Mononine
Factor IX
Mononine - ludzki czynnik krzepnięcia IX
Wskazania do stosowania
Mononine jest wskazany do zapobiegania i kontroli krwawień u pacjentów z niedoborem czynnika IX, znanym również jako hemofilia B. Lek ten stosuje się w terapii substytucyjnej, dostarczając brakujący czynnik krzepnięcia.
Hemofilia B to rzadka choroba genetyczna, charakteryzująca się zaburzeniami krzepnięcia krwi. Pacjenci z tą chorobą są narażeni na zwiększone ryzykone do opanowania bez odpowiedniej terapii.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie Mononine jest ściśle zindywidualizowane i zależy od kilku czynników:
- Stopnia niedoboru czynnika IX u pacjenta
- Lokalizacji i nasilenia krwawienia
- Stanu klinicznego pacjenta
Aktywność czynnika IX w osoczu wyraża się w jednostkach międzynarodowych (j.m.) lub jako odsetek normalnej aktywności. Jedna jednostka międzynarodowa (1 j.m.) czynnika IX odpowiada ilości czynnika IX zawartej w 1 ml normalnego ludzkiego osocza.
Do obliczenia wymaganej dawki stosuje się następujący wzór:
Wymagana ilość j.m. = masa ciała [kg] x pożądane zwiększenie aktywności czynnika IX [% lub j.m./dl] x 1,0
Rodzaj krwawienia/zabiegu | Wymagany poziom czynnika IX | Częstotliwość podawania |
---|---|---|
Wczesne krwawienie do stawów, mięśni lub z jamy ustnej | 20-40% | Co 24h, min. 1 dzień |
Bardziej nasilone krwawienie do stawów, mięśni lub krwiak | 30-60% | Co 24h, przez 3-4 dni lub dłużej |
Krwawienia zagrażające życiu | 60-100% | Co 8-24h, do ustąpienia zagrożenia |
Małe zabiegi chirurgiczne (np. ekstrakcja zęba) | 30-60% | Co 24h, min. 1 dzień |
Duże zabiegi chirurgiczne | 80-100% | Co 8-24h, do zagojenia rany, następnie przez min. 7 dni |
Tabela: Schemat dawkowania Mononine w zależności od rodzaju krwawienia lub zabiegu chirurgicznego
W przypadku zabiegów chirurgicznych możliwe jest również podawanie leku w ciągłej infuzji. Dawka początkowa (bolus) wynosi wtedy 90 j.m./kg masy ciała (zakres 75-100 j.m./kg), a następnie lek podaje się w ciągłej infuzji dożylnej przez okres do 5 dni, dostosowując dawkę do klirensu i poziomu czynnika IX.
W profilaktyce długoterminowej u pacjentów z ciężką hemofilią B zazwyczaj stosuje się dawki 20-40 j.m./kg masy ciała co 3-4 dni. U młodszych pacjentów może być konieczne częstsze podawanie lub stosowanie większych dawek.
Przeciwwskazania
Stosowanie Mononine jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na substancję czynną lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Wcześniejsze reakcje alergiczne na białko mysie
- Wysokie ryzyko zakrzepicy lub rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego
Interakcje z innymi lekami
Nie są znane interakcje ludzkiego czynnika krzepnięcia IX z innymi produktami leczniczymi. Istnieją ograniczone dane dotyczące jednoczesnego stosowania kwasu aminokapronowego po wstępnej infuzji preparatu w dawce 500 j.m. w celu profilaktyki lub leczenia krwawień w obrębie jamy ustnej.
Stosowanie w ciąży i podczas karmienia piersią
Ze względu na rzadkie występowanie hemofilii B u kobiet, brak jest danych dotyczących stosowania czynnika IX w okresie ciąży i laktacji. Z tego powodu Mononine należy stosować w tych okresach tylko w przypadkach uzasadnionych klinicznie, po dokładnej analizie korzyści i ryzyka.
Przedawkowanie
Nie są znane objawy przedawkowania ludzkiego czynnika krzepnięcia IX. Niemniej jednak, ze względu na potencjalne ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych, należy ściśle przestrzegać zalecanego dawkowania i monitorować stan pacjenta.
Mechanizm działania
Czynnik IX jest glikoproteiną o masie cząsteczkowej około 68 000 Daltonów, syntetyzowaną w wątrobie. Jest to czynnik krzepnięcia zależny od witaminy K. Aktywacja czynnika IX może zachodzić na drodze wewnętrznej (przez czynnik XIa) lub zewnętrznej (przez kompleks czynnika VII i czynnika tkankowego).
Aktywowany czynnik IX, w połączeniu z aktywowanym czynnikiem VIII, powoduje aktywację czynnika X. Następnie aktywowany czynnik X przekształca protrombinę w trombinę. Trombina z kolei przekształca fibrynogen w fibrynę, co prowadzi do utworzenia skrzepu.
Warto zapamiętać
- Mononine jest stosowany w leczeniu i profilaktyce krwawień u pacjentów z hemofilią B (niedoborem czynnika IX)
- Dawkowanie leku jest ściśle zindywidualizowane i zależy od stopnia niedoboru czynnika IX, lokalizacji i nasilenia krwawienia oraz stanu klinicznego pacjenta
Stosowanie Mononine wymaga ścisłego monitorowania poziomu czynnika IX w osoczu pacjenta oraz obserwacji klinicznej. Kluczowe jest dostosowanie dawki i częstotliwości podawania do indywidualnych potrzeb pacjenta, aby zapewnić optymalną kontrolę krwawień przy jednoczesnym minimalizowaniu ryzyka powikłań.