Kwetaplex XR
Quetiapine
Wskazania do stosowania
Kwetaplex XR jest wskazany:
- W leczeniu schizofrenii
- W leczeniu zaburzeń afektywnych dwubiegunowych:
- W leczeniu epizodów maniakalnych o umiarkowanym i ciężkim nasileniu
- W leczeniu epizodów ciężkiej depresji
- W zapobieganiu nawrotom u pacjentów z epizodami maniakalnymi lub depresyjnymi reagującymi na leczenie kwetiapiną
- W leczeniu epizodów ciężkiej depresji u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami depresyjnymi, jako terapia wspomagająca, jeśli skuteczność monoterapii przeciwdepresyjnej była mniej niż optymalna
Przed rozpoczęciem leczenia lekarz powinien wziąć pod uwagę profil bezpieczeństwa produktu.
Dawkowanie i sposób podawania
Schemat dawkowania jest różny dla każdego wskazania. Należy dopilnować, aby pacjent otrzymał dokładne informacje dotyczące dawkowania odpowiedniego do jego choroby.
Lek należy podawać raz na dobę, bez pokarmu. Tabletki należy połykać w całości, nie należy ich dzielić, żuć ani kruszyć.
Dawkowanie u dorosłych
Wskazanie | Dawkowanie |
---|---|
Schizofrenia i epizody maniakalne o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego |
Dzień 1: 300 mg Dzień 2: 600 mg Dawka podtrzymująca: 400-800 mg/dobę |
Epizody dużej depresji w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym |
Dzień 1: 50 mg Dzień 2: 100 mg Dzień 3: 200 mg Dzień 4: 300 mg Dawka podtrzymująca: 300 mg/dobę |
Zapobieganie nawrotom w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym | 300-800 mg/dobę |
Terapia wspomagająca w leczeniu ciężkiego epizodu depresyjnego w dużej depresji |
Dzień 1-2: 50 mg Dzień 3-4: 150 mg Dawka podtrzymująca: 150-300 mg/dobę |
Dawkę należy dostosować indywidualnie w zależności od skuteczności klinicznej i tolerancji pacjenta na leczenie.
Dawkowanie u osób w podeszłym wieku
U osób w podeszłym wieku leczenie należy rozpoczynać od dawki 50 mg/dobę. Następnie dawkę można zwiększać o 50 mg/dobę do dawki skutecznej, zależnie od indywidualnej skuteczności klinicznej i tolerancji pacjenta na leczenie.
Dawkowanie u dzieci i młodzieży
Kwetaplex XR nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat ze względu na brak danych uzasadniających stosowanie w tej grupie wiekowej.
Wniosek: Dawkowanie Kwetaplex XR należy dostosować indywidualnie do wskazania, wieku pacjenta oraz jego odpowiedzi na leczenie. Kluczowe jest stopniowe zwiększanie dawki i monitorowanie skuteczności oraz tolerancji leku.
Przeciwwskazania
Stosowanie Kwetaplex XR jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą
- Jednoczesne stosowanie inhibitorów cytochromu P450 3A4, takich jak:
- Inhibitory proteazy HIV
- Leki przeciwgrzybicze z grupy azoli
- Erytromycyna
- Klarytromycyna
- Nefazodon
Wniosek: Główne przeciwwskazania to nadwrażliwość na składniki leku oraz jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4, które mogłyby znacząco zwiększyć stężenie kwetiapiny w organizmie.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Profil bezpieczeństwa
Ze względu na różne wskazania do stosowania kwetiapiny, profil bezpieczeństwa należy określać na podstawie indywidualnego rozpoznania i stosowanej u pacjenta dawki.
Dzieci i młodzież
Kwetiapina nie jest zalecana do stosowania u osób poniżej 18 lat ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie wiekowej.
Ryzyko samobójstwa
Depresja wiąże się ze zwiększonym ryzykiem myśli samobójczych i prób samobójczych. Ryzyko to utrzymuje się do czasu uzyskania remisji. Pacjenci, zwłaszcza w początkowej fazie leczenia, powinni być ściśle monitorowani.
