Wskazania
Paxlovid jest wskazany w leczeniu COVID-19 u dorosłych pacjentów, którzy nie wymagają tlenoterapii i u których występuje zwiększone ryzyko progresji do ciężkiej postaci choroby. Lek należy podać jak najszybciej po rozpoznaniu COVID-19, w ciągu 5 dni od wystąpienia objawów.
Zastosowanie leku Paxlovid we wczesnej fazie choroby może zapobiec rozwojowi ciężkiej postaci COVID-19 u pacjentów z grup ryzyka, zmniejszając tym samym ryzyko hospitalizacji i zgonu.
Mechanizm działania
Paxlovid zawiera dwie substancje czynne:
- PF-07321332 - inhibitor głównej proteazy (Mpro) wirusa SARS-CoV-2
- Rytonawir - inhibitor CYP3A, zwiększający stężenie PF-07321332 w osoczu
PF-07321332 hamuje proteazę Mpro wirusa SARS-CoV-2, uniemożliwiając przetwarzanie prekursorów poliproteinowych i zapobiegając replikacji wirusa. Rytonawir hamuje metabolizm PF-07321332, zapewniając jego wyższe stężenie w osoczu.
Połączenie tych dwóch substancji zapewnia silne działanie przeciwwirusowe, hamując namnażanie SARS-CoV-2 we wczesnej fazie infekcji.
Dawkowanie
Substancja czynna | Dawka | Częstotliwość | Czas trwania terapii |
---|---|---|---|
PF-07321332 | 300 mg (2 tabl. po 150 mg) | Co 12 godzin | 5 dni |
Rytonawir | 100 mg (1 tabl.) | Co 12 godzin | 5 dni |
Tabletki należy przyjmować jednocześnie, doustnie. Lek można przyjmować z posiłkiem lub niezależnie od posiłku. Tabletki należy połykać w całości, nie należy ich żuć, łamać ani kruszyć.
Modyfikacja dawkowania w zaburzeniach czynności nerek
- eGFR ≥60 ml/min: bez modyfikacji dawki
- eGFR 30-60 ml/min: 150 mg PF-07321332 + 100 mg rytonawiru co 12h
- eGFR <30 ml/min: nie stosować
U pacjentów z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek należy przyjmować tylko 1 tabletkę PF-07321332 razem z tabletką rytonawiru co 12 godzin.
Zaburzenia czynności wątroby
- Łagodne/umiarkowane (klasa A/B wg Child-Pugh): bez modyfikacji dawki
- Ciężkie (klasa C wg Child-Pugh): nie stosować
Należy zachować ostrożność u pacjentów z istniejącymi chorobami wątroby lub zaburzeniami aktywności enzymów wątrobowych ze względu na ryzyko hepatotoksyczności.
Przeciwwskazania
Główne przeciwwskazania do stosowania leku Paxlovid obejmują:
- Nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze
- Jednoczesne stosowanie leków silnie metabolizowanych przez CYP3A, których zwiększone stężenia mogą prowadzić do ciężkich reakcji
- Jednoczesne stosowanie silnych induktorów CYP3A
- Ciężkie zaburzenia czynności nerek (eGFR <30 ml/min)
- Ciężkie zaburzenia czynności wątroby
Szczegółowa lista leków przeciwwskazanych do jednoczesnego stosowania z Paxlovidem obejmuje m.in. niektóre leki przeciwbólowe, przeciwarytmiczne, przeciwpsychotyczne, pochodne alkaloidów sporyszu oraz statyny.
Interakcje lekowe
Paxlovid jest silnym inhibitorem CYP3A i może znacząco zwiększać stężenia leków metabolizowanych przez ten izoenzym. Jednocześnie rytonawir indukuje niektóre izoenzymy CYP, co może prowadzić do zmniejszenia stężeń niektórych leków. Najważniejsze potencjalne interakcje obejmują:
- Zwiększenie stężeń leków metabolizowanych przez CYP3A
- Zmniejszenie stężeń leków metabolizowanych przez CYP1A2, CYP2C8, CYP2C9 i CYP2C19
- Zmniejszenie skuteczności hormonalnych środków antykoncepcyjnych
Przed rozpoczęciem i w trakcie leczenia Paxlovidem należy dokładnie przeanalizować wszystkie stosowane przez pacjenta leki pod kątem potencjalnych interakcji.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Paxlovidu to:
- Zaburzenia smaku (5,6%)
- Biegunka (3,1%)
- Ból głowy (1,4%)
- Wymioty (1,1%)
Działania te mają zwykle nasilenie łagodne do umiarkowanego i ustępują po zakończeniu terapii.
Warto zapamiętać
- Paxlovid należy podać jak najszybciej po rozpoznaniu COVID-19, w ciągu 5 dni od wystąpienia objawów
- Lek może wchodzić w istotne interakcje z wieloma powszechnie stosowanymi lekami - konieczna jest dokładna analiza wszystkich przyjmowanych przez pacjenta preparatów
Ciąża i laktacja
Brak danych dotyczących stosowania Paxlovidu u kobiet w ciąży. Lek nie jest zalecany w okresie ciąży, chyba że stan kliniczny kobiety wymaga leczenia. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas leczenia i przez 7 dni po jego zakończeniu.
Nie wiadomo, czy składniki Paxlovidu przenikają do mleka kobiecego. Podczas leczenia i przez 7 dni po jego zakończeniu zaleca się przerwanie karmienia piersią.
Podsumowanie
Paxlovid jest skuteczną opcją terapeutyczną w leczeniu COVID-19 u pacjentów z grup ryzyka ciężkiego przebiegu choroby. Jego zastosowanie we wczesnej fazie infekcji może zapobiec hospitalizacji i zgonom. Kluczowe jest odpowiednie kwalifikowanie pacjentów do terapii oraz uważne monitorowanie potencjalnych interakcji lekowych.