Relanium® (diazepam) - informacje dla lekarza
Wskaz
Relanium® (diazepam) jest wskazany w następujących przypadkach:
- Leczenie stanów lękowych
- Leczenie bezsenności związanej ze stanami lękowymi
- Kontrola skw tym spastyczności pochodzenia ośrodkowego
- Premedykacja przed mniejszymi zabiegami chirurgicznymi
- Leczenie objawów nagłego odstawienia alkoholu
Uwaga: Benzodiazepiny należy stosować jedynie w przypadku ciężkich zaburzeń, które uniemożliwiają normalne funkcjonowanie lub powodują skrajny dyskomfort u pacjenta.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie należy dobierać indywidualnie, rozpoczynając od najmniejszej skutecznej dawki. Czas leczenia powinien być możliwie najkrótszy i nie przekraczać:
- 4 tygodni w przypadku bezsenności
- 8-12 tygodni w przypadku stanów lękowych (wliczając okres odstawiania leku)
Nie należy przedłużać leczenia bez ponownej oceny stanu pacjenta.
Wskazanie | Dawkowanie u dorosłych |
---|---|
Stany lękowe | 2 mg 3 razy na dobę (maks. 30 mg/dobę) |
Bezsenność związana z lękiem | 5-15 mg przed snem |
Skurcze mięśni | 2-15 mg/dobę w dawkach podzielonych |
Spastyczność pochodzenia ośrodkowego | 2-60 mg/dobę w dawkach podzielonych |
Premedykacja | 5-20 mg |
Objawy odstawienia alkoholu | 10 mg 3-4 razy/dobę przez pierwsze 24h, następnie 5 mg 3-4 razy/dobę |
Dawkowanie należy dostosować u osób starszych, osłabionych oraz z zaburzeniami czynności wątroby.
Przeciwwskazania
Stosowanie Relanium® jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na benzodiazepiny lub którykolwiek składnik preparatu
- Miastenia
- Ciężka niewydolność oddechowa
- Zespół bezdechu sennego
- Ciężka niewydolność wątroby
- Stany z fobią lub natręctwami
- Przewlekłe psychozy
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Relanium® należy zachować szczególną ostrożność:
- Unikać jednoczesnego stosowania z alkoholem i innymi lekami hamującymi OUN
- Zachować ostrożność u pacjentów z wywiadem nadużywania substancji psychoaktywnych
- Monitorować pacjentów pod kątem rozwoju tolerancji i uzależnienia
- Stopniowo odstawiać lek, aby uniknąć zespołu odstawiennego
- Uwzględnić ryzyko niepamięci następczej, zwłaszcza przy wyższych dawkach
- Monitorować pacjentów pod kątem paradoksalnych reakcji (np. niepokój, pobudzenie)
- Zachować ostrożność u osób starszych (ryzyko upadków) i pacjentów z zaburzeniami oddychania
Należy poinformować pacjenta o ograniczonym czasie trwania leczenia i ryzyku uzależnienia. Ważne jest też ostrzeżenie o wpływie leku na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Interakcje
Relanium® wchodzi w istotne interakcje z następującymi grupami leków:
- Inhibitory CYP3A i CYP2C19 (np. cymetydyna, ketokonazol, fluwoksamina) - mogą nasilać i przedłużać działanie diazepamu
- Leki działające depresyjnie na OUN (np. przeciwpsychotyczne, przeciwdepresyjne, opioidowe) - nasilenie działania uspokajającego i depresji oddechowej
- Alkohol - nasilenie działania uspokajającego
Należy unikać jednoczesnego stosowania diazepamu z tymi substancjami lub ściśle monitorować pacjenta.
Ciąża i laktacja
Stosowanie Relanium® w ciąży, zwłaszcza w I i III trymestrze, jest przeciwwskazane, chyba że jest to bezwzględnie konieczne. Lek przenika do mleka matki, dlatego nie należy go stosować podczas karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Relanium® to:
- Zmęczenie i senność
- Osłabienie siły mięśniowej
- Zaburzenia koordynacji ruchowej
- Zawroty głowy
- Splątanie
- Depresja oddechowa (zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu oddechowego)
Rzadziej mogą wystąpić paradoksalne reakcje, takie jak niepokój, pobudzenie czy agresja. Długotrwałe stosowanie może prowadzić do rozwoju tolerancji i uzależnienia.
Przedawkowanie
W przypadku przedawkowania Relanium® może wystąpić senność, zaburzenia koordynacji, oczopląs, a w cięższych przypadkach depresja oddechowa i śpiączka. Leczenie jest głównie objawowe i podtrzymujące. W ciężkich przypadkach można rozważyć podanie flumazenilu jako antidotum, zachowując szczególną ostrożność.
Mechanizm działania
Diazepam działa poprzez nasilenie hamującego działania kwasu γ-aminomasłowego (GABA) w ośrodkowym układzie nerwowym. Wpływa na układy odpowiedzialne za regulację zachowań emocjonalnych, wywierając działanie przeciwlękowe, uspokajające, nasenne, przeciwdrgawkowe i miorelaksacyjne.
Warto zapamiętać
- Relanium® (diazepam) powinien być stosowany w możliwie najkrótszym czasie, nie dłużej niż 4-12 tygodni, ze względu na ryzyko rozwoju tolerancji i uzależnienia.
- Lek należy odstawiać stopniowo, aby uniknąć zespołu odstawiennego. Pacjentów należy monitorować pod kątem paradoksalnych reakcji i efektów ubocznych, zwłaszcza na początku terapii.
Relanium® jest skutecznym lekiem w krótkotrwałym leczeniu stanów lękowych i bezsenności, jednak jego stosowanie wymaga ostrożności i regularnej oceny stanu pacjenta. Kluczowe jest indywidualne dostosowanie dawki i czasu terapii oraz edukacja pacjenta na temat potencjalnych zagrożeń związanych z długotrwałym stosowaniem benzodiazepiny.