Mekinist
Trametinib
Wskazania do stosowania
Trametynib w monoterapii lub w skojarzeniu z dabrafenibem jest wskazany w leczeniu dorosłych pacjentów z nieoperacyjnym czerniakiem lub czerniakiem z przerzutami z mutacją genu BRAF V600. Należy pamiętać, że nie wykazano skuteczności klinicznej monoterapii trametynibem u pacjentów, u których wystąpiła progresja podczas wcześniejszego leczenia inhibitorem BRAF.
Przed rozpoczęciem leczenia trametynibem konieczne jest potwierdzenie obecności mutacji BRAF V600 u pacjenta za pomocą zwalidowanego testu diagnostycznego.
Dawkowanie i sposób podawania
Leczenie trametynibem powinien rozpoczynać i nadzorować wykwalifikowany lekarz z doświadczeniem w stosowaniu leków przeciwnowotworowych.
Zalecane dawkowanie:
- Monoterapia trametynibem lub w skojarzeniu z dabrafenibem: 2 mg raz na dobę
- Dabrafenib w skojarzeniu z trametynibem: 150 mg dwa razy na dobę
Trametynib należy przyjmować doustnie, popijając pełną szklanką wody. Tabletki nie należy przegryzać ani rozgniatać. Lek powinien być przyjmowany co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku.
Zaleca się przyjmowanie trametynibu codziennie o tej samej porze. W przypadku leczenia skojarzonego z dabrafenibem, dawkę trametynibu należy przyjmować jednocześnie z poranną lub wieczorną dawką dabrafenibu.
Czas trwania leczenia:
Leczenie trametynibem należy kontynuować do czasu, gdy pacjent nie odnosi już korzyści z terapii lub do wystąpienia nieakceptowalnych objawów toksyczności. W leczeniu adjuwantowym czerniaka pacjentów należy leczyć przez okres 12 miesięcy, o ile nie wystąpi nawrót choroby lub niemożliwa do zaakceptowania toksyczność.
Pominięcie dawki:
W przypadku pominięcia dawki trametynibu, należy ją przyjąć tylko jeśli do czasu przyjęcia następnej zaplanowanej dawki pozostało więcej niż 12 godzin. Jeśli trametynib jest stosowany w skojarzeniu z dabrafenibem, pominiętą dawkę dabrafenibu można przyjąć tylko jeśli do kolejnej zaplanowanej dawki pozostaje więcej niż 6 godzin.
Modyfikacja dawkowania:
W przypadku wystąpienia działań niepożądanych może być konieczne zmniejszenie dawki, przerwanie leczenia lub całkowite zakończenie terapii trametynibem. Nie zaleca się modyfikacji dawkowania w przypadku wystąpienia raka płaskonabłonkowego skóry lub nowego czerniaka pierwotnego.
Poziom dawki | Dawka trametynibu | Dawka dabrafenibu (w leczeniu skojarzonym) |
---|---|---|
Dawka początkowa | 2 mg raz na dobę | 150 mg dwa razy na dobę |
1. zmniejszenie dawki | 1,5 mg raz na dobę | 100 mg dwa razy na dobę |
2. zmniejszenie dawki | 1 mg raz na dobę | 75 mg dwa razy na dobę |
3. zmniejszenie dawki (tylko leczenie skojarzone) | 1 mg raz na dobę | 50 mg dwa razy na dobę |
Nie zaleca się stosowania dawki trametynibu mniejszej niż 1 mg raz na dobę, niezależnie od tego czy lek jest stosowany w monoterapii czy w skojarzeniu z dabrafenibem. W leczeniu skojarzonym nie zaleca się stosowania dawki dabrafenibu mniejszej niż 50 mg dwa razy na dobę.
Modyfikacja dawkowania w zależności od nasilenia działań niepożądanych:
- Stopień 1 lub 2 (tolerowane): Kontynuować leczenie i monitorować pacjenta
- Stopień 2 (nietolerowane) lub stopień 3: Wstrzymać leczenie do zmniejszenia nasilenia objawów do stopnia 0-1, następnie zredukować dawkę o jeden poziom
- Stopień 4: Całkowicie przerwać leczenie lub wstrzymać do zmniejszenia nasilenia objawów do stopnia 0-1, następnie zredukować dawkę o jeden poziom
Gdy działania niepożądane są skutecznie kontrolowane, można rozważyć ponowne zwiększenie dawek, stosując te same stopnie modyfikacji. Dawka trametynibu nie powinna przekraczać 2 mg raz na dobę.
W przypadku wystąpienia toksyczności związanej z leczeniem skojarzonym trametynibem i dabrafenibem, należy jednocześnie zmniejszyć dawki obu leków, przerwać leczenie lub odstawić leki na stałe. Wyjątki, w których konieczna jest modyfikacja dawkowania tylko jednego z leków, dotyczą gorączki, zapalenia błony naczyniowej oka, nowotworów z mutacją RAS poza skórą, wydłużenia odstępu QT (związanych głównie z dabrafenibem) oraz zmniejszenia frakcji wyrzutowej lewej komory, niedrożności naczyń żylnych siatkówki, odwarstwienia nabłonka barwnikowego siatkówki i choroby śródmiąższowej płuc (związanych głównie z trametynibem).
Szczegółowe wytyczne dotyczące modyfikacji dawkowania w przypadku wystąpienia specyficznych działań niepożądanych znajdują się w Charakterystyce Produktu Leczniczego.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancję czynną (trametynib) lub którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w preparacie.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Nowe nowotwory złośliwe
Podczas stosowania trametynibu w skojarzeniu z dabrafenibem mogą wystąpić nowe nowotwory złośliwe, zarówno skórne jak i pozaskórne. Należy monitorować pacjentów pod kątem wystąpienia nowych zmian skórnych i pozaskórnych.
Krwotoki
U pacjentów przyjmujących trametynib w monoterapii lub w skojarzeniu z dabrafenibem występowały krwotoki, w tym krwotoki rozległe i śmiertelne. Należy zachować ostrożność u pacjentów z czynnikami ryzyka krwawień oraz monitorować pacjentów pod kątem objawów krwotoku.
Zaburzenia czynności lewej komory serca
Podczas leczenia trametynibem obserwowano zmniejszenie frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF). Należy ocenić LVEF u wszystkich pacjentów przed rozpoczęciem leczenia, miesiąc po rozpoczęciu terapii, a następnie co około 3 miesiące w trakcie leczenia.
Gorączka
W badaniach klinicznych z trametynibem stosowanym w monoterapii lub w skojarzeniu z dabrafenibem zgłaszano występowanie gorączki. Częstość występowania i nasilenie gorączki zwiększa się w leczeniu skojarzonym.
Nadciśnienie tętnicze
Zgłaszano przypadki zwiększenia ciśnienia tętniczego związane ze stosowaniem trametynibu. Należy monitorować ciśnienie tętnicze przed i w trakcie leczenia.
Śródmiąższowa choroba płuc/zapalenie płuc
U pacjentów leczonych trametynibem może wystąpić śródmiąższowa choroba płuc lub zapalenie płuc. Należy przerwać leczenie u pacjentów z podejrzeniem tych schorzeń do czasu przeprowadzenia diagnostyki.
Zaburzenia widzenia
Podczas leczenia trametynibem obserwowano zaburzenia widzenia, w tym odwarstwienie nabłonka barwnikowego siatkówki i niedrożność naczyń żylnych siatkówki. Pacjenci zgłaszający nowe zaburzenia widzenia powinni niezwłocznie zgłosić się na konsultację okulistyczną.
Wysypka
W badaniach klinicznych z trametynibem obserwowano wysypkę u około 60% pacjentów w monoterapii oraz u 25% pacjentów w leczeniu skojarzonym z dabrafenibem.
Rabdomioliza
U pacjentów leczonych trametynibem obserwowano przypadki rabdomiolizy. Objawy rabdomiolizy wymagają odpowiedniej oceny klinicznej i leczenia.
Zapalenie trzustki
Po zastosowaniu dabrafenibu w skojarzeniu z trametynibem zgłaszano przypadki zapalenia trzustki.
Niewydolność nerek
Po zastosowaniu dabrafenibu w skojarzeniu z trametynibem zgłaszano przypadki niewydolności nerek.
Warto zapamiętać
- Trametynib jest wskazany w leczeniu czerniaka z mutacją BRAF V600
- Konieczne jest monitorowanie pacjentów pod kątem działań niepożądanych, w tym nowych nowotworów, krwotoków i zaburzeń czynności serca
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Trametynib jest metabolizowany głównie poprzez deacetylację z udziałem enzymów hydrolitycznych, dlatego wpływ innych leków na jego farmakokinetykę w drodze interakcji metabolicznych jest mało prawdopodobny. Jednakże, nie można wykluczyć interakcji poprzez enzymy hydrolityczne.
Trametynib jest substratem transportera błonowego P-gp. Należy zachować ostrożność stosując trametynib jednocześnie z silnymi inhibitorami P-gp (np. werapamil, cyklosporyna, rytonawir, chinidyna, itrakonazol).
Trametynib może przejściowo hamować substraty białka oporności raka piersi (BCRP) w jelicie. Zaleca się zachowanie 2-godzinnego odstępu między podaniem tych leków a trametynibem.
Pacjenci powinni przyjmować trametynib co najmniej 1 godzinę przed lub 2 godziny po posiłku ze względu na wpływ pokarmu na wchłanianie leku.
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Kobiety w wieku rozrodczym
Kobietom w wieku rozrodczym zaleca się stosowanie skutecznej antykoncepcji podczas leczenia trametynibem oraz przez 4 miesiące po zakończeniu terapii. Stosowanie hormonalnych środków antykoncepcyjnych może być niewystarczające, dlatego zaleca się dodatkową lub alternatywną metodę antykoncepcji.
Ciąża
Brak odpowiednich danych dotyczących stosowania trametynibu u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach wykazały toksyczność reprodukcyjną. Trametynibu nie należy stosować w okresie ciąży. Jeśli pacjentka zajdzie w ciążę podczas leczenia, należy ją poinformować o potencjalnym ryzyku dla płodu.
Karmienie piersią
Nie wiadomo, czy trametynib przenika do mleka kobiecego. Ze względu na potencjalne ryzyko dla dziecka, należy podjąć decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub zaprzestaniu leczenia trametynibem.
Płodność
Brak danych dotyczących wpływu trametynibu na płodność u ludzi. U zwierząt obserwowano niekorzystny wpływ na żeńskie narządy rozrodcze. Trametynib może zaburzać płodność u ludzi.
Trametynib jest skutecznym lekiem w terapii czerniaka z mutacją BRAF V600, jednak jego stosowanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia poważnych działań niepożądanych. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjentów i odpowiednie modyfikowanie dawkowania w razie potrzeby. Szczególną ostrożność należy zachować u kobiet w wieku rozrodczym oraz pacjentów z chorobami współistniejącymi.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane (≥20%) obserwowane podczas monoterapii trametynibem to:
- Wysypka
- Biegunka
- Zmęczenie
- Obrzęki obwodowe
- Nudności
- Trądzikowe zapalenie skóry
W przypadku leczenia skojarzonego trametynibem i dabrafenibem najczęstsze działania niepożądane (≥20%) to:
- Gorączka
- Zmęczenie
- Nudności
- Ból głowy
- Dreszcze
- Biegunka
- Wysypka
- Bóle stawów
- Nadciśnienie
- Wymioty
- Kaszel
Inne istotne działania niepożądane obejmują:
- Krwotoki, w tym krwotoki rozległe i śmiertelne
- Zmniejszenie frakcji wyrzutowej lewej komory
- Zaburzenia widzenia, w tym odwarstwienie nabłonka barwnikowego siatkówki i niedrożność naczyń żylnych siatkówki
- Śródmiąższowa choroba płuc lub zapalenie płuc
- Rabdomioliza
- Zapalenie trzustki
- Niewydolność nerek
Profil bezpieczeństwa trametynibu wymaga ścisłego monitorowania pacjentów i szybkiego reagowania na pojawiające się działania niepożądane. Szczególną uwagę należy zwrócić na objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego, oddechowego i narządu wzroku.
Przedawkowanie
Nie istnieje swoiste leczenie w przypadku przedawkowania trametynibu. W razie przedawkowania należy zastosować leczenie objawowe i odpowiednie monitorowanie pacjenta. W badaniach klinicznych odnotowano jeden przypadek przypadkowego przedawkowania (4 mg), który nie spowodował żadnych zdarzeń niepożądanych.
Mimo braku specyficznego antidotum, przedawkowanie trametynibu wymaga ścisłej obserwacji pacjenta i leczenia objawowego.
Właściwości farmakologiczne
Trametynib jest odwracalnym, wysoce selektywnym, allosterycznym inhibitorem aktywacji i aktywności kinaz białkowych aktywowanych mitogenami (MEK1 i MEK2). Białka MEK są komponentami szlaku sygnałowego kinaz regulowanych sygnałami zewnątrzkomórkowymi (ERK), który jest często aktywowany przez białka powstałe w wyniku mutacji genu BRAF w czerniaku i innych nowotworach.
Trametynib hamuje aktywację kinaz MEK przez białka BRAF i hamuje aktywność kinaz MEK. Wykazuje działanie przeciwnowotworowe w modelach czerniaka z mutacją BRAF V600.
Mechanizm działania trametynibu jest ściśle związany z hamowaniem szlaku sygnałowego MEK/ERK, co przekłada się na jego skuteczność w leczeniu czerniaka z mutacją BRAF V600.
Podsumowanie
Trametynib jest skutecznym lekiem w terapii czerniaka z mutacją BRAF V600, jednak jego stosowanie wymaga starannego monitorowania pacjentów ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych. Kluczowe jest odpowiednie dawkowanie, regularne badania kontrolne oraz szybkie reagowanie na pojawiające się objawy niepożądane. Leczenie powinno być prowadzone przez doświadczonych specjalistów w dziedzinie onkologii.