Magnevist - środek kontrastowy do rezonansu magnetycznego
Wskazania do stosowania
Magnevist jest paramagnetycznym środkiem kontrastowym przeznaczonym wyłącznie do podania dożylnego w diagnostyce metodą rezonansu magnetycznego (MRIejmują:
- MRI głowy i rdzenia kręgowego - do uwidaczniania guzów (np. oponiaków, nerwiaków osłonkowych, glejaków, przerzutów) oraz diagnostyki różnicowej
- MRI całego ciała - badania obejmujące twarzoczaszkę, szyję, klatkę piersiową, jamę brzuszną, miednicę, układ kostno-stawowy i naczynia
Magnevist umożliwia uzyskanie szczegółowych informacji diagnostycznych, m.in. potwierdzenie lub wykluczenie obecności guzów, określenie ich topografii i granic, różnicowanie struktury wewnętrznej zmian chorobowych, ocenę stanu krążenia w tkankach oraz diagnostykę anatomiczną i czynnościową nerek.
Magnevist jest wszechstronnym środkiem kontrastowym do MRI, szczególnie przydatnym w diagnostyce onkologicznej oraz ocenie zmian patologicznych w obrębie ośrodkowego układu nerwowego i całego ciała.
Dawkowanie
Grupa pacjentów | Dawkowanie | Maksymalna dawka jednorazowa |
---|---|---|
Dorośli | 0,2 ml/kg mc. | 0,6 ml/kg mc. |
Dzieci i młodzież | 0,2 ml/kg mc. | 0,6 ml/kg mc. (0,4 ml/kg mc. u dzieci poniżej 2 lat) |
Pacjenci z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (GFR 30-59 ml/min/1,73 m2) | ≤0,2 ml/kg mc. | 0,2 ml/kg mc. |
U dzieci poniżej 2 lat zaleca się podawanie leku ręcznie, a nie za pomocą strzykawki automatycznej. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek oraz u dzieci do 1. roku życia nie należy powtarzać badania w odstępie krótszym niż 7 dni.
Dawkowanie Magnevistu należy dostosować do masy ciała pacjenta oraz jego stanu klinicznego, ze szczególnym uwzględnieniem funkcji nerek. U dzieci i pacjentów z zaburzeniami czynności nerek wymagana jest szczególna ostrożność.
Przeciwwskazania
Magnevist jest przeciwwskazany u następujących grup pacjentów:
- Pacjenci z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m2)
- Pacjenci z ostrym uszkodzeniem nerek
- Pacjenci w okołooperacyjnym okresie przeszczepienia wątroby
- Noworodki do 4. tygodnia życia
Główne przeciwwskazania do stosowania Magnevistu dotyczą pacjentów z poważnymi zaburzeniami czynności nerek oraz noworodków, co wynika z ryzyka wystąpienia poważnych działań niepożądanych w tych grupach.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Przed podaniem Magnevistu należy zachować szczególną ostrożność i rozważyć stosunek korzyści do ryzyka u pacjentów:
- Z nadwrażliwością na składniki produktu
- Z astmą oskrzelową lub zaburzeniami alergicznymi w wywiadzie
- Z chorobami układu sercowo-naczyniowego
- Z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek (GFR 30-59 ml/min/1,73 m2)
- W podeszłym wieku (≥65 lat)
- Z napadami drgawkowymi lub zmianami wewnątrzczaszkowymi w wywiadzie
Istnieje ryzyko wystąpienia reakcji rzekomoanafilaktycznych/nadwrażliwości, dlatego zaleca się obserwację pacjenta przez co najmniej 30 minut po podaniu środka kontrastowego. Konieczne jest zapewnienie dostępu do leków i sprzętu ratunkowego.
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek istnieje ryzyko wystąpienia nerkopochodnego zwłóknienia układowego (NSF). Przed podaniem leku należy wykonać badania laboratoryjne oceniające funkcję nerek.
Stosowanie Magnevistu wymaga indywidualnej oceny ryzyka u każdego pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem funkcji nerek, historii alergii oraz chorób współistniejących. Konieczne jest zapewnienie odpowiedniego monitorowania i gotowości do podjęcia działań w przypadku wystąpienia reakcji niepożądanych.
Interakcje z innymi lekami
Dotychczas nie stwierdzono istotnych klinicznie interakcji Magnevistu z innymi lekami. Należy jednak pamiętać, że podanie środka kontrastowego może wpływać na wyniki niektórych badań laboratoryjnych:
- Oznaczenie stężenia żelaza w osoczu metodą kompleksometryczną (np. z użyciem batofenantroliny) wykonane w ciągu 24 godzin po podaniu Magnevistu może dać zaniżone wyniki ze względu na obecność wolnego DTPA w roztworze środka kontrastowego.
Chociaż Magnevist nie wykazuje istotnych interakcji lekowych, należy uwzględnić jego potencjalny wpływ na wyniki badań laboratoryjnych, szczególnie w zakresie oznaczania stężenia żelaza w osoczu.
Stosowanie w ciąży i podczas karmienia piersią
Brak jest wystarczających danych dotyczących stosowania Magnevistu u kobiet w ciąży. Badania na zwierzętach nie wykazały bezpośredniego ani pośredniego szkodliwego wpływu na reprodukcję. Produkt nie powinien być stosowany w okresie ciąży, chyba że stan kliniczny kobiety wymaga podania dimegluminy gadopentetonianu.
Nie wiadomo, czy Magnevist przenika do mleka ludzkiego. Ze względów bezpieczeństwa zaleca się przerwanie karmienia piersią na co najmniej 24 godziny po podaniu produktu.
Stosowanie Magnevistu w ciąży powinno być ograniczone do sytuacji, gdy korzyści przewyższają potencjalne ryzyko. Kobiety karmiące piersią powinny przerwać karmienie na co najmniej 24 godziny po podaniu środka kontrastowego.
Działania niepożądane
Najczęściej obserwowane działania niepożądane (≥0,4%) to:
- Reakcje w miejscu podania
- Bóle głowy
- Nudności
Do najpoważniejszych działań niepożądanych należą:
- Nerkopochodne zwłóknienie układowe (NSF)
- Reakcje rzekomoanafilaktyczne/wstrząs rzekomoanafilaktyczny
Inne istotne działania niepożądane obejmują:
- Zaburzenia układu immunologicznego (np. nadwrażliwość, reakcje alergiczne)
- Zaburzenia układu nerwowego (np. zawroty głowy, drgawki, parestezje)
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe (np. tachykardia, niemiarowość)
- Zaburzenia oddechowe (np. duszność, skurcz oskrzeli)
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (np. wymioty, biegunka)
- Zaburzenia skórne (np. pokrzywka, świąd)
Chociaż większość działań niepożądanych Magnevistu ma charakter łagodny lub umiarkowany, istnieje ryzyko wystąpienia poważnych reakcji, takich jak NSF czy reakcje rzekomoanafilaktyczne. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjentów po podaniu środka kontrastowego.
Przedawkowanie
W przypadku nieumyślnego przedawkowania Magnevistu zaleca się:
- Kontrolę czynności nerek u pacjentów z niewydolnością nerek
- Rozważenie hemodializy w celu usunięcia leku z organizmu
Należy pamiętać, że nie ma dowodów na to, że hemodializa zapobiega wystąpieniu nerkopochodnego zwłóknienia układowego (NSF).
W przypadku przedawkowania Magnevistu kluczowe jest monitorowanie funkcji nerek oraz rozważenie hemodializy, szczególnie u pacjentów z już istniejącymi zaburzeniami czynności nerek.
Mechanizm działania
Magnevist zawiera dimegluminę gadopentetonianu, związek kompleksowy gadolinu i kwasu pentetowego (DTPA). Mechanizm działania polega na:
- Skróceniu czasu relaksacji T1 wzbudzonych jąder atomowych
- Wzmocnieniu intensywności sygnału w obrazowaniu T1-zależnym
- Zwiększeniu kontrastu między tkankami prawidłowymi a patologicznie zmienionymi
Paramagnetyczne właściwości gadolinu zawartego w Magneviście pozwalają na uzyskanie lepszego kontrastu w obrazowaniu MRI, co umożliwia dokładniejszą diagnostykę różnych patologii.
Warto zapamiętać
- Magnevist jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek (GFR <30 ml/min/1,73 m2) ze względu na ryzyko NSF.
- Po podaniu Magnevistu zaleca się obserwację pacjenta przez co najmniej 30 minut ze względu na możliwość wystąpienia reakcji nadwrażliwości.
Skład
1 ml roztworu Magnevistu zawiera 469,01 mg (0,5 mmol) dimegluminy gadopentetonianu.
Znajomość dokładnego składu Magnevistu jest istotna dla prawidłowego dawkowania oraz oceny ryzyka wystąpienia działań niepożądanych u pacjentów z nadwrażliwością na składniki preparatu.