Pentaxim®
Combined vaccine
Pentaxim® - szczepionka skojarzona przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis i Haemophilus influenzae typ b
Wskazania do stosowania
Pentaxim® jest szczepionką stosowaną w celu jednoczesnego zapobiegania pięciu chorobom zakaźnym:
- Błonicy
- Tężcowi
- Krztuścowi
- Poliomyelitis (choroba Heinego-Medina)
- Inwazyjnym zakażeniom wywołanym przez Haemophilus influenzae typ b (Hib)
Szczepionka przeznaczona jest do stosowania w schemacie szczepienia pierwotnego u niemowląt od ukończenia 6. tygodnia życia oraz w szczepieniu uzupełniającym w 2. roku życia.
Warto podkreślić, że Pentaxim® nie zapobiega zakażeniom wywołanym przez inne typy Haemophilus influenzae ani zapaleniom opon mózgowo-rdzeniowych spowodowanym przez inne drobnoustroje.
Pentaxim® to kompleksowa szczepionka zapewniająca ochronę przed pięcioma groźnymi chorobami zakaźnymi u niemowląt i małych dzieci, co znacząco upraszcza schemat szczepień i zmniejsza liczbę koniecznych iniekcji.
Dawkowanie i sposób podawania
Rodzaj szczepienia | Liczba dawek | Odstęp między dawkami |
---|---|---|
Szczepienie pierwotne | 3 wstrzyknięcia | 1-2 miesiące |
Szczepienie uzupełniające | 1 wstrzyknięcie | Rok po szczepieniu pierwotnym (zwykle między 16. a 18. miesiącem życia) |
Tabela 1. Schemat dawkowania szczepionki Pentaxim®
Szczepionkę należy podawać domięśniowo, zaleca się wstrzyknięcie w środkową część przednio-bocznej części uda.
Prawidłowe dawkowanie i sposób podania szczepionki Pentaxim® są kluczowe dla zapewnienia optymalnej odpowiedzi immunologicznej i minimalizacji ryzyka działań niepożądanych.
Przeciwwskazania
Bezwzględne przeciwwskazania do stosowania szczepionki Pentaxim® obejmują:
- Znaną nadwrażliwość na którykolwiek składnik szczepionki lub pozostałości z procesu wytwarzania (glutaraldehyd, neomycyna, streptomycyna, polimyksyna B)
- Zagrażającą życiu reakcję po poprzednim podaniu szczepionki lub preparatu zawierającego te same substancje
- Gorączkę lub ostrą chorobę (szczepienie należy odłożyć)
- Postępującą encefalopatię
- Encefalopatię w ciągu 7 dni po podaniu poprzedniej dawki szczepionki zawierającej antygeny krztuśca
Znajomość przeciwwskazań do stosowania szczepionki Pentaxim® jest niezbędna dla zapewnienia bezpieczeństwa pacjenta i uniknięcia potencjalnie groźnych powikłań.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed podaniem szczepionki Pentaxim® należy uwzględnić następujące czynniki:
- Immunogenność szczepionki może być obniżona u pacjentów poddawanych leczeniu immunosupresyjnemu lub z niedoborami odporności
- U osób z przewlekłym niedoborem odporności (np. zakażenie HIV) szczepienie jest zalecane, mimo potencjalnie ograniczonej odpowiedzi immunologicznej
- W przypadku wystąpienia zespołu Guillain-Barré lub zapalenia nerwu barkowego po poprzednim podaniu szczepionki zawierającej toksoid tężcowy, decyzję o szczepieniu należy podjąć po dokładnej analizie korzyści i ryzyka
- Szczepionki nie wolno podawać donaczyniowo ani śródskórnie
- U osób z trombocytopenią lub zaburzeniami krzepnięcia należy zachować szczególną ostrożność ze względu na ryzyko krwawienia po podaniu domięśniowym
Przed szczepieniem konieczne jest przeprowadzenie wywiadu lekarskiego i badania fizykalnego. Szczególną uwagę należy zwrócić na wcześniejsze szczepienia i ewentualne działania niepożądane po nich.
Indywidualna ocena pacjenta i przestrzeganie środków ostrożności są kluczowe dla bezpiecznego stosowania szczepionki Pentaxim® i minimalizacji ryzyka działań niepożądanych.
Warto zapamiętać
- Pentaxim® zapewnia ochronę przed pięcioma chorobami zakaźnymi: błonicą, tężcem, krztuścem, poliomyelitis i inwazyjnymi zakażeniami Haemophilus influenzae typ b.
- Szczepionka podawana jest w schemacie 3+1 (3 dawki szczepienia pierwotnego + 1 dawka uzupełniająca), co znacząco upraszcza kalendarz szczepień u niemowląt i małych dzieci.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Pentaxim® może być podawany jednocześnie z innymi szczepionkami, jednak należy przestrzegać następujących zasad:
- Szczepionka może być podana równocześnie ze szczepionką przeciw odrze, śwince i różyczce
- Możliwe jest jednoczesne podanie ze szczepionką przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B
- W przypadku jednoczesnego podawania różnych szczepionek, należy je wstrzykiwać w różne miejsca ciała
Możliwość jednoczesnego podawania Pentaxim® z innymi szczepionkami pozwala na optymalizację kalendarza szczepień, jednak wymaga przestrzegania zasad dotyczących miejsc iniekcji.
Działania niepożądane
Na podstawie badań klinicznych i doświadczeń po wprowadzeniu do obrotu, zidentyfikowano następujące działania niepożądane:
Bardzo często (≥1/10):
- Drażliwość
- Reakcje w miejscu wstrzyknięcia (zaczerwienienie, stwardnienie)
Często (≥1/100 do <1/10):
- Senność
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, wymioty)
- Utrata apetytu
- Gorączka ≥38°C
Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100):
- Zaczerwienienie i opuchnięcie ≥5 cm w miejscu podania
- Gorączka ≥39°C
Rzadko (≥1/10 000 do <1/1000):
- Gorączka >40°C
- Obrzęki kończyn dolnych (po szczepionkach zawierających Hib)
Po wprowadzeniu do obrotu zgłaszano również bardzo rzadkie przypadki (<1/10 000) poważniejszych działań niepożądanych, takich jak drgawki, zespół hipotensyjno-hiporeaktywny czy reakcje anafilaktyczne.
Znajomość profilu działań niepożądanych szczepionki Pentaxim® jest kluczowa dla właściwego monitorowania pacjenta po szczepieniu i szybkiego reagowania w przypadku wystąpienia niepokojących objawów.
Właściwości farmakologiczne
Pentaxim® jest szczepionką skojarzoną, zawierającą antygeny pięciu patogenów:
- Toksoid błoniczy
- Toksoid tężcowy
- Antygeny Bordetella pertussis (toksoid krztuścowy i hemaglutynina włókienkowa)
- Inaktywowane wirusy poliomyelitis typu 1, 2 i 3
- Polisacharyd Haemophilus influenzae typu b skoniugowany z toksoidem tężcowym
Szczepionka indukuje odpowiedź immunologiczną przeciwko wszystkim zawartym w niej antygenom, zapewniając ochronę przed odpowiednimi chorobami zakaźnymi.
Złożony skład szczepionki Pentaxim® pozwala na jednoczesne wytworzenie odporności przeciwko pięciu groźnym patogenom, co znacząco upraszcza schemat immunizacji u niemowląt i małych dzieci.
Podsumowanie
Pentaxim® jest cennym narzędziem w profilaktyce chorób zakaźnych u niemowląt i małych dzieci. Szczepionka ta, dzięki swojemu złożonemu składowi, pozwala na znaczące uproszczenie kalendarza szczepień, zmniejszając liczbę koniecznych iniekcji. Jednocześnie, jak każdy produkt leczniczy, wymaga stosowania zgodnie z zaleceniami i pod ścisłym nadzorem lekarskim. Znajomość wskazań, przeciwwskazań, środków ostrożności i potencjalnych działań niepożądanych jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa i skuteczności immunizacji.