oraz świadomości ryzyka wystąpienia rzadkich, ale poważnych powikłań, takich jak kwasica mleczanowa.
Zespoły insulinooporności w przypadkach innych niż w przebiegu cukrzycy
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia