Podostre zapalenie tarczycy a COVID-19

Podostre zapalenie tarczycy to stosunkowo rzadka choroba związana z zakażeniem wirusowym. Wirus SARS-CoV-2 prawdopodobnie ma silne powinowactwo do komórek tarczycy i wywołuje znacznie częściej tę chorobę.

Podostre zapalenie tarczycy

Podostre zapalenie tarczycy (SAT – subacute thyroiditis) jest destrukcyjnym zapaleniem tarczycy dotykającym głównie kobiety. Najczęściej objawia się bólem przedniej części szyi promieniującym do żuchwy i ucha. Często pojawia się wysoka gorączka, powyżej 39°, szczególnie w nocy. Chorzy są zazwyczaj osłabieni, mogą mieć objawy tyreotoksykozy takie jak arytmie serca, biegunka, uderzenia gorąca, niepokój. Charakterystyczne w badaniach laboratoryjnych jest przyspieszone opadanie krwinek czerwonych (OB), zwiększone stężenie białka C-reaktywnego (CRP) w surowicy i cechy tyreotoksykozy, czyli podwyższenie FT4 i FT3, a obniżenie TSH. SAT występuje u ludzi podatnych genetycznie. Wywołują je wirusy, najczęściej wskazuje się na wirusy Coxsackie, ECHO, adenowirusy, parwowirusa B19, HIV, wirus Epsteina i Barr, a także WZW E oraz grypy, świnki, różyczki i odry. Przed pandemią COVID-19 nie uważano koronawirusów za czynnik etiologiczny SAT. 

Wpływ koronawirusa na tarczycę

Badania prowadzone nad wcześniejszym wirusem, SARS-CoV-1, donosiły o możliwym uszkodzeniu tarczycy i jej włóknieniu w przebiegu zakażenia. Jednak rozwój chorób tarczycy po tym koronawirusie łączono z kilkoma nakładającymi się mechanizmami takimi jak nadmierna uogólniona reakcja immunologiczna, spadek odporności czy bezpośrednie uszkodzenie komórek. Jednak wirus SARS-CoV-2 wykorzystuje do wejścia do komórki receptor konwertazy angiotensyny typu 2 (ACE2), a komórki tarczycy mają znaczne jego ilości. W związku z tak zwiększonym powinowactwem wirusa do tarczycy, zwrócono uwagę na potencjalnie mogące rozwinąć się choroby tarczycy. W literaturze można już znaleźć opisy rozwinięcia się choroby Gravesa i Basedowa oraz choroby Hashimoto. Zasadne jest jednak podejrzewanie, że najczęstszym powikłaniem tarczycowym związanym z COVID-19 jest SAT.

Przypadki w literaturze

Pierwszy opisany przypadek SAT związanego z zakażeniem wirusem SARS-CoV-2 wystąpił u 18-letniej pacjentki. Dwa tygodnie po dodatnim teście PCR w kierunku koronawirusa pojawiły się gorączka, ból szyi oraz kołatanie serca. W badaniach laboratoryjnych obserwowano typowe odchylenia dla SAT. Pacjentkę z powodzeniem wyleczono sterydoterapią. Interesujący jest krótki czas od zakażenia wirusowego do rozwinięcia objawów SAT, jedynie 15 dni.

 Włoscy naukowcy opublikowali w “The Lancet Diabetes and Endocrinology” swoje obserwacje dotyczące zaburzeń funkcjonowania tarczycy na podstawie obserwacji pacjentów z oddziału intensywnej terapii (OIT). Zaobserwowali, że nadmiernie podwyższony poziom hormonów tarczycy miało znacząco więcej pacjentów hospitalizowanych z powodu COVID-19 w porównaniu do pacjentów na tym oddziale przed pandemią. Badacze założyli, że u osób intensywnie leczonych lekami przeciwbólowymi i przeciwgorączkowymi, laboratoryjne wskaźniki tyreotoksykozy mogą być jedynymi objawami świadczącymi o podostrym zapaleniu tarczycy. Przy takim założeniu, rozpoznanie SAT miało 0,5% chorych bez COVID-19 i aż 10% chorujących na COVID-19. Warto zauważyć, że pacjenci z ciężkim przebiegiem COVID-19 mieli podwyższoną jedynie wolną tyroksynę (FT4), a małe stężenia wolnej trijodotyroniny (FT3) i tyreotropiny (TSH). Takie wyniki są najprawdopodobniej wynikiem nałożenia się SAT i zaburzeń pozatarczycowych w przebiegu ciężkiej choroby. 

Odmienności diagnozy u chorych z COVID-19

U chorego na COVID-19 możliwe jest przeoczenie charakterystycznych objawów zapalenia tarczycy. Ból szyi często przypisuje się zakażeniu gardła, a ogólne osłabienie, gorączka, podwyższone CRP i przyspieszone OB może występować również w zakażeniu koronawirusem. Jednocześnie u osób leczonych przeciwbólowo większość z tych objawów może w ogóle nie wystąpić. Nie należy sugerować się sztywnymi kryteriami czasu odstępu między zakażeniem wirusowym a wystąpieniem SAT. Od chwili zakażenia do rozwoju zapalenia tarczycy mogą minąć jedynie dni, a nawet SAT może czasami być jedynym objawem aktywnego lub przebytego zakażenia SARS-CoV-2.

Oznaczanie hormonów tarczycy a COVID-19

Niektórzy badacze postulują oznaczanie hormonów tarczycy u chorych na COVID-19, zwłaszcza u pacjentów wymagających intensywnej opieki medycznej. Obecnie Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) nie zaleca takiego postępowania w rutynowym postępowaniu z chorymi na COVID-19. Jednak biorąc pod uwagę fakt trudności w rozpoznaniu objawów oraz wzrost występowania bezbólowego przebiegu SAT w ostatnich latach, sprawdzenie poziomów hormonów tarczycy może mieć istotny wpływ na leczenie pacjenta. W podostrym zapaleniu tarczycy występuje też 3 faza choroby związana ze spadkiem hormonów tarczycy, co też może wpływać na terapię. Leczenie podostrego zapalenia tarczycy w przebiegu COVID-19 zazwyczaj ogranicza się do leków ß-adrenolitycznych przy tachykardii. Sterydoterapię zaczyna się od prednizonu w dawce <0,5 mg/kg mc./d.

Autor: lek. Agata Knurowska

Literatura:

  1. Andrzej Lewiński, Ewa Płaczkiewicz-Jankowska: Podostre zapalenie tarczycy (choroba de Quervaina) Interna Szczeklika
  2. Stasiak M., Lewiński A.: Zakażenie SARS-CoV-2 a podostre zapalenie tarczycy. Med. Prakt., 2020; 11: 70–74
  3. Muller I., Cannavaro D., Dazzi D. i wsp.: SARS-CoV-2-related atypical thyroiditis. Lancet Diabet. Endocrinol., 2020; 8: 739–741
  4. Caron P.: Thyroid disorders and SARS-CoV-2 infection: from pathophysiological mechanism to patient management. Ann. Endocrinol. (Paris), 2020; 
  5. 14. Ippolito S., Dentali F., Tanda M.L.: SARS-CoV-2: a potential trigger for subacute thyroiditis? Insights from a case report. J. Endocrinol. Invest., 2020; 43: 1171–1172

Szanowni Państwo,

Farmacja.net sp. z o. o. przetwarza Twoje dane osobowe zbierane w Internecie, w tym informacje zapisywane w plikach cookies, w celu personalizacji treści oraz reklamy, udostępniania funkcji mediów społecznościowych oraz analizowania ruchu w Internecie.

Kliknij „Zatwierdź i przejdź do serwisu”, aby wyrazić zgodę na korzystanie z technologii takich jak cookies i na przetwarzanie przez farmacja.net sp. z o .o. , Zaufanych Partnerów Twoich danych osobowych zbieranych w Internecie, takich jak adresy IP i identyfikatory plików cookie, w celach marketingowych (w tym do zautomatyzowanego dopasowania reklam do Twoich zainteresowań i mierzenia ich skuteczności) i pozostałych, szczegółowo opisanych w ustawieniach zaawansowanych.

Zgoda jest dobrowolna i możesz ją w dowolnym momencie wycofać w ustawieniach zaawansowanych.

Ponadto masz prawo żądania dostępu, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania danych. W polityce prywatności znajdziesz informacje jak zakomunikować nam Twoją wolę skorzystania z tych praw.

Szczegółowe informacje na temat przetwarzania Twoich danych znajdują się w polityce prywatności.

Instalowanie cookies itp. na Twoich urządzeniach i dostęp do tych plików.

Na naszych stronach internetowych używamy technologii, takich jak pliki cookie i podobne służących do zbierania i przetwarzania danych eksploatacyjnych w celu personalizowania udostępnianych treści i reklam oraza analizowania ruchu na naszych stronach. Te pliki cookie pomagają poprawić jakość treści reklamowych na stronach. Dzięki tym technologiom możemy zapiewnić Ci lepszą obsługę poprzez serwowanie reklam lepiej dopasowanych do Twoich preferencji.

Nasi zaufani partnerzy to:

Facebook Ireland Limited – prowadzenie kampani remarektingowych i mierzenie ich efektywności – Irlandia (EOG)

Google Ireland Limited (Google Adwords, DoubleClick Ad Exchange, DoubleClick for Publishers Small Business) – zarządzanie kampaniami reklamowymi, ich analiza i pomiary ruchu na stronach Serwisu – Irlandia (EOG)

Google Incorporated (Google Analytics, Google Cloud Platform, GSuit, Google Optimize, Google Tag Manager, Google Data Studio) – obsługa kampanii reklamowych, analizowanie ruchu na stronach Serwisu i obsługa poczty firmowej, analiza sposobu korzystania z Serwisu przez Użytkownika – USA (poza EOG)

Comvision sp. z o. o. – wysyłanie informacji marketingowych dotyczących Serwisu – Polska (EOG)

Benhauer sp. z o.o. – prowadzenie kampanii remarketingowych i mierzenie ich efektywności, e-mail Marketing – Polska (EOG)

LiveChat, Inc. – usługa Pharm:assistant

Oświadczenie

Dostęp do zawartości serwisu medycyna.pl jest możliwy dla osób uprawnionych do wystawiania recept lub osób prowadzących obrót produktami leczniczymi.

Ustawienia zaawansowane Wstecz
logo