Zolpic® - charakterystyka leku dla lekarzy
Wskazania
Zolpic® jest wskazany do krótkotrwałego leczenia bezsenności u pacjentów dorosłych. Lek należy stosować wyłącznie w przypadkach, gdy zaburzenia snu są nasilone, upośledzają prawidłowe funkcjonowanie lub powodują skrajne wyczerpanie pacjenta.
Dawkowanie i sposób podawania
Grupa pacjentów | Zalecana dawka |
---|---|
Dorośli | 10 mg/dobę |
Pacjenci w podeszłym wieku lub osłabieni | 5 mg/dobę |
Pacjenci z niewydolnością wątroby | 5 mg/dobę, możliwość zwiększenia do 10 mg/dobę |
Lek należy przyjmować w pojedynczej dawce, bezpośrednio przed snem. Nie należy przyjmować kolejnej dawki tej samej nocy. Maksymalny czas stosowania wynosi od kilku dni do 2 tygodni, nie dłużej niż 4 tygodnie łącznie z okresem stopniowego odstawiania leku.
Warto zapamiętać:
- Zolpic® działa bardzo szybko, dlatego powinien być stosowany bezpośrednio przed pójściem spać lub w łóżku
- Należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę i nie przekraczać maksymalnej dawki 10 mg/dobę
Przeciwwskazania
Stosowanie Zolpic® jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na zolpidem lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Zespół bezdechu sennego
- Miastenia
- Ciężka niewydolność wątroby
- Ostra niewydolność płuc lub zaburzenia oddychania
- Dzieci i młodzież poniżej 18 lat
- Choroby psychiczne (ze względu na brak wystarczających danych)
Przed zastosowaniem leku należy dokładnie przeanalizować przyczynę bezsenności i wyeliminować czynniki ją wywołujące. Utrzymywanie się bezsenności po 7-14 dniach leczenia może wskazywać na występowanie pierwotnych zaburzeń psychicznych lub fizycznych i wymaga ponownej oceny stanu pacjenta.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Zolpic® należy zachować szczególną ostrożność w następujących przypadkach:
- Pacjenci z zaburzeniami czynności oddechowej - ze względu na możliwość hamowania czynności ośrodka oddechowego
- Pacjenci z objawami depresji - ze względu na ryzyko ujawnienia się wcześniej istniejącej depresji i tendencji samobójczych
- Pacjenci uzależnieni od alkoholu lub narkotyków w wywiadzie - zwiększone ryzyko rozwoju uzależnienia
- Pacjenci w podeszłym wieku - zwiększone ryzyko działań niepożądanych, w tym upadków
Należy poinformować pacjenta o ryzyku wystąpienia niepamięci następczej, uzależnienia oraz objawów odstawiennych. Lek może powodować zaburzenia psychoruchowe utrzymujące się następnego dnia, dlatego zaleca się co najmniej 8-godzinny odstęp między przyjęciem leku a prowadzeniem pojazdów lub obsługą maszyn.
Interakcje
Zolpic® wchodzi w istotne interakcje z następującymi substancjami:
- Alkohol - nasila działanie nasenne, nie należy spożywać w trakcie leczenia
- Leki hamujące OUN (np. neuroleptyki, leki przeciwdepresyjne, przeciwbólowe) - nasilenie działania hamującego
- Inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol) - mogą nasilać działanie sedatywne zolpidemu
- Induktory CYP3A4 (np. ryfampicyna) - mogą osłabiać działanie zolpidemu
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu zolpidemu z lekami wpływającymi na aktywność enzymów wątrobowych, szczególnie cytochromu P450.
Ciąża i laktacja
Nie zaleca się stosowania Zolpic® w okresie ciąży, szczególnie w I trymestrze, ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa. Stosowanie leku w końcowym okresie ciąży lub podczas porodu może powodować działania niepożądane u noworodka, w tym zespół odstawienny. Zolpidem przenika do mleka matki w niewielkich ilościach, dlatego nie należy stosować leku w okresie karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Zolpic® obejmują:
- Zaburzenia psychiczne: omamy, pobudzenie, koszmary senne
- Zaburzenia układu nerwowego: senność, bóle głowy, zawroty głowy, nasilenie bezsenności, niepamięć następcza
- Zaburzenia żołądka i jelit: biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha
- Zaburzenia ogólne: zmęczenie
Rzadziej mogą wystąpić: zaburzenia zachowania, uzależnienie, zaburzenia świadomości, osłabienie mięśni, upadki (głównie u osób starszych). W przypadku wystąpienia poważnych działań niepożądanych należy rozważyć przerwanie leczenia.
Mechanizm działania
Zolpidem jest niekompetycyjnym agonistą receptorów GABA-ergicznych, wykazującym selektywne powinowactwo do podjednostki omega-1 (BZD1) kompleksu receptora GABA-A. Aktywacja tych receptorów prowadzi do otwarcia kanałów chlorkowych, hiperpolaryzacji błony komórkowej i w efekcie do hamowania aktywności neuronalnej. Efektem klinicznym jest działanie nasenne, przejawiające się skróceniem czasu zasypiania, zmniejszeniem liczby przebudzeń nocnych oraz wydłużeniem całkowitego czasu snu.
W przeciwieństwie do benzodiazepin, zolpidem w dawkach terapeutycznych nie zaburza struktury snu, w tym fazy REM. Wykazuje również mniejsze działanie miorelaksacyjne i przeciwlękowe.
Wnioski
Zolpic® (zolpidem) jest skutecznym lekiem nasennym o szybkim początku działania, przeznaczonym do krótkotrwałego leczenia bezsenności u dorosłych. Ze względu na ryzyko rozwoju tolerancji i uzależnienia, czas stosowania nie powinien przekraczać 4 tygodni. Lek wymaga ostrożnego stosowania, szczególnie u osób starszych i pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Kluczowe jest przestrzeganie zalecanego dawkowania i czasu stosowania oraz monitorowanie pacjenta pod kątem wystąpienia działań niepożądanych.