Olpinat®
Olanzapine
Olpinat® - informacje dla lekarza
Wskazania
Olanzapina jest wskazana w leczeniu schizofrenii u dorosłych. Jest skuteczna w długotrwałym leczeniu podtrzymującym u pacjentów, którzy wykazali dobrą odpowiedź na leczenie w początkowej fazie terapii.
Olanzapina jest również wskazana w leczeniu średnio nasilonych i ciężkich epizodów maniiroby afektywnej dwubiegunowej u pacjentów, u których w terapii epizodu manii uzyskano dobrą odpowiedź na leczenie olanzapiną.
Dawkowanie
Wskazanie | Dawka początkowa | Zakres dawek |
---|---|---|
Schizofrenia | 10 mg/dobę | 5-20 mg/dobę |
Epizody manii | 15 mg/dobę (monoterapia) 10 mg/dobę (terapia skojarzona) |
5-20 mg/dobę |
Zapobieganie nawrotom ChAD | 10 mg/dobę | 5-20 mg/dobę |
Dawkę należy ustalać indywidualnie w zależności od stanu klinicznego pacjenta. Zwiększenie dawki ponad rekomendowaną dawkę początkową powinno następować nie częściej niż co 24 godziny.
Pacjenci w podeszłym wieku: Rozważyć mniejszą dawkę początkową (5 mg/dobę) u pacjentów >65 lat.
Zaburzenia czynności nerek i/lub wątroby: Rozważyć mniejszą dawkę początkową (5 mg). W umiarkowanej niewydolności wątroby dawka początkowa powinna wynosić 5 mg.
Osoby palące: Dawka początkowa i zakres dawek nie wymagają rutynowej modyfikacji, ale może być konieczne zwiększenie dawki.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na substancję czynną lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Jaskra z wąskim kątem przesączania lub ryzyko jej wystąpienia
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów:
- Z otępieniem - zwiększone ryzyko zgonu i zdarzeń naczyniowo-mózgowych
- Z chorobą Parkinsona - nasilenie objawów parkinsonizmu i omamy
- Z ryzykiem złośliwego zespołu neuroleptycznego
- Z ryzykiem hiperglikemii i cukrzycy
- Ze zwiększonym ryzykiem zaburzeń lipidowych
- Z przerostem gruczołu krokowego, niedrożnością porażenną jelit
- Z zaburzeniami czynności wątroby
- Z neutropenią
- Z wydłużonym odstępem QT
- Z ryzykiem żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej
Konieczne jest monitorowanie stanu klinicznego, masy ciała, glikemii, lipidów oraz czynności wątroby.
Interakcje
Olanzapina jest metabolizowana przez CYP1A2. Substancje indukujące lub hamujące ten izoenzym mogą wpływać na farmakokinetykę olanzapiny.
Induktory CYP1A2 (np. karbamazepina, palenie tytoniu) mogą zmniejszać stężenie olanzapiny. Inhibitory CYP1A2 (np. fluwoksamina, cyprofloksacyna) mogą zwiększać stężenie olanzapiny.
Olanzapina może antagonizować działanie agonistów dopaminy. Należy zachować ostrożność stosując ją z lekami działającymi na OUN i alkoholem.
Ciąża i laktacja
Stosowanie w ciąży możliwe jedynie gdy korzyści przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu. Noworodki narażone na leki przeciwpsychotyczne w III trymestrze są w grupie ryzyka działań niepożądanych.
Olanzapina przenika do mleka kobiecego. Nie zaleca się karmienia piersią podczas leczenia.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane (≥1% pacjentów) to:
- Senność
- Zwiększenie masy ciała
- Eozynofilia
- Zwiększenie stężenia prolaktyny, cholesterolu, glukozy i triglicerydów
- Zawroty głowy
- Akatyzja, parkinsonizm
- Niedociśnienie ortostatyczne
- Działanie antycholinergiczne
- Przejściowe zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych
Rzadziej występują m.in. złośliwy zespół neuroleptyczny, późne dyskinezy, napady drgawkowe, neutropenia, zakrzepica żylna.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania to m.in. tachykardia, pobudzenie, dyzartria, objawy pozapiramidowe, sedacja do śpiączki włącznie. Możliwe są zaburzenia rytmu serca i zatrzymanie krążenia.
Leczenie objawowe i podtrzymujące. Nie ma swoistej odtrutki. Można rozważyć płukanie żołądka i podanie węgla aktywowanego.
Mechanizm działania
Olanzapina jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym o działaniu antagonistycznym wobec receptorów serotoninowych 5-HT2A/2C, dopaminowych D1-D5, muskarynowych M1-M5, α1-adrenergicznych i histaminowych H1. Wykazuje większe powinowactwo do receptorów 5-HT2A niż D2.
Warto zapamiętać
- Olanzapina jest skuteczna w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych i zapobieganiu nawrotom ChAD
- Konieczne jest monitorowanie masy ciała, glikemii i lipidów ze względu na ryzyko zaburzeń metabolicznych
Olanzapina wykazuje działanie przeciwpsychotyczne, przeciwmaniakalne i stabilizujące nastrój. Jej skuteczność w schizofrenii wiąże się prawdopodobnie z antagonizmem wobec receptorów dopaminowych i serotoninowych w układzie mezolimbicznym.
Choroba Huntingtona; F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10; Jadłowstręt psychiczny (F50.0; F50.1 wg ICD-10) - do ukończenia 18 rż.
Choroba afektywna dwubiegunowa
Choroba Huntingtona; F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10; Jadłowstręt psychiczny (F50.0; F50.1 wg ICD-10) - do ukończenia 18 rż.
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia