Setinin
Quetiapine
Wskazania
Produkt leczniczy Setinin jest wskazany w leczeniu:
- schizofrenii
- choroby dwubiegunowej:
- leczenie umiarkowanych i ciężkich epizodów maniakalnych
- leczenie epizodów ciężkiej depresji
- zapobieganie nawrotom epizodów maniakalnych lub depresji u pacjentów, którzy reagowali na wcześniejsze leczenie kwetiapiną
Dawkowanie
Dorośli
Leczenie schizofrenii:
Lek należy przyjmować 2 razy na dobę. Całkowita dawka dobowa przez pierwsze 4 dni leczenia wynosi:
Dzień | Dawka |
---|---|
1 | 50 mg |
2 | 100 mg |
3 | 200 mg |
4 | 300 mg |
Od 4. dnia dawka powinna być stopniowo zwiększana do zazwyczaj skutecznej dawki 300-450 mg/dobę. W zależności od odpowiedzi klinicznej i tolerancji pacjenta, dawka może być zmieniana w zakresie 150-750 mg/dobę.
Dawkowanie kwetiapiny w schizofrenii należy rozpoczynać od niskich dawek i stopniowo zwiększać do dawki skutecznej, która zazwyczaj mieści się w zakresie 300-450 mg/dobę.
Leczenie epizodów maniakalnych o umiarkowanym i ciężkim nasileniu w przebiegu choroby dwubiegunowej:
Lek należy przyjmować 2 razy na dobę. Całkowita dawka dobowa w trakcie pierwszych 4 dni leczenia wynosi:
Dzień | Dawka |
---|---|
1 | 100 mg |
2 | 200 mg |
3 | 300 mg |
4 | 400 mg |
Następnie dawka powinna być stopniowo zwiększana aż do dawki dobowej 800 mg w 6. dniu leczenia. Zwiększenie dawki nie powinno przekraczać 200 mg/dobę. Zależnie od odpowiedzi klinicznej i indywidualnej tolerancji pacjenta, dawka dobowa w leczeniu podtrzymującym może wynosić 200-800 mg/dobę. Zwykle dawka skuteczna mieści się w zakresie 400-800 mg/dobę.
W leczeniu epizodów maniakalnych w chorobie dwubiegunowej stosuje się szybsze zwiększanie dawki niż w schizofrenii, osiągając dawkę docelową 400-800 mg/dobę w ciągu około tygodnia.
Leczenie epizodów depresji o ciężkim nasileniu w przebiegu choroby dwubiegunowej:
Lek należy przyjmować raz na dobę, wieczorem, przed snem. Przez pierwsze 4 dni leczenia całkowite dawki dobowe wynoszą odpowiednio:
Dzień | Dawka |
---|---|
1 | 50 mg |
2 | 100 mg |
3 | 200 mg |
4 | 300 mg |
Zalecana dawka dobowa wynosi 300 mg. W badaniach klinicznych nie zaobserwowano dodatkowych korzyści w grupie pacjentów przyjmujących dawkę 600 mg/dobę w porównaniu do grupy pacjentów przyjmujących dawkę 300 mg/dobę. Niektórzy pacjenci mogą stosować dawki 600 mg/dobę. Dawki większe niż 300 mg/dobę powinny być zalecane przez lekarza doświadczonego w leczeniu choroby dwubiegunowej. W badaniach klinicznych wykazano, że w indywidualnych przypadkach, w zależności od tolerancji pacjenta na lek, należy rozważyć zmniejszenie dawki do minimum 200 mg.
W leczeniu epizodów depresji w chorobie dwubiegunowej stosuje się niższe dawki kwetiapiny (300 mg/dobę) niż w leczeniu manii czy schizofrenii. Lek podaje się raz dziennie wieczorem.
Zapobieganie nawrotom epizodów choroby dwubiegunowej:
W zapobieganiu nawrotom epizodów maniakalnych, mieszanych i depresyjnych w przebiegu choroby dwubiegunowej u pacjentów, którzy reagowali na leczenie kwetiapiną w leczeniu ostrej fazy choroby, należy kontynuować leczenie z zastosowaniem tej samej dawki. Dawkę należy dostosować w zakresie 300-800 mg 2 razy na dobę, zależnie od odpowiedzi klinicznej i tolerancji pacjenta. Ważne, aby w terapii podtrzymującej stosować najmniejszą skuteczną dawkę.
W profilaktyce nawrotów choroby dwubiegunowej stosuje się dawki w szerokim zakresie 300-800 mg/dobę, dobierane indywidualnie dla każdego pacjenta.
Pacjenci w podeszłym wieku
Kwetiapinę należy stosować z ostrożnością u pacjentów w podeszłym wieku, szczególnie w początkowym okresie dawkowania. W zależności od odpowiedzi klinicznej i tolerancji leczenia przez pacjenta, może być konieczne wolniejsze zwiększanie dawki i podawanie mniejszej dawki dobowej w porównaniu do dawek stosowanych u pacjentów młodszych. U pacjentów w podeszłym wieku średni klirens kwetiapiny był zmniejszony o 30-50% w porównaniu z wartościami u młodszych pacjentów.
Nie badano bezpieczeństwa i skuteczności stosowania u pacjentów powyżej 65 roku życia z epizodami depresji w przebiegu choroby dwubiegunowej.
U osób starszych należy stosować niższe dawki kwetiapiny i wolniej je zwiększać ze względu na zmniejszony klirens leku.
Dzieci i młodzież
Lek nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18. roku życia, ze względu na brak danych potwierdzających stosowanie w tej grupie wiekowej.
Zaburzenia czynności nerek
Dostosowanie dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie jest konieczne.
Zaburzenia czynności wątroby
Kwetiapina jest w znacznym stopniu metabolizowana w wątrobie. Dlatego też, kwetiapina powinna być stosowania z ostrożnością u pacjentów ze znanymi zaburzeniami czynności wątroby, zwłaszcza w początkowym okresie dawkowania. U pacjentów ze stwierdzonymi zaburzeniami czynności wątroby, leczenie należy rozpoczynać od dawki 25 mg/dobę. W zależności od odpowiedzi klinicznej i indywidualnej tolerancji przez pacjenta, dawkę dziennie należy stopniowo zwiększać o 25-50 mg/dobę, aż do osiągnięcia dawki skutecznej.
U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby należy rozpoczynać leczenie od niższej dawki (25 mg/dobę) i wolniej ją zwiększać.
Warto zapamiętać
- Kwetiapina jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym stosowanym w leczeniu schizofrenii i choroby dwubiegunowej.
- Dawkowanie kwetiapiny należy dostosowywać indywidualnie, rozpoczynając od niskich dawek i stopniowo je zwiększając.
Uwagi
Lek można przyjmować z jedzeniem lub bez jedzenia.
Przyjmowanie kwetiapiny nie jest zależne od posiłków, co ułatwia stosowanie leku.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
- Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie inhibitorów cytochromu P450 3A4, takich jak:
- inhibitory proteazy HIV
- leki przeciwgrzybicze z grupy azoli
- erytromycyna
- klarytromycyna
- nefazodon
Główne przeciwwskazania do stosowania kwetiapiny to nadwrażliwość na lek oraz jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4, które mogą znacząco zwiększać stężenie kwetiapiny we krwi.
Ostrzeżenia specjalne / Środki ostrożności
1. Stosowanie u dzieci i młodzieży: Nie zaleca się stosowania leku u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia, ze względu na brak danych potwierdzających stosowanie w tej grupie wiekowej. Badania kliniczne wykazały, że w porównaniu do znanego profilu bezpieczeństwa określonego dla pacjentów dorosłych niektóre działania niepożądane występowały z większą częstością u dzieci i młodzieży lub mogą mieć inne konsekwencje.
Kwetiapina nie powinna być stosowana u pacjentów poniżej 18 roku życia ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
2. Ryzyko samobójstwa: Depresja w przebiegu choroby dwubiegunowej jest związana ze zwiększonym ryzykiem występowania myśli samobójczych, samookaleczeń i samobójstw. Ryzyko to utrzymuje się do czasu uzyskania istotnej klinicznie remisji. Pacjenci powinni pozostawać pod ścisłą kontrolą lekarską do czasu wystąpienia poprawy. Doświadczenie kliniczne wskazuje, że ryzyko samobójstw zwiększa się we wczesnej fazie poprawy klinicznej.
Pacjenci z depresją w przebiegu choroby dwubiegunowej wymagają ścisłego monitorowania pod kątem ryzyka samobójstwa, szczególnie w początkowym okresie leczenia i w fazie wczesnej poprawy.
3. Zaburzenia metaboliczne: Stosowanie kwetiapiny może być związane z rozwojem zaburzeń metabolicznych, w tym zwiększeniem masy ciała, hiperglikemią i dyslipidemią. Należy monitorować parametry metaboliczne pacjentów na początku leczenia i regularnie w trakcie terapii.
Podczas leczenia kwetiapiną konieczne jest regularne monitorowanie masy ciała, poziomu glukozy i lipidów we krwi pacjentów.
4. Objawy pozapiramidowe: Kwetiapina może powodować objawy pozapiramidowe, szczególnie akatyzję. W przypadku wystąpienia tych objawów należy rozważyć zmniejszenie dawki lub przerwanie leczenia.
Pacjenci leczeni kwetiapiną powinni być obserwowani pod kątem wystąpienia objawów pozapiramidowych, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia.
5. Senność i zawroty głowy: Stosowanie kwetiapiny może powodować senność i zawroty głowy, co może zwiększać ryzyko upadków, szczególnie u osób starszych. Należy poinformować pacjentów o konieczności zachowania ostrożności do czasu poznania indywidualnej reakcji na lek.
Pacjenci, szczególnie osoby starsze, powinni być ostrzeżeni o możliwości wystąpienia senności i zawrotów głowy podczas stosowania kwetiapiny.
6. Neutropenia: W rzadkich przypadkach stosowanie kwetiapiny może prowadzić do neutropenii. Należy monitorować liczbę neutrofili, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka.
Podczas leczenia kwetiapiną wskazane jest regularne kontrolowanie morfologii krwi, zwłaszcza u pacjentów z grupy ryzyka neutropenii.
7. Zaburzenia sercowo-naczyniowe: Kwetiapinę należy stosować ostrożnie u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego lub czynnikami ryzyka niedociśnienia ortostatycznego. Może być konieczne dostosowanie dawki lub wolniejsze jej zwiększanie.
U pacjentów z chorobami układu krążenia konieczne jest zachowanie szczególnej ostrożności podczas stosowania kwetiapiny i indywidualne dostosowanie dawkowania.
Interakcje
1. Leki działające na OUN: Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny z innymi lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy lub z alkoholem ze względu na możliwość nasilenia działania depresyjnego na OUN.
2. Inhibitory i induktory CYP3A4: - Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z silnymi inhibitorami CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna, rytonawir) jest przeciwwskazane ze względu na znaczne zwiększenie stężenia kwetiapiny we krwi. - Stosowanie induktorów CYP3A4 (np. karbamazepina, fenytoina, ryfampicyna) może prowadzić do znacznego zmniejszenia stężenia kwetiapiny we krwi i osłabienia jej działania.
3. Leki przeciwdepresyjne: Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z imipraminą lub fluoksetyną nie wykazywało znaczącego wpływu na farmakokinetykę kwetiapiny.
4. Leki przeciwpsychotyczne: Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z rysperydonem lub haloperydolem nie zmieniało znacząco parametrów farmakokinetycznych kwetiapiny.
5. Lit i walproinian: Jednoczesne stosowanie kwetiapiny z litem lub walproinianem nie zmieniało znacząco farmakokinetyki tych leków. Należy jednak zachować ostrożność ze względu na możliwość nasilenia działań niepożądanych.
6. Leki wpływające na układ sercowo-naczyniowy: Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania kwetiapiny z lekami mogącymi powodować zaburzenia elektrolitowe lub wydłużać odstęp QT.
Najważniejsze interakcje kwetiapiny dotyczą leków wpływających na aktywność enzymu CYP3A4 oraz innych leków działających na OUN. Konieczne jest zachowanie ostrożności i monitorowanie pacjenta przy łączeniu kwetiapiny z tymi grupami leków.
Ciąża i laktacja
Ciąża: Umiarkowana liczba danych na temat ciąż z ekspozycją na kwetiapinę nie wskazuje na istnienie zwiększonego ryzyka wystąpienia wad u dziecka. Jednakże, na podstawie wszystkich dostępnych danych nie można wyciągnąć ostatecznego wniosku. Kwetiapinę można stosować w okresie ciąży tylko wówczas, gdy korzyści przewyższają ryzyko.
U noworodków narażonych na działanie leków antypsychotycznych w III trymestrze ciąży występuje ryzyko działań niepożądanych, w tym objawów pozapiramidowych i/lub objawów odstawiennych. Noworodki powinny być uważnie monitorowane.
Laktacja: W oparciu o bardzo ograniczone dane, wielkość wydzielania kwetiapiny do mleka kobiecego podczas jej stosowania w dawkach terapeutycznych wydaje się niespójna. Ze względu na brak solidnych danych, decyzję o tym czy przerwać karmienie piersią, czy przerwać terapię kwetiapiną, należy podjąć uwzględniając korzyści dla dziecka wynikające z karmienia piersią oraz korzyści dla kobiety wynikające z leczenia.
