Instanyl
Fentanyl
Instanyl - fachowe informacje dla lekarza
Wskazania
Instanyl jest wskazany w leczeniu bólu przebijającego u dorosłych pacjentów z chorobą nowotworową, którzy otrzymują leczenie podtrzymujące opioidami w przewlekłym bólu nowotworowym. Ból przebijający definiuje się jako przejściowe nasilenie bólu, występujące na tle kontrolowanego w inny sposób bólu przewlekłego.
Leczenie podtrzymujące opioidami oznacza przyjmowanie przez co najmniej tydzień:
- co najmniej 60 mg morfiny doustnie na dobę
- co najmniej 25 μg/godz. fentanylu przezskórnie
- co najmniej 30 mg oksykodonu na dobę
- co najmniej 8 mg hydromorfonu doustnie na dobę
- lub równoważnej dawki innego opioidu
Dawkowanie i sposób podawania
Leczenie powinno być rozpoczynane i prowadzone pod nadzorem lekarza doświadczonego w stosowaniu opioidów u pacjentów onkologicznych. Należy pamiętać o ryzyku nadużywania, niewłaściwego stosowania, uzależnienia i przedawkowania fentanylu.
Dawkowanie należy ustalić indywidualnie dla każdego pacjenta, dążąc do uzyskania odpowiedniej kontroli bólu przy akceptowalnym poziomie działań niepożądanych. Pacjenci powinni być uważnie monitorowani podczas ustalania dawki.
Maksymalna dawka dobowa: leczenie do 4 epizodów bólu przebijającego, w każdym nie więcej niż 2 dawki, w odstępie co najmniej 10 minut. Przed zastosowaniem leku w kolejnym epizodzie bólu przebijającego pacjenci powinni odczekać co najmniej 4 godziny.
Etap | Dawka | Instrukcje |
---|---|---|
1 | 50 μg | Dawka początkowa do jednego nozdrza |
2 | 50 μg | Jeśli konieczne, powtórzyć po 10 minutach |
3 | 100 μg | Zwiększyć do kolejnej dostępnej mocy, jeśli potrzebne |
4 | 200 μg | Maksymalna pojedyncza dawka |
Dawkę należy zwiększać stopniowo, aż do uzyskania skutecznej analgezji. Każdy etap dawkowania należy ocenić w kilku epizodach bólu przebijającego.
Szczególne grupy pacjentów
Pacjenci w podeszłym wieku i wyniszczeni chorobą: Należy zachować szczególną ostrożność podczas ustalania dawki. Pacjenci ci mogą mieć zmniejszony klirens, wydłużony okres półtrwania i większą wrażliwość na fentanyl.
Zaburzenia czynności wątroby i nerek: Ostrożność wskazana u pacjentów z umiarkowaną do ciężkiej niewydolnością wątroby lub nerek. Należy rozważyć wolniejsze zwiększanie dawki.
Dzieci i młodzież: