Laremid
Loperamide hydrochloride
Laremid - profesjonalna informacja dla lekarza
Wskazania do stosowania
Laremid jest wskazany w objawowym leczeniu ostrej i przewlekłej biegunki u dorosłych i dzieci powyżej 6 roku życia. Dodatkowo, u pacjentów z wytworzoną przetoką jelita krętego, Laremid może być stosowany w celu zmniejszenia liczby i objętości stolców oraz zwiększenia ich konsystencji.
Lek wykazuje szybki początek działania przeciwbiegunkowego, obserwowany już w ciągu 1 godziny od podania pojedynczej dawki 4 mg, co potwierdzono w badaniach klinicznych.
Warto zapamiętać
- Laremid działa objawowo w leczeniu biegunki ostrej i przewlekłej
- Początek działania przeciwbiegunkowego obserwuje się już po 1 godzinie od podania
Mechanizm działania
Loperamid, substancja czynna preparatu Laremid, wiąże się z receptorami opioidowymi w ścianie jelita. Prowadzi to do zahamowania propulsywnej perystaltyki, wydłużenia czasu pasażu jelitowego oraz zwiększenia wchłaniania wody i elektrolitów. Dodatkowo loperamid zwiększa spoczynkowe napięcie zwieracza odbytu, jednocześnie zmniejszając natychmiastową potrzebę wypróżnienia.
Efektem działania leku jest normalizacja konsystencji stolca, zmniejszenie jego objętości oraz częstości wypróżnień.
Dawkowanie i sposób podawania
Wskazanie | Dorośli | Dzieci (6-12 lat) |
---|---|---|
Ostra biegunka | Początkowo 2 tabl. (4 mg), następnie 1 tabl. (2 mg) po każdym luźnym stolcu. Maks. 8 tabl./dobę (16 mg) | Początkowo 1 tabl. (2 mg), następnie 1 tabl. (2 mg) po każdym luźnym stolcu. Maks. 3 tabl./20 kg mc./dobę |
Przewlekła biegunka | Początkowo 2 tabl./dobę (4 mg), dawkę modyfikować do uzyskania 1-2 normalnych stolców/dobę. Zwykle dawka podtrzymująca 1-6 tabl./dobę (2-12 mg). Maks. 8 tabl./dobę (16 mg) | Początkowo 1 tabl./dobę (2 mg), dawkę modyfikować do uzyskania 1-2 normalnych stolców/dobę. Maks. 3 tabl./20 kg mc./dobę |
Tabela 1. Schemat dawkowania preparatu Laremid w zależności od wskazania i grupy wiekowej pacjentów.
U osób w podeszłym wieku oraz u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek nie jest konieczna modyfikacja dawkowania. W przypadku pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby, ze względu na zmniejszony metabolizm pierwszego przejścia, lek należy stosować ostrożnie.
Jeżeli w leczeniu ostrej biegunki nie obserwuje się poprawy stanu klinicznego w ciągu 48 godzin, należy przerwać podawanie leku i skonsultować się z lekarzem. W przypadku przewlekłej biegunki, przed rozpoczęciem długotrwałego stosowania loperamidu, konieczne jest ustalenie jej przyczyny.
Przeciwwskazania
Stosowanie preparatu Laremid jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na chlorowodorek loperamidu lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Wiek poniżej 6 lat
- Ostra czerwonka z obecnością krwi w kale i wysoką gorączką
- Ostry rzut wrzodziejącego zapalenia jelita grubego
- Bakteryjne zapalenie jelita cienkiego i okrężnicy wywołane przez Salmonella, Shigella lub Campylobacter
- Rzekomobłoniaste zapalenie jelit związane z antybiotykoterapią
- Stany, w których należy unikać zwolnienia perystaltyki jelit (ryzyko niedrożności, megacolon, megacolon toxicum)
Leczenie należy natychmiast przerwać w przypadku wystąpienia zaparcia, wzdęcia brzucha lub niedrożności jelit.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania loperamidu należy zwrócić szczególną uwagę na następujące kwestie:
- Leczenie biegunki loperamidem jest wyłącznie objawowe. W przypadku możliwości ustalenia etiologii, należy wdrożyć leczenie przyczynowe.
- Kluczowe znaczenie ma zapobieganie odwodnieniu i zaburzeniom elektrolitowym, szczególnie u dzieci, osób osłabionych i w podeszłym wieku.
- U pacjentów z AIDS leczonych z powodu biegunki loperamidem, należy przerwać podawanie leku przy pierwszych objawach wzdęcia brzucha.
- U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby istnieje ryzyko względnego przedawkowania ze względu na zmniejszony metabolizm pierwszego przejścia.
- W przypadku braku poprawy w leczeniu biegunki związanej z zespołem jelita drażliwego w ciągu 48 godzin, należy odstawić lek i skonsultować się z lekarzem.
- Istnieje ryzyko wystąpienia zdarzeń kardiologicznych (wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu typu torsade de pointes) w przypadku przedawkowania.
Ze względu na możliwość wystąpienia senności, zawrotów głowy lub zmęczenia, pacjenci powinni zachować ostrożność podczas prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Loperamid wchodzi w istotne interakcje z następującymi lekami:
- Inhibitory P-glikoproteiny (np. chinidyna, rytonawir) - mogą zwiększać stężenie loperamidu w osoczu 2-3 krotnie
- Inhibitory CYP3A4 i P-glikoproteiny (np. itrakonazol, ketokonazol) - mogą zwiększać stężenie loperamidu w osoczu 3-5 krotnie
- Gemfibrozyl (inhibitor CYP2C8) - może zwiększać stężenie loperamidu około 2-krotnie
- Desmopresyna - loperamid może zwiększać jej stężenie w osoczu 3-krotnie
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu loperamidu z wymienionymi lekami, monitorując pacjenta pod kątem potencjalnych działań niepożądanych.
Wpływ na ciążę i laktację
Bezpieczeństwo stosowania loperamidu u kobiet w ciąży nie zostało jednoznacznie ustalone. Mimo braku dowodów na działanie teratogenne lub embriotoksyczne w badaniach na zwierzętach, nie zaleca się stosowania leku u kobiet ciężarnych, szczególnie w pierwszym trymestrze.
Ze względu na przenikanie niewielkich ilości loperamidu do mleka kobiecego, nie zaleca się stosowania leku w okresie karmienia piersią. Kobiety w ciąży lub karmiące piersią powinny skonsultować się z lekarzem w celu ustalenia odpowiedniego postępowania.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane (≥1% przypadków) obserwowane w badaniach klinicznych to:
- Zaparcia (2,7%)
- Wzdęcia (1,7%)
- Bóle głowy (1,2%)
- Nudności (1,1%)
Rzadziej występujące, ale istotne klinicznie działania niepożądane obejmują:
- Reakcje nadwrażliwości, w tym reakcje anafilaktyczne
- Zaburzenia świadomości, zawroty głowy, senność
- Niedrożność jelita, toksyczne rozszerzenie okrężnicy
- Wysypki skórne, w tym ciężkie reakcje typu zespół Stevensa-Johnsona
- Zatrzymanie moczu
W przypadku wystąpienia poważnych działań niepożądanych należy przerwać stosowanie leku i niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania loperamidu mogą obejmować:
- Zahamowanie czynności OUN (osłupienie, zaburzenia koordynacji, senność, zwężenie źrenic, wzmożone napięcie mięśniowe, depresja oddechowa)
- Zaparcia, zatrzymanie moczu, niedrożność jelit
- Zaburzenia kardiologiczne (wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu typu torsade de pointes, inne groźne arytmie komorowe)
W przypadku przedawkowania należy zastosować leczenie objawowe oraz rozważyć podanie naloksonu jako antidotum. Ze względu na dłuższy czas działania loperamidu niż naloksonu, może być konieczne powtórne podanie antagonisty. Pacjent powinien pozostawać pod ścisłą kontrolą lekarską przez co najmniej 48 godzin.
Podsumowanie
Laremid (chlorowodorek loperamidu) jest skutecznym lekiem przeciwbiegunkowym o szybkim początku działania. Jego stosowanie wymaga jednak ostrożności, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby oraz w przypadku długotrwałego leczenia. Kluczowe znaczenie ma właściwa diagnostyka przyczyn biegunki oraz zapobieganie odwodnieniu i zaburzeniom elektrolitowym. Lekarz powinien indywidualnie ocenić korzyści i ryzyko stosowania leku, uwzględniając stan kliniczny pacjenta oraz potencjalne interakcje z innymi stosowanymi lekami.