Stosowanie kwetiapiny w ciąży i podczas karmienia piersią wymaga indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka. Noworodki matek przyjmujących kwetiapinę w III trymestrze ciąży wymagają ścisłej obserwacji po urodzeniu.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane kwetiapiny obejmują:
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego: zmniejszenie stężenia hemoglobiny, leukopenia
- Zaburzenia metabolizmu: zwiększenie stężenia triglicerydów i cholesterolu, zwiększenie masy ciała
- Zaburzenia układu nerwowego: zawroty głowy, senność, ból głowy, objawy pozapiramidowe
- Zaburzenia serca: tachykardia
- Zaburzenia żołądka i jelit: suchość w ustach, zaparcia
- Zaburzenia ogólne: objawy odstawienia, astenia
Rzadsze, ale potencjalnie poważne działania niepożądane to:
- Neutropenia
- Wydłużenie odstępu QT
- Złośliwy zespół neuroleptyczny
- Hiperglikemia i cukrzyca
- Późne dyskinezy
Kwetiapina może powodować szereg działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą układu nerwowego i metabolizmu. Konieczne jest monitorowanie pacjentów pod kątem potencjalnie poważnych działań niepożądanych, takich jak zaburzenia hematologiczne czy metaboliczne.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania kwetiapiny obejmują:
- Senność i sedację
- Tachykardię
- Niedociśnienie
- Wydłużenie odstępu QT
- Napady drgawkowe
- Śpiączkę
Nie ma swoistej odtrutki dla kwetiapiny. W przypadku ciężkiego zatrucia należy zastosować procedury intensywnej opieki medycznej, w tym:
- Uzyskanie i utrzymanie drożności dróg oddechowych
- Zapewnienie odpowiedniego natlenowania i wentylacji
- Monitorowanie i podtrzymanie czynności układu sercowo-naczyniowego
W przypadku niedociśnienia opornego na leczenie należy zastosować płyny dożylne i/lub środki sympatykomimetyczne. Należy unikać stosowania epinefryny i dopaminy.
Przedawkowanie kwetiapiny może prowadzić do poważnych zaburzeń ze strony układu nerwowego i sercowo-naczyniowego. Leczenie jest objawowe i podtrzymujące, wymaga ścisłego monitorowania pacjenta.
Działanie
Kwetiapina jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym. Jej mechanizm działania polega na antagonizmie wobec wielu receptorów neuroprzekaźników, w tym:
- Receptorów serotoninowych 5HT2
- Receptorów dopaminowych D1 i D2
- Receptorów histaminowych
- Receptorów α1-adrenergicznych
Kwetiapina i jej aktywny metabolit, norkwetiapina, wykazują większe powinowactwo do receptorów serotoninowych 5HT2 niż do receptorów dopaminowych D2. Uważa się, że taki profil receptorowy jest odpowiedzialny za kliniczne właściwości przeciwpsychotyczne kwetiapiny oraz jej niewielki wpływ na powstawanie pozapiramidowych działań niepożądanych w porównaniu z typowymi lekami przeciwpsychotycznymi.
Dodatkowo, hamowanie przez norkwetiapinę czynnika transportującego norepinefrynę (NET) oraz jej częściowe oddziaływanie agonistyczne na receptory 5HT1A może przyczyniać się do skuteczności terapeutycznej kwetiapiny jako leku przeciwdepresyjnego.
Złożony mechanizm działania kwetiapiny, obejmujący wpływ na różne układy receptorowe, odpowiada za jej skuteczność w leczeniu schizofrenii i choroby dwubiegunowej, przy stosunkowo niskim ryzyku wywoływania objawów pozapiramidowych.
Skład
1 tabletka powlekana zawiera 25 mg, 100 mg, 200 mg lub 300 mg kwetiapiny (w postaci fumaranu kwetiapiny).
Kwetiapina jest dostępna w różnych dawkach, co umożliwia indywidualne dostosowanie dawkowania do potrzeb pacjenta.
F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10; Depresja lub zaburzenia depresyjne (F32; F33; F34; F38; F39 wg ICD-10) - do ukończenia 18 rż.
Choroba afektywna dwubiegunowa
F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10; Depresja lub zaburzenia depresyjne (F32; F33; F34; F38; F39 wg ICD-10) - do ukończenia 18 rż.
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia