Ismian
Spironolactone
Ismian - charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
Ismian (spironolakton) jest wskazany w następujących przypadkach:
- Obrzęki związane z zastoinową niewydolnością serca
- Ciężka niewydolność serca (klasa NYHA III-IV)
- Jako środek wspomagający w leczeniu opornego nadciśnienia tętniczego
- Zespół nerczycowy
- Marskość wątroby z wodobrzuszem i obrzękami
- Diagnostyka i leczenie hiperaldosteronizmu pierwotnego (zespół Conna)
Należy zaznaczyć, że dane dotyczące stosowania u dzieci są ograniczone. Dzieci powinny być leczone wyłącznie pod kontrolą lekarza pediatry.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie Ismianu powinno być ustalane indywidualnie w zależności od stanu pacjenta i wymaganego poziomu diurezy. Dawka do 100 mg/dobę może być podawana jednorazowo lub w dawkach podzielonych.
Wskazanie | Dawkowanie |
---|---|
Obrzęk związany z zastoinową niewydolnością serca | Dawka początkowa: 100 mg/dobę (25-200 mg/dobę). Dawka podtrzymująca ustalana indywidualnie. |
Ciężka niewydolność serca (NYHA III-IV) | Dawka początkowa: 25 mg raz/dobę. Możliwe zwiększenie do 50 mg raz/dobę lub zmniejszenie do 25 mg co drugi dzień. |
Oporne nadciśnienie tętnicze | Dawka początkowa: 25 mg/dobę. Stopniowe zwiększanie do 100 mg/dobę lub więcej. |
Zespół nerczycowy | 100-200 mg/dobę |
Marskość wątroby z wodobrzuszem i obrzękami | Dawka początkowa: 100-200 mg/dobę. Możliwe zwiększenie do 400 mg/dobę. |
Diagnostyka hiperaldosteronizmu pierwotnego | 100-400 mg/dobę |
Tabletki należy przyjmować z posiłkiem. Dawki dobowe większe niż 100 mg należy podawać w kilku dawkach podzielonych.
Dawkowanie Ismianu jest zróżnicowane w zależności od wskazania i powinno być dostosowane indywidualnie do pacjenta. Kluczowe jest rozpoczynanie od niższych dawek i stopniowe ich zwiększanie w razie potrzeby.
Przeciwwskazania
Stosowanie Ismianu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na spironolakton lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Ciężka niewydolność nerek (eGFR <30 ml/min./1,73 m2)
- Ostra lub postępująca choroba nerek (z towarzyszącym bezmoczem lub bez)
- Hiponatremia
- Hiperkaliemia (stężenie potasu w surowicy >5,0 mmol/l) stwierdzona wyjściowo
- Jednoczesne stosowanie leków moczopędnych oszczędzających potas, suplementów potasu lub podwójnej blokady układu RAA
Ismian jest również przeciwwskazany u dzieci z umiarkowanymi i ciężkimi zaburzeniami czynności nerek.
Główne przeciwwskazania do stosowania Ismianu dotyczą zaburzeń czynności nerek, zaburzeń elektrolitowych oraz interakcji z innymi lekami wpływającymi na gospodarkę potasową.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Ismianu należy zachować szczególną ostrożność:
- Regularna kontrola gospodarki wodno-elektrolitowej, zwłaszcza u osób starszych
- Ryzyko ciężkiej hiperkaliemii, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek
- Ostrożność u pacjentów z chorobami wątroby ze względu na ryzyko śpiączki wątrobowej
- Rozważenie korzyści i ryzyka przed długotrwałym stosowaniem u młodych pacjentów
- Ostrożne stosowanie u dzieci i młodzieży z nadciśnieniem tętniczym i łagodnymi zaburzeniami czynności nerek
Lek zawiera laktozę, co może być istotne dla pacjentów z nietolerancją galaktozy, niedoborem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.
Stosowanie Ismianu wymaga ścisłego monitorowania pacjenta, szczególnie pod kątem gospodarki elektrolitowej i funkcji nerek. Konieczna jest indywidualna ocena korzyści i ryzyka, zwłaszcza w przypadku długotrwałej terapii.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Ismian wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami:
- Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z innymi lekami oszczędzającymi potas, suplementami potasu lub podwójną blokadą układu RAA
- Ostrożność przy łączeniu z inhibitorami ACE, cyklosporyną, heparyną ze względu na ryzyko hiperkaliemii
- ASA i indometacyna mogą osłabiać działanie moczopędne Ismianu
- Ismian może zmniejszać działanie leków przeciwzakrzepowych i noradrenaliny
- Możliwe nasilenie działania leków przeciwnadciśnieniowych
- Wpływ na farmakokinetykę digoksyny i litu
Stosowanie Ismianu wymaga dokładnej analizy wszystkich przyjmowanych przez pacjenta leków ze względu na liczne potencjalne interakcje, szczególnie w zakresie gospodarki potasowej i działania przeciwnadciśnieniowego.
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Nie należy stosować Ismianu w czasie ciąży ze względu na ograniczone dane i potencjalne ryzyko dla płodu. Lek przenika do mleka matki, dlatego nie zaleca się jego stosowania podczas karmienia piersią. Ismian może wpływać na płodność, powodując impotencję i zaburzenia miesiączkowania.
Stosowanie Ismianu u kobiet w wieku rozrodczym wymaga szczególnej ostrożności i rozważenia metod antykoncepcji. W przypadku ciąży lub karmienia piersią należy rozważyć alternatywne metody leczenia.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Ismianu to:
- Hiperkaliemia (9% pacjentów)
- Zaburzenia układu rozrodczego i piersi, w tym ginekomastia (13% pacjentów przy dawce <100 mg)
- Bóle głowy, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, biegunka, zmęczenie i senność
Inne istotne działania niepożądane obejmują zaburzenia elektrolitowe, reakcje skórne, zaburzenia czynności wątroby i nerek oraz rzadkie przypadki ciężkich reakcji alergicznych.
Profil działań niepożądanych Ismianu jest szeroki i wymaga uważnego monitorowania pacjenta, szczególnie pod kątem zaburzeń elektrolitowych i hormonalnych.
Warto zapamiętać
- Ismian (spironolakton) jest lekiem moczopędnym oszczędzającym potas, wymagającym ścisłego monitorowania gospodarki elektrolitowej.
- Stosowanie Ismianu wiąże się z ryzykiem hiperkaliemii, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub przyjmujących inne leki wpływające na gospodarkę potasową.
Właściwości farmakologiczne
Ismian (spironolakton) jest antagonistą aldosteronu działającym na poziomie nerek i nadnerczy. Jego główne efekty to:
- Zwiększenie diurezy poprzez zwiększenie wydalania sodu w moczu
- Zmniejszenie utraty potasu powodowanej przez diuretyki tiazydowe
- Stopniowe i długotrwałe działanie przeciwnadciśnieniowe oparte na utracie wody i soli
Mechanizm działania Ismianu opiera się na antagonizmie wobec aldosteronu, co przekłada się na jego efekty diuretyczne i przeciwnadciśnieniowe. Kluczowe jest zrozumienie wpływu leku na gospodarkę wodno-elektrolitową organizmu.
Dane farmaceutyczne
Ismian dostępny jest w postaci tabletek powlekanych zawierających 25 mg, 50 mg lub 100 mg spironolaktonu. Skład pomocniczy obejmuje laktozę, co należy uwzględnić u pacjentów z nietolerancją tego cukru.
Różne dostępne dawki Ismianu pozwalają na elastyczne dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta, jednak należy zwrócić uwagę na zawartość laktozy w preparacie.