Olanzapin Actavis
Olanzapine
Olanzapin Actavis - informacje dla lekarza
Wskazania do stosowania
Olanzapina jest wskazana w leczeniu:
- Schizofrenii u dorosłych
- Średnio nasilonych i ciężkich epizodów manii u dorosłych
- Zapobiegania nawrotom choroby afektywnej dwubiegunowej u dorosłych pacjentów, u których w terapii epizodu manii uzyskano odpowiedź na leczenie olanzapiną
Olanzapina wykazuje skuteczność w długotrwałym leczeniu podtrzymującym pacjentów ze schizofrenią, u których stwierdzono odpowiedź na leczenie w początkowej fazie terapii.
Dawkowanie i sposób podawania
Schizofrenia: Zalecana dawka początkowa olanzapiny wynosi 10 mg/dobę.
Epizod manii: Dawka początkowa wynosi 15 mg/dobę w monoterapii lub 10 mg/dobę w terapii skojarzonej.
Zapobieganie nawrotom choroby afektywnej dwubiegunowej: Zalecana dawka początkowa wynosi 10 mg/dobę. U pacjentów otrzymujących olanzapinę w leczeniu epizodu manii, aby zapobiec nawrotom, należy kontynuować leczenie tą samą dawką.
Podczas leczenia schizofrenii, epizodów manii i w celu zapobiegania nawrotom choroby afektywnej dwubiegunowej, dawka dobowa może być ustalana w zależności od stanu klinicznego pacjenta w zakresie 5-20 mg/dobę. Zwiększenie dawki ponad zalecaną dawkę początkową jest wskazane tylko po ponownej ocenie stanu klinicznego i powinno być dokonywane nie częściej, niż co 24 godziny.
Wskazanie | Dawka początkowa | Zakres dawek |
---|---|---|
Schizofrenia | 10 mg/dobę | 5-20 mg/dobę |
Epizod manii (monoterapia) | 15 mg/dobę | 5-20 mg/dobę |
Epizod manii (terapia skojarzona) | 10 mg/dobę | 5-20 mg/dobę |
Zapobieganie nawrotom ChAD | 10 mg/dobę | 5-20 mg/dobę |
Olanzapina może być podawana niezależnie od posiłków. W przypadku planowanego zakończenia leczenia olanzapiną, należy rozważyć stopniowe zmniejszanie dawki leku.
Produkt w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej jest biorównoważny w stosunku do olanzapiny w postaci tabletek powlekanych, wykazując zbliżoną szybkość i stopień wchłaniania. Dawka i częstość podania leku jest taka sama, jak w przypadku olanzapiny w postaci tabletek powlekanych.
Szczególne grupy pacjentów
Pacjenci w podeszłym wieku: Mniejsza dawka początkowa (5 mg/dobę) nie jest rutynowo zalecana, jednak powinna być rozważana u pacjentów 65 lat i powyżej, jeśli przemawiają za tym czynniki kliniczne.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby: U tych pacjentów należy rozważyć zastosowanie mniejszej dawki początkowej (5 mg). W przypadkach umiarkowanej niewydolności wątroby (marskość, klasa A lub B w skali Child-Pugh), dawka początkowa powinna wynosić 5 mg i jej zwiększanie należy przeprowadzić tylko z zachowaniem ostrożności.
Palacze tytoniu: Dawka początkowa i zakres stosowanych dawek u pacjentów niepalących nie wymagają rutynowego korygowania w porównaniu z dawkami stosowanymi u pacjentów palących. Metabolizm olanzapiny może być indukowany przez palenie tytoniu. Zaleca się kontrolę kliniczną i należy rozważyć zwiększenie dawki olanzapiny, jeżeli jest to konieczne.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą
- Pacjenci ze stwierdzonym ryzykiem wystąpienia jaskry z wąskim kątem przesączania
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Pacjenci w podeszłym wieku z otępieniem: Olanzapina nie jest wskazana w leczeniu pacjentów z objawami psychozy i/lub zaburzeniami zachowania spowodowanymi otępieniem. W badaniach klinicznych u pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem obserwowano zwiększoną umieralność oraz ryzyko występowania niepożądanych zdarzeń mózgowo-naczyniowych.
Choroba Parkinsona: Nie zaleca się stosowania olanzapiny w leczeniu psychozy wywołanej przyjmowaniem agonistów dopaminy u pacjentów z chorobą Parkinsona.
Złośliwy zespół neuroleptyczny (ZZN): W przypadku wystąpienia objawów ZZN lub wysokiej gorączki o niewyjaśnionej przyczynie, należy przerwać stosowanie wszystkich leków przeciwpsychotycznych, w tym olanzapiny.
Hiperglikemia i cukrzyca: Niezbyt często zgłaszano wystąpienie hiperglikemii i/lub rozwój albo nasilenie objawów cukrzycy. Zaleca się odpowiednie monitorowanie stanu klinicznego pacjentów.
Zaburzenia lipidowe: W badaniach klinicznych kontrolowanych placebo u pacjentów leczonych olanzapiną obserwowano niepożądane zmiany w profilu lipidowym. Należy monitorować profil lipidowy pacjentów.
Aktywność antycholinergiczna: Należy zachować ostrożność przepisując olanzapinę pacjentom z przerostem gruczołu krokowego, niedrożnością porażenną jelit i podobnymi schorzeniami.
Czynność wątroby: Często obserwowano przemijające i bezobjawowe zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych. Należy zachować ostrożność u pacjentów ze zwiększoną aktywnością AlAT i/lub AspAT, z objawami niewydolności wątroby, z ograniczoną rezerwą czynnościową wątroby oraz u pacjentów stosujących leki o potencjalnym działaniu hepatotoksycznym.
Neutropenia: Należy zachować ostrożność u pacjentów z małą liczbą leukocytów i/lub granulocytów obojętnochłonnych, stosujących leki mogące wywoływać neutropenię, z zahamowaniem czynności szpiku w wywiadzie, z hipereozynofilią lub chorobą mieloproliferacyjną.
Wydłużenie odstępu QTc: Należy zachować ostrożność stosując olanzapinę z innymi lekami wydłużającymi odstęp QTc, zwłaszcza u pacjentów w podeszłym wieku, z wrodzonym zespołem wydłużonego odstępu QT, zastoinową niewydolnością serca, przerostem mięśnia sercowego, hipokaliemią lub hipomagnezemią.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Induktory CYP1A2: Metabolizm olanzapiny może być indukowany przez palenie tytoniu i karbamazepinę, co może prowadzić do zmniejszenia stężenia olanzapiny. Obserwowano jedynie nieznaczne do średniego zwiększenie klirensu olanzapiny.
Inhibitory CYP1A2: Fluwoksamina, swoisty inhibitor CYP1A2, znacząco hamuje metabolizm olanzapiny. W przypadku stosowania fluwoksaminy lub innego inhibitora CYP1A2 należy rozważyć zmniejszenie dawki początkowej olanzapiny.
Leki zmniejszające wchłanianie olanzapiny: Węgiel aktywny zmniejsza dostępność biologiczną podanej doustnie olanzapiny o 50 do 60% i powinien być podawany co najmniej 2 godziny przed olanzapiną lub 2 godziny po niej.
Inne interakcje: Należy zachować ostrożność u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki, które mogą hamować aktywność ośrodkowego układu nerwowego lub alkohol. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania olanzapiny i produktów stosowanych w leczeniu choroby Parkinsona u pacjentów z chorobą Parkinsona i otępieniem.
Ciąża i karmienie piersią
Brak odpowiednich kontrolowanych badań u kobiet w ciąży. Pacjentki należy poinformować o konieczności powiadomienia lekarza o zajściu w ciążę lub jej planowaniu w trakcie leczenia olanzapiną. Ze względu na ograniczone doświadczenie u kobiet w ciąży, olanzapina może być stosowana jedynie wtedy, gdy spodziewane korzyści dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu.
Noworodki narażone na działanie leków przeciwpsychotycznych (w tym olanzapiny) w trzecim trymestrze ciąży są w grupie ryzyka wystąpienia działań niepożądanych, w tym objawów pozapiramidowych i/lub objawów odstawiennych o różnym nasileniu i czasie trwania po porodzie. Obserwowano przypadki pobudzenia, wzmożonego napięcia, obniżonego napięcia, drżenia, senności, zaburzeń oddychowych lub zaburzeń karmienia.
W badaniu z udziałem zdrowych kobiet karmiących piersią wykazano, że olanzapina przenika do mleka ludzkiego. Średnia ekspozycja niemowlęcia (mg/kg mc.) w stanie stacjonarnym stanowiła 1,8% dawki przyjętej przez matkę (mg/kg mc.). Pacjentki należy poinformować, aby nie karmiły piersią podczas przyjmowania olanzapiny.
Działania niepożądane
Najczęściej (≥1% pacjentów) zgłaszane działania niepożądane związane ze stosowaniem olanzapiny w badaniach klinicznych to:
- Senność
- Zwiększenie masy ciała
- Eozynofilia
- Zwiększenie stężenia prolaktyny, cholesterolu, glukozy i triglicerydów
- Cukromocz
- Zwiększenie apetytu
- Zawroty głowy
- Akatyzja
- Parkinsonizm
- Leukopenia, neutropenia
- Niedociśnienie ortostatyczne
- Działanie antycholinergiczne
- Przejściowe, bezobjawowe zwiększenie aktywności aminotransferaz wątrobowych
- Wysypka
- Astenia, zmęczenie
- Obrzęk
Szczegółowy opis działań niepożądanych znajduje się w Charakterystyce Produktu Leczniczego.
Warto zapamiętać
- Olanzapina jest skuteczna w leczeniu schizofrenii, epizodów maniakalnych oraz w zapobieganiu nawrotom choroby afektywnej dwubiegunowej
- Podczas stosowania olanzapiny należy monitorować masę ciała, stężenie glukozy i lipidów we krwi ze względu na ryzyko zaburzeń metabolicznych
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania obejmują: częstoskurcz, pobudzenie/agresywność, dyzartrię, różne objawy pozapiramidowe i obniżony poziom świadomości (od sedacji do śpiączki). Inne istotne objawy to: delirium, drgawki, śpiączka, możliwy złośliwy zespół neuroleptyczny, depresja oddechowa, zachłyśnięcie, nadciśnienie lub niedociśnienie, zaburzenia rytmu serca i zatrzymanie krążenia i oddychania.
Brak swoistej odtrutki. Leczenie objawowe i monitorowanie czynności życiowych. Nie należy stosować adrenaliny, dopaminy ani innych środków sympatykomimetycznych o działaniu β-agonistycznym. Konieczne jest monitorowanie czynności układu sercowo-naczyniowego w celu wykrycia ewentualnych zaburzeń rytmu serca.
Właściwości farmakologiczne
Olanzapina jest lekiem przeciwpsychotycznym, przeciwmaniakalnym oraz stabilizującym nastrój. Wykazuje antagonistyczne działanie wobec receptorów serotoninowych (5HT2A/2C, 5HT3, 5HT6), dopaminowych (D1-D5), cholinergicznych receptorów muskarynowych (M1-M5), α1-adrenergicznych i histaminowych H1.
W badaniach przedklinicznych olanzapina wykazywała większe powinowactwo do receptorów serotoninowych 5HT2 niż dopaminowych D2. Badania elektrofizjologiczne wykazały, że olanzapina selektywnie redukuje pobudzającą czynność neuronów dopaminergicznych układu mezolimbicznego (A10), mając jednocześnie niewielki wpływ na drogi w prążkowiu (A9) zaangażowane w czynności motoryczne.
Olanzapina osłabiała warunkowy odruch unikania (test aktywności przeciwpsychotycznej) w dawkach mniejszych niż wymagane do wywołania katalepsji. W odróżnieniu od innych leków przeciwpsychotycznych, olanzapina zwiększa odpowiedź w teście "anksjolitycznym".
Olanzapina jest skutecznym lekiem przeciwpsychotycznym o szerokim spektrum działania, wykazującym korzystny profil działania w zakresie objawów pozytywnych i negatywnych schizofrenii oraz objawów afektywnych.