Metafen® żel Forte - charakterystyka produktu leczniczego dla lekarzy
Wskazania do stosowania
Metafen® żel Forte jest wskazany w leczeniu dolegliwości wymagających miejscowego działania przeciwbólowego i przeciwzapalnego, takich jak:
- Bóle towarzyszące chorobom układu mięśniowo-szkieletowego
- Bóle pleców
- Nerwobóle
- Bóle pourazowe
- Bóle w lekkich postaciach zapalenia stawów
Preparat wykazuje skuteczność w łagodzeniu bólu i stanu zapalnego poprzez miejscowe działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne, głównie na drodze hamowania syntezy prostaglandyn.
Dawkowanie i sposób podawania
Grupa wiekowa | Dawkowanie | Częstotliwość |
---|---|---|
Dorośli i młodzież >12 lat | Około 3 cm żelu | Nie częściej niż co 4h, maksymalnie 3x/dobę |
Żel należy delikatnie wsmarować w miejsce objęte dolegliwościami, aż do całkowitego wchłonięcia. Nie należy przekraczać zalecanej dawki. Po aplikacji należy umyć ręce, chyba że leczenie dotyczy rąk.
Wniosek: Właściwe dawkowanie i aplikacja preparatu są kluczowe dla osiągnięcia optymalnego efektu terapeutycznego przy minimalizacji ryzyka działań niepożądanych.
Przeciwwskazania
Stosowanie Metafen® żel Forte jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na substancję czynną (sól lizynową ibuprofenu) lub na którąkolwiek substancję pomocniczą
- Nadwrażliwość na kwas acetylosalicylowy (ASA) oraz inne niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ)
- Choroby alergiczne skóry
- Choroby zakaźne przebiegające ze zmianami skórnymi
- Oparzenia
- Uszkodzona skóra
- Występowanie w przeszłości skurczu oskrzeli, nieżytu nosa i pokrzywki w związku z przyjmowaniem ASA lub innych NLPZ
- Dzieci poniżej 12 lat: nie należy stosować produktu leczniczego bez zalecenia lekarza, ze względu na rzadkie występowanie właściwych wskazań
Wniosek: Dokładna ocena stanu pacjenta i historii choroby jest niezbędna przed zaleceniem stosowania preparatu, szczególnie u pacjentów z wywiadem alergicznym lub chorobami skóry.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Ostrożność należy zachować u pacjentów z:
- Zaburzeniami czynności wątroby lub nerek
- Chorobą wrzodową żołądka i/lub dwunastnicy
- Astmą (zaleca się konsultację lekarską przed zastosowaniem preparatu)
Dodatkowe środki ostrożności:
- Chronić oczy i błony śluzowe przed kontaktem z produktem
- W przypadku wystąpienia zmian skórnych w miejscu stosowania, należy odstawić preparat
- Podczas długotrwałego wmasowywania w skórę zaleca się założenie rękawiczek ochronnych
- Unikać nadmiernej ekspozycji na światło słoneczne obszaru leczonego ze względu na możliwość wystąpienia reakcji fototoksycznej
- Jeżeli po upływie 2 tygodni stosowania objawy nie ustąpią lub zaostrzą się, pacjent powinien zasięgnąć porady lekarza
Wniosek: Mimo że ryzyko działań niepożądanych jest mniejsze niż przy stosowaniu ibuprofenu doustnie, konieczne jest monitorowanie pacjentów, szczególnie z grupy podwyższonego ryzyka, oraz edukacja w zakresie prawidłowego stosowania preparatu.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Chociaż nie są znane bezpośrednie interakcje ibuprofenu stosowanego miejscowo z innymi produktami leczniczymi, należy mieć na uwadze potencjalne oddziaływania charakterystyczne dla podania doustnego:
- Leki obniżające ciśnienie krwi: możliwe osłabienie ich działania
- ASA i inne NLPZ: zwiększone ryzyko działań niepożądanych
- Kortykosteroidy: zwiększone ryzyko choroby wrzodowej przewodu pokarmowego
- Leki przeciwzakrzepowe (np. warfaryna) i czynniki trombolityczne: możliwe wydłużenie czasu krzepnięcia krwi
- Lit: zwiększenie stężenia w osoczu
- Metotreksat: nasilenie toksyczności
- Leki moczopędne: osłabienie działania
Wniosek: Mimo że interakcje przy stosowaniu miejscowym są mniej prawdopodobne, należy zachować ostrożność u pacjentów przyjmujących jednocześnie inne leki, szczególnie z wymienionych grup.
Wpływ na ciążę i laktację
Ciąża: Kobiety w ciąży powinny zasięgnąć porady lekarza przed zastosowaniem produktu. Badania na zwierzętach nie wykazały bezpośredniego lub pośredniego szkodliwego wpływu na przebieg ciąży, rozwój zarodka/płodu, przebieg porodu lub rozwój pourodzeniowy.
Laktacja: Ibuprofen przenika do mleka kobiet karmiących piersią w bardzo małych stężeniach. Ze względu na niską biodostępność (około 5% dostępności biologicznej dawki doustnej) przy podaniu miejscowym, uważa się, że ilość leku przyjmowana przez niemowlę karmione piersią jest znikoma.
Wniosek: Stosowanie preparatu w ciąży i podczas karmienia piersią powinno być poprzedzone dokładną analizą korzyści i ryzyka, z uwzględnieniem indywidualnej sytuacji pacjentki.
Działania niepożądane
Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują:
- Zaburzenia układu oddechowego: astma, zaostrzenie astmy, skurcz oskrzeli, duszność
- Zaburzenia żołądka i jelit: ból brzucha, niestrawność
- Zaburzenia skóry: wysypki, świąd, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy (rzadko: martwica naskórka i rumień wielopostaciowy)
- Zaburzenia w miejscu podania: zaczerwienienie, mrowienie skóry
- Reakcje alergiczne i anafilaktyczne
Przy długotrwałym stosowaniu na dużych powierzchniach ciała mogą wystąpić dodatkowe działania niepożądane, takie jak bóle i zawroty głowy, zmiany w obrazie krwi, hiperurykemia oraz objawy dotyczące przewodu pokarmowego.
Wniosek: Mimo że ryzyko wystąpienia działań niepożądanych jest niższe niż przy podaniu doustnym, pacjenci powinni być poinformowani o możliwych objawach niepożądanych i konieczności zgłaszania ich lekarzowi.
Przedawkowanie
Przedawkowanie po podaniu miejscowym jest mało prawdopodobne. W przypadku przypadkowego połknięcia mogą wystąpić objawy charakterystyczne dla przedawkowania NLPZ:
- Nudności, wymioty, ból nadbrzusza, biegunka
- Szumy uszne, ból głowy
- Krwawienie z przewodu pokarmowego
- W cięższych przypadkach: zaburzenia OUN, drgawki, kwasica metaboliczna, wydłużenie czasu protrombinowego
- Ostra niewydolność nerek, uszkodzenie wątroby
- Nasilenie objawów astmy
Postępowanie: Leczenie objawowe i wspomagające, w tym utrzymanie drożności dróg oddechowych i monitorowanie czynności życiowych. W przypadku połknięcia potencjalnie toksycznej ilości w ciągu 1h, należy rozważyć podanie aktywowanego węgla.
Wniosek: Mimo niskiego ryzyka przedawkowania przy stosowaniu miejscowym, lekarze powinni być świadomi potencjalnych objawów i odpowiedniego postępowania w przypadku ich wystąpienia.
Warto zapamiętać
- Metafen® żel Forte zawiera 10% soli lizynowej ibuprofenu i jest przeznaczony do miejscowego stosowania w leczeniu bólu i stanu zapalnego.
- Preparat należy stosować ostrożnie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek oraz z chorobą wrzodową, a także unikać stosowania u dzieci poniżej 12 lat bez zalecenia lekarza.
Właściwości farmakologiczne
Substancja czynna: Sól lizynowa ibuprofenu (100 mg/g żelu)
Mechanizm działania: Ibuprofen, będący pochodną kwasu propionowego, wykazuje miejscowe działanie przeciwbólowe i przeciwzapalne, głównie poprzez hamowanie syntezy prostaglandyn. Efekt terapeutyczny osiągany jest przy znacznie niższym stężeniu ogólnoustrojowym w porównaniu z podaniem doustnym, co przyczynia się do zmniejszenia ryzyka działań niepożądanych.
Wniosek: Miejscowe stosowanie ibuprofenu w formie żelu pozwala na osiągnięcie efektu terapeutycznego przy minimalizacji ekspozycji ogólnoustrojowej, co może być korzystne szczególnie u pacjentów z przeciwwskazaniami do stosowania NLPZ drogą doustną.