Ryzyko metaboliczne
Stosowanie kwetiapiny może wiązać się z ryzykiem pogorszenia profilu metabolicznego, w tym zmian masy ciała, stężenia glukozy we krwi i lipidów. Należy regularnie monitorować te parametry.
Objawy pozapiramidowe
Kwetiapina może powodować objawy pozapiramidowe, szczególnie u pacjentów leczonych z powodu depresji. W razie wystąpienia tych objawów należy rozważyć zmniejszenie dawki.
Senność i zawroty głowy
Leczenie kwetiapiną często wiąże się z sennością i zawrotami głowy, co może zwiększać ryzyko przypadkowych urazów. Pacjenci powinni zachować ostrożność do czasu poznania wpływu leku na ich organizm.
Zespół bezdechu sennego
U pacjentów stosujących kwetiapinę opisywano zespół bezdechu sennego. Należy zachować ostrożność u pacjentów z czynnikami ryzyka tego zaburzenia.
Wniosek: Stosowanie Kwetaplex XR wymaga ścisłego monitorowania pacjenta pod kątem potencjalnych działań niepożądanych, zwłaszcza w zakresie ryzyka metabolicznego, objawów pozapiramidowych i senności. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko samobójstwa u pacjentów z depresją.
Warto zapamiętać
- Kwetaplex XR stosuje się raz na dobę, bez pokarmu
- Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, rozpoczynając od niższych dawek i stopniowo je zwiększając
Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji
Ze względu na wpływ kwetiapiny na ośrodkowy układ nerwowy, należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania z innymi lekami działającymi na OUN oraz z alkoholem.
Interakcje z inhibitorami i induktorami CYP3A4
Jednoczesne stosowanie silnych inhibitorów CYP3A4 (np. ketokonazol) może znacząco zwiększyć stężenie kwetiapiny w osoczu i jest przeciwwskazane. Z kolei induktory CYP3A4 (np. karbamazepina, fenytoina) mogą zmniejszać stężenie kwetiapiny, co może wpływać na skuteczność leczenia.
Interakcje z innymi lekami
- Leki przeciwdepresyjne: nie stwierdzono istotnych interakcji z imipraminą i fluoksetyną
- Leki przeciwpsychotyczne: nie stwierdzono istotnych interakcji z rysperydonem lub haloperydolem
- Lit: farmakokinetyka litu nie zmienia się podczas jednoczesnego stosowania z kwetiapiną
- Walproinian sodu: farmakokinetyka obu leków nie zmienia się w stopniu klinicznie istotnym
Wniosek: Najważniejsze interakcje dotyczą leków wpływających na aktywność enzymu CYP3A4. Należy unikać jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów CYP3A4, a w przypadku induktorów CYP3A4 może być konieczne dostosowanie dawki kwetiapiny.
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Ciąża
Stosowanie kwetiapiny w ciąży powinno być rozważane tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają potencjalne ryzyko. Noworodki narażone na działanie leków przeciwpsychotycznych w trzecim trymestrze ciąży są w grupie ryzyka wystąpienia działań niepożądanych, w tym objawów pozapiramidowych i/lub odstawiennych.
Karmienie piersią
Kwetiapina przenika do mleka kobiecego. Ze względu na brak odpowiednich danych, należy podjąć decyzję czy przerwać karmienie piersią, czy zakończyć terapię kwetiapiną, biorąc pod uwagę korzyści z karmienia piersią dla dziecka i korzyści z terapii dla matki.
Płodność
Wpływ kwetiapiny na ludzką płodność nie został w pełni oceniony.
Wniosek: Stosowanie Kwetaplex XR w okresie ciąży i karmienia piersią wymaga szczególnej ostrożności i indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka. Konieczne jest ścisłe monitorowanie stanu noworodków matek przyjmujących kwetiapinę w trzecim trymestrze ciąży.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane (≥10%) związane ze stosowaniem kwetiapiny to:
- Senność
- Zawroty głowy
- Ból głowy
- Suchość w jamie ustnej
- Objawy odstawienia
- Zwiększenie stężenia triglicerydów
- Zwiększenie stężenia cholesterolu całkowitego (głównie LDL)
- Zmniejszenie stężenia cholesterolu HDL
- Zwiększenie masy ciała
- Spadek stężenia hemoglobiny
- Objawy pozapiramidowe
Inne istotne działania niepożądane obejmują:
- Zaburzenia metaboliczne (hiperglikemia, cukrzyca)
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe (tachykardia, wydłużenie odstępu QT)
- Zaburzenia endokrynologiczne (hiperprolaktynemia)
- Zaburzenia neurologiczne (drgawki, zespół niespokojnych nóg)
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, dysfagia)
- Zaburzenia wątroby (zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych)
Wniosek: Profil działań niepożądanych Kwetaplex XR jest szeroki i obejmuje zarówno efekty metaboliczne, jak i wpływ na układ nerwowy i sercowo-naczyniowy. Konieczne jest regularne monitorowanie pacjentów, szczególnie pod kątem zaburzeń metabolicznych i objawów pozapiramidowych.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania kwetiapiny mogą obejmować:
- Senność i uspokojenie
- Tachykardię
- Zmniejszone ciśnienie tętnicze krwi
- Efekty antycholinergiczne
- Wydłużenie odcinka QT
- Drgawki
- Śpiączkę
Postępowanie w przypadku przedawkowania:
- Zapewnienie drożności dróg oddechowych, odpowiedniego natlenienia i wentylacji
- Monitorowanie i podtrzymywanie czynności układu krążenia
- W ciężkich przypadkach rozważenie płukania żołądka i podania węgla aktywnego
- Leczenie objawowe i podtrzymujące
- Brak specyficznej odtrutki dla kwetiapiny
Wniosek: Przedawkowanie Kwetaplex XR może prowadzić do poważnych powikłań, w tym zaburzeń świadomości i zaburzeń rytmu serca. Kluczowe jest szybkie wdrożenie leczenia podtrzymującego i monitorowanie pacjenta.
Właściwości farmakologiczne
Mechanizm działania
Kwetiapina jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym, działającym na wiele receptorów neuroprzekaźnikowych:
- Antagonista receptorów serotoninowych 5HT2
- Antagonista receptorów dopaminowych D1 i D2
- Antagonista receptorów histaminowych
- Antagonista receptorów α1-adrenergicznych
Norkwetiapina, aktywny metabolit kwetiapiny, wykazuje dodatkowo działanie hamujące wychwyt zwrotny noradrenaliny i częściowy agonizm wobec receptorów 5HT1A.
Wniosek: Złożony mechanizm działania Kwetaplex XR, obejmujący wpływ na różne układy receptorowe, odpowiada za jego skuteczność w leczeniu schizofrenii, zaburzeń afektywnych dwubiegunowych i depresji, a także za profil działań niepożądanych.
Podsumowanie
Kwetaplex XR jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym o szerokim spektrum zastosowań w psychiatrii. Jego skuteczność w leczeniu schizofrenii, zaburzeń afektywnych dwubiegunowych i depresji wynika ze złożonego mechanizmu działania na różne układy receptorowe w mózgu. Jednocześnie, ten mechanizm działania odpowiada za szeroki profil działań niepożądanych, obejmujący efekty metaboliczne, sercowo-naczyniowe i neurologiczne.
Stosowanie Kwetaplex XR wymaga indywidualnego doboru dawki, rozpoczynając od niższych dawek i stopniowo je zwiększając. Kluczowe jest regularne monitorowanie pacjenta pod kątem skuteczności leczenia i potencjalnych działań niepożądanych. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko metaboliczne, objawy pozapiramidowe i potencjalne interakcje z innymi lekami.
W przypadku stosowania u osób starszych, pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek, a także w okresie ciąży i karmienia piersią, konieczna jest szczególna ostrożność i indywidualna ocena stosunku korzyści do ryzyka.
Właściwe stosowanie Kwetaplex XR, z uwzględnieniem wszystkich zaleceń i środków ostrożności, może przynieść znaczące korzyści terapeutyczne w leczeniu poważnych zaburzeń psychicznych.
F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10; Depresja lub zaburzenia depresyjne (F32; F33; F34; F38; F39 wg ICD-10) - do ukończenia 18 rż.
Choroba afektywna dwubiegunowa
F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10; Depresja lub zaburzenia depresyjne (F32; F33; F34; F38; F39 wg ICD-10) - do ukończenia 18 rż.
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia