Zovirax® Active - Charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
Zovirax® Active jest wskazany w leczeniu zakażeń skóry i błon śluzowych wywołanych przez wirus opryszczki pospolitej (Herpes simplex virus). Obejmuje to:
- Pierwotne i nawracające opryszczkowe zakażenia narządów płciowych (z wyjątkiem zakażeń u noworodków i ciężkich zakażeń u dzieci z obniżoną odpornością)
- Zapobieganie nawrotom opryszczki pospolitej u pacjentów z prawidłową odpornością
- Profilaktyka zakażeń Herpes simplex u pacjentów z obniżoną odpornością
- Leczenie zakażeń wywołanych przez wirus ospy wietrznej i półpaśca (Varicella-zoster virus)
Lek wykazuje skuteczność w leczeniu różnych postaci opryszczki, zarówno w fazie aktywnej infekcji, jak i w zapobieganiu nawrotom. Jest szczególnie cenny w terapii pacjentów z obniżoną odpornością, u których infekcje wirusowe mogą mieć cięższy przebieg.
Dawkowanie i sposób podawania
Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|
Dorośli | 200 mg 5 razy na dobę co 4 godziny (z przerwą nocną) przez 5 dni |
Dzieci i młodzież <18 lat | Nie zaleca się stosowania |
Pacjenci w podeszłym wieku | Dostosować dawkę w przypadku zaburzeń czynności nerek |
Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (ClCr <10 ml/min) | 200 mg 2 razy na dobę co 12 godzin |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności nerek. Kluczowe jest utrzymanie właściwego nawodnienia organizmu podczas terapii.
Przeciwwskazania
Stosowanie Zovirax® Active jest przeciwwskazane u pacjentów z nadwrażliwością na acyklowir, walacyklowir lub którąkolwiek substancję pomocniczą preparatu. Należy zachować szczególną ostrożność przy kwalifikacji pacjentów do leczenia i dokładnie zebrać wywiad alergologiczny.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Acyklowir jest wydalany przez nerki, dlatego u pacjentów z niewydolnością nerek konieczne jest zmniejszenie dawki. Należy monitorować funkcję nerek i utrzymywać odpowiednie nawodnienie organizmu.
Pacjenci w podeszłym wieku: Ze względu na możliwe zaburzenia czynności nerek, należy rozważyć zmniejszenie dawki. Ta grupa pacjentów wymaga szczególnej uwagi ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych dotyczących układu nerwowego.
Wysokie dawki doustne: Przy stosowaniu dużych dawek doustnych (np. 4 g/dobę w leczeniu półpaśca) należy zapewnić pacjentowi właściwe nawodnienie, aby uniknąć ryzyka uszkodzenia nerek.
Zawiesina doustna: Zawiera parahydroksybenzoesan propylu i metylu, które mogą powodować reakcje alergiczne. Ponadto zawiera sorbitol, co wyklucza stosowanie u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy.
Ważne jest ścisłe monitorowanie pacjentów podczas terapii, szczególnie pod kątem funkcji nerek i potencjalnych objawów neurologicznych. Wczesne wykrycie nieprawidłowości pozwoli na szybką modyfikację leczenia i uniknięcie poważnych powikłań.
Warto zapamiętać
- Zovirax® Active jest skuteczny w leczeniu i profilaktyce zakażeń wirusami Herpes simplex i Varicella-zoster
- Dawkowanie należy dostosować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i osób w podeszłym wieku
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Chociaż nie stwierdzono klinicznie istotnych interakcji, należy zwrócić uwagę na potencjalne interakcje z lekami wpływającymi na wydalanie acyklowiru przez nerki:
- Probenecyd i cymetydyna mogą zwiększać stężenie acyklowiru w osoczu
- Mykofenolan mofetylu może wpływać na stężenie acyklowiru i jego metabolitów
Mimo potencjalnych interakcji, szeroki indeks terapeutyczny acyklowiru zwykle nie wymaga modyfikacji dawkowania. Niemniej jednak, należy zachować czujność i monitorować pacjentów przyjmujących jednocześnie leki mogące wpływać na farmakokinetykę acyklowiru.
Stosowanie w ciąży i podczas karmienia piersią
Ciąża: Dostępne dane nie wskazują na zwiększone ryzyko wad wrodzonych związanych ze stosowaniem acyklowiru w ciąży. Jednak ze względu na ograniczoną liczbę danych, lek należy stosować tylko wtedy, gdy potencjalne korzyści przewyższają ryzyko dla płodu.
Karmienie piersią: Acyklowir przenika do mleka matki w stężeniach 60-410% stężenia w osoczu. Należy zachować ostrożność przy podawaniu leku kobietom karmiącym, monitorując potencjalne działania niepożądane u niemowlęcia.
Decyzja o stosowaniu Zovirax® Active u kobiet w ciąży lub karmiących piersią powinna być podjęta po dokładnej analizie korzyści i ryzyka, z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji klinicznej pacjentki.
Działania niepożądane
Najczęściej zgłaszane działania niepożądane obejmują:
- Zaburzenia żołądka i jelit: nudności, wymioty, biegunka, bóle brzucha
- Zaburzenia układu nerwowego: bóle głowy, zawroty głowy
- Zaburzenia skóry: wysypki (w tym z nadwrażliwości na światło), świąd
- Zaburzenia ogólne: zmęczenie, gorączka
Rzadziej występują poważniejsze działania niepożądane, takie jak zaburzenia czynności nerek, wątroby czy reakcje alergiczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z grupy ryzyka, monitorując ich stan kliniczny i parametry laboratoryjne podczas terapii.
Przedawkowanie
Acyklowir ma stosunkowo niską toksyczność, jednak przedawkowanie może prowadzić do:
- Objawów ze strony przewodu pokarmowego (nudności, wymioty)
- Zaburzeń neurologicznych (ból głowy, splątanie, drgawki)
- Zaburzeń czynności nerek
W przypadku przedawkowania należy monitorować pacjenta pod kątem objawów toksyczności i zapewnić odpowiednie leczenie objawowe. W ciężkich przypadkach można rozważyć hemodializę w celu przyspieszenia eliminacji leku z organizmu.
Mechanizm działania
Acyklowir jest syntetycznym analogiem nukleozydu purynowego, który selektywnie hamuje replikację wirusów Herpes simplex i Varicella-zoster. Jego mechanizm działania opiera się na:
- Fosforylacji przez wirusową kinazę tymidynową do aktywnej formy trójfosforanu
- Wbudowywaniu trójfosforanu acyklowiru do wirusowego DNA przez wirusową polimerazę DNA
- Zakończeniu syntezy łańcucha DNA wirusa, co hamuje jego replikację
Ta selektywność działania zapewnia wysoką skuteczność przeciwwirusową przy stosunkowo niskiej toksyczności dla komórek gospodarza. Należy jednak pamiętać o możliwości rozwoju oporności wirusów na acyklowir, szczególnie u pacjentów poddawanych długotrwałej terapii.
Skład
Zovirax® Active dostępny jest w dwóch postaciach:
- Tabletki: 1 tabletka zawiera 200 mg acyklowiru
- Zawiesina doustna: 5 ml zawiesiny zawiera 200 mg acyklowiru
Wybór postaci leku powinien być dostosowany do indywidualnych potrzeb i preferencji pacjenta, z uwzględnieniem ewentualnych trudności w połykaniu tabletek.
Zovirax® Active stanowi wartościową opcję terapeutyczną w leczeniu zakażeń wirusami z grupy Herpes. Jego skuteczność, względnie dobry profil bezpieczeństwa i różnorodność postaci farmaceutycznych sprawiają, że jest cennym narzędziem w rękach lekarzy zajmujących się leczeniem infekcji wirusowych.