Polmatine - szczegółowe informacje dla lekarzy
Wskazania
Polmatine jest wskazany w leczeniu pacjentów z chorobą Alzheimera o umiarkowanym lub ciężkim nasileniu.
Lek przeznaczony jest do stosowania w zaawansowanych stadiach choroby Alzheimera, nie we wczesnej fazie.
Dawkowanie i sposób podawania
Leczenie powinno być rozpoczęte i nadzorowane przez lekarza doświadczonego w diagnostyce i terapii choroby Alzheimera. Terapię można wdrożyć tylko przy zapewnieniu stałego nadzoru nad przyjmowaniem leku przez pacjenta. Rozpoznanie należy postawić zgodnie z aktualnymi wytycznymi.
Konieczna jest regularna ocena tolerancji i dawkowania memantyny, szczególnie w pierwszych 3 miesiącach leczenia. Następnie należy regularnie oceniać efekt terapeutyczny oraz tolerancję leczenia zgodnie z obowiązującymi wytycznymi klinicznymi.
Leczenie podtrzymujące można kontynuować tak długo, jak długo utrzymuje się korzystne działanie terapeutyczne i dobra tolerancja leku. Przerwanie leczenia należy rozważyć przy braku efektu terapeutycznego lub złej tolerancji.
Schemat dawkowania u dorosłych:
Okres | Dawkowanie |
---|---|
1. tydzień (dzień 1-7) | 5 mg/dobę (1/2 tabletki 10 mg) |
2. tydzień (dzień 8-14) | 10 mg/dobę (1 tabletka 10 mg) |
3. tydzień (dzień 15-21) | 15 mg/dobę (1,5 tabletki 10 mg) |
Od 4. tygodnia | 20 mg/dobę (2 tabletki 10 mg) |
Dawka maksymalna: 20 mg/dobę. Dawka podtrzymująca: 20 mg/dobę.
Stopniowe zwiększanie dawki w ciągu pierwszych 3 tygodni ma na celu zminimalizowanie ryzyka działań niepożądanych i osiągnięcie optymalnej dawki terapeutycznej.
Szczególne grupy pacjentów:
Pacjenci w podeszłym wieku (>65 lat): Zalecana dawka dobowa wynosi 20 mg/dobę, stosowana według powyższego schematu.
Zaburzenia czynności nerek: - Łagodne (ClCr 50-80 ml/min): bez modyfikacji dawki - Umiarkowane (ClCr 30-49 ml/min): 10 mg/dobę, z możliwością zwiększenia do 20 mg/dobę po 7 dniach - Ciężkie (ClCr 5-29 ml/min): 10 mg/dobę
Zaburzenia czynności wątroby: - Łagodne do umiarkowanych (Child-Pugh A i B): bez modyfikacji dawki - Ciężkie: nie zaleca się stosowania
Dzieci i młodzież: Brak dostępnych danych.
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i wątroby.
Sposób podawania
Polmatine należy podawać doustnie, raz na dobę, o stałej porze. Tabletki powlekane można przyjmować z posiłkiem lub niezależnie od posiłków.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancję czynną (memantynę) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
1. Zaleca się ostrożność u pacjentów z padaczką, drgawkami w wywiadzie lub czynnikami predysponującymi do padaczki.
2. Należy unikać jednoczesnego stosowania antagonistów NMDA (np. amantadyna, ketamina, dekstrometorfan) ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych.
3. Monitorować pacjentów z czynnikami mogącymi prowadzić do zwiększenia pH moczu (np. drastyczne zmiany diety, duże dawki leków alkalizujących, nerkowa kwasica cewkowa, ciężkie infekcje dróg moczowych wywołane przez Proteus spp.).
4. Ograniczone dane dotyczące stosowania u pacjentów ze świeżo przebytym zawałem mięśnia sercowego, niewyrównaną zastoinową niewydolnością serca (NYHA III-IV) lub niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym - konieczna wnikliwa obserwacja.
5. Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn: umiarkowany. Należy poinformować pacjentów o konieczności zachowania szczególnej ostrożności.
Stosowanie memantyny wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z określonymi schorzeniami współistniejącymi oraz monitorowania potencjalnych interakcji z innymi lekami.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
1. Możliwe nasilenie działania L-dopy, agonistów receptorów dopaminergicznych i leków antycholinergicznych.
2. Potencjalne osłabienie działania barbituranów i neuroleptyków.
3. Możliwa modyfikacja działania leków zmniejszających napięcie mięśni szkieletowych (dantrolen, baklofen).
4. Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie z amantadyną - ryzyko psychozy farmakotoksycznej.
5. Ostrożność przy stosowaniu z fenytoiną.
6. Możliwe interakcje z lekami wydalanymi przez ten sam nerkowy układ transportu kationów (np. cymetydyna, ranitydyna, prokainamid, chinidyna, chinina, nikotyna).
7. Możliwe zmniejszenie stężenia hydrochlorotiazydu w surowicy.
8. Pojedyncze przypadki zwiększenia INR przy jednoczesnym stosowaniu z warfaryną - konieczne ścisłe monitorowanie.
9. Brak istotnych interakcji z gliburydem/metforminą, donepezilem i galantaminą.
Memantyna może wchodzić w interakcje z wieloma lekami, co wymaga szczególnej uwagi przy stosowaniu u pacjentów przyjmujących złożoną farmakoterapię.
Wpływ na ciążę i laktację
Ciąża: Brak danych klinicznych. Badania na zwierzętach wskazują na ryzyko zahamowania wewnątrzmacicznego wzrostu płodu. Stosowanie w ciąży tylko w przypadku bezwzględnej konieczności.
Laktacja: Brak danych o przenikaniu do mleka matki, ale jest to prawdopodobne ze względu na lipofilne właściwości związku. Nie zaleca się karmienia piersią podczas stosowania memantyny.
Memantyna nie powinna być stosowana u kobiet w ciąży i karmiących piersią, chyba że jest to bezwzględnie konieczne.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane (częstość >3% i wyższa niż w grupie placebo):
- Zawroty głowy (6,3%)
- Ból głowy (5,2%)
- Zaparcia (4,6%)
- Nadciśnienie tętnicze (4,1%)
- Senność (3,4%)
Inne istotne działania niepożądane:
- Zaburzenia psychiczne: splątanie, omamy, reakcje psychotyczne
- Zaburzenia układu nerwowego: zaburzenia równowagi, nieprawidłowy chód, napady padaczkowe (bardzo rzadko)
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe: niewydolność serca, zakrzepica żylna
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: wymioty, zapalenie trzustki
- Zaburzenia wątroby: zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zapalenie wątroby
Profil działań niepożądanych memantyny jest stosunkowo korzystny, jednak wymaga monitorowania, szczególnie w zakresie funkcji poznawczych, układu sercowo-naczyniowego i wątroby.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania mogą obejmować:
- Ze strony OUN: splątanie, ospałość, senność, zawroty głowy, pobudzenie, agresja, omamy, zaburzenia chodu, śpiączka
- Ze strony układu pokarmowego: wymioty, biegunka
Leczenie przedawkowania jest objawowe. Brak swoistego antidotum. W uzasadnionych przypadkach należy rozważyć standardowe procedury, takie jak płukanie żołądka, podanie węgla aktywowanego, zakwaszenie moczu, wymuszona diureza.
W przypadku przedawkowania kluczowe jest leczenie objawowe i monitorowanie funkcji życiowych pacjenta.
Mechanizm działania
Memantyna jest niekompetytywnym antagonistą receptora NMDA o średnim powinowactwie. Modyfikuje efekty patologicznie zwiększonych stężeń glutaminianu, które mogą prowadzić do zaburzenia czynności neuronów w chorobie Alzheimera.
Mechanizm działania memantyny skupia się na modulacji przekaźnictwa glutaminergicznego, co może przyczyniać się do spowolnienia progresji objawów choroby Alzheimera.
Warto zapamiętać
- Polmatine (memantyna) jest wskazany w leczeniu choroby Alzheimera o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego.
- Dawkowanie należy stopniowo zwiększać przez 3 tygodnie do osiągnięcia dawki podtrzymującej 20 mg/dobę, co minimalizuje ryzyko działań niepożądanych.