Kaletra
Kaletra - lek przeciwretrowirusowy do leczenia zakażeń HIV
Kaletra to złożony produkt leczniczy zawierający dwie substancje czynne: lopinawir i rytonawir. Jest stosowany w leczeniu zakażeń ludzkim wirusem upośledzenia odporności (HIV-1) u dorosłych, młodzieży i dzieci powyżej 2 roku życia.
Wskazania
Kaletra jest wskazana do stosowania w skojarzeniu z innymi lekami przeciwretrowirusowymi w leczeniu zakażeń HIV-1 u pacjentów powyżej 2 roku życia. Wybór tego leku powinien opierać się na indywidualnych badaniach oporności wirusa oraz analizie wcześniejszego leczenia u pacjentów leczonych uprzednio inhibitorami proteazy.
Lek ten stanowi ważny element terapii skojarzonej HIV, umożliwiając skuteczne hamowanie namnażania się wirusa i poprawę stanu immunologicznego pacjentów.
Mechanizm działania
Przeciwwirusowy efekt Kaletry wynika głównie z działania lopinawiru. Jest on inhibitorem proteazy HIV-1 i HIV-2, zapobiegając rozszczepieniu kompleksu poliproteinowego wirusa. W efekcie powstają niedojrzałe i niezdolne do zakażania cząstki wirusa. Rytonawir natomiast hamuje metabolizm lopinawiru, zwiększając jego stężenie we krwi i wzmacniając działanie.
Lopinawir jest metabolizowany w wątrobie przy udziale izoenzymu CYP3A cytochromu P450. Rytonawir, będąc silnym inhibitorem CYP3A, znacząco spowalnia ten proces, co prowadzi do utrzymywania się wyższych stężeń lopinawiru we krwi.
Dawkowanie
Dawkowanie Kaletry powinno być ustalane przez lekarzy doświadczonych w leczeniu zakażeń HIV. Lek występuje w postaci tabletek oraz roztworu doustnego.
Grupa pacjentów | Dawka | Częstotliwość |
---|---|---|
Dorośli i młodzież | 400 mg lopinawiru / 100 mg rytonawiru (5 ml roztworu) | 2 razy na dobę |
Lek należy przyjmować z posiłkiem w celu zwiększenia biodostępności i zminimalizowania wahań parametrów farmakokinetycznych.
Dawkowanie u dzieci
U dzieci zaleca się stosowanie roztworu doustnego w celu precyzyjnego ustalenia dawki na podstawie masy ciała lub powierzchni ciała. Szczegółowe zalecenia dotyczące dawkowania u dzieci w różnych grupach wiekowych znajdują się w Charakterystyce Produktu Leczniczego.
Dawkowanie u dzieci w wieku od 14 dni do 6 miesięcy ustala się na podstawie masy ciała (16/4 mg/kg) lub powierzchni ciała (300/75 mg/m2) dwa razy na dobę. U starszych dzieci stosuje się dawkowanie w zależności od masy ciała lub powierzchni ciała, zgodnie z tabelami zawartymi w ChPL.
Należy zachować ostrożność przy stosowaniu leku u dzieci poniżej 6 miesiąca życia, szczególnie w skojarzeniu z efawirenzem lub newirapiną.
Przeciwwskazania
Główne przeciwwskazania do stosowania Kaletry obejmują:
- Nadwrażliwość na lopinawir, rytonawir lub którykolwiek składnik preparatu
- Ciężka niewydolność wątroby
- Jednoczesne stosowanie z lekami silnie metabolizowanymi przez CYP3A lub CYP2D6, których zwiększone stężenia mogą powodować poważne działania niepożądane (np. astemizol, terfenadyna, midazolam, triazolam, cisaprid, pimozyd, amiodaron, alkaloidy sporyszu)
- Stosowanie z rifampicyną, sildenafilem lub preparatami zawierającymi dziurawiec zwyczajny
Roztwór doustny jest dodatkowo przeciwwskazany u dzieci poniżej 2 roku życia, kobiet w ciąży, pacjentów z niewydolnością wątroby lub nerek oraz leczonych disulfiramem lub metronidazolem ze względu na zawartość glikolu propylenowego.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Kaletry należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów:
- Z zaburzeniami lipidowymi (monitorowanie stężenia cholesterolu i triglicerydów)
- Z niewydolnością wątroby lub nerek
- Z zapaleniem wątroby typu B lub C
- Z hemofilią typu A i B
- Przyjmujących leki wydłużające odstęp QT
Należy monitorować parametry lipidowe przed rozpoczęciem leczenia i regularnie w jego trakcie. W przypadku wystąpienia zapalenia trzustki, leczenie należy przerwać.
Interakcje lekowe
Kaletra wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, głównie ze względu na hamowanie izoenzymu CYP3A4 cytochromu P450. Może to prowadzić do zwiększenia stężenia we krwi leków metabolizowanych przez ten enzym. Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu:
- Leków przeciwarytmicznych (np. amiodaron, bepridyl, chinidyna)
- Statyn (zwłaszcza lowastatyny i simwastatyny)
- Leków immunosupresyjnych (cyklosporyna, takrolimus)
- Leków przeciwgrzybiczych (ketokonazol, itrakonazol)
- Niektórych leków przeciwdrgawkowych
Kaletra może również zmniejszać stężenie niektórych leków, np. metadonu czy doustnych środków antykoncepcyjnych zawierających estrogeny.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Kaletry obejmują:
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, bóle brzucha)
- Osłabienie, bóle głowy
- Zaburzenia lipidowe (hipercholesterolemia, hipertriglicerydemia)
- Hiperglikemia
- Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych
Rzadziej mogą wystąpić: wysypka, bezsenność, zaburzenia sercowo-naczyniowe, neurologiczne czy metaboliczne. Profil bezpieczeństwa u dzieci powyżej 2 roku życia jest podobny do obserwowanego u dorosłych.
Warto zapamiętać
- Kaletra jest skutecznym lekiem przeciwretrowirusowym, ale musi być stosowana w skojarzeniu z innymi lekami w terapii HIV.
- Ze względu na liczne interakcje lekowe, przed zastosowaniem jakichkolwiek nowych leków u pacjenta przyjmującego Kaletrę należy sprawdzić możliwość wystąpienia interakcji.
Kaletra stanowi ważny element terapii przeciwretrowirusowej, umożliwiając skuteczne hamowanie replikacji HIV i poprawę stanu immunologicznego pacjentów. Jednak ze względu na złożony profil farmakokinetyczny i liczne interakcje, stosowanie tego leku wymaga ścisłego monitorowania pacjenta i dostosowywania terapii do indywidualnych potrzeb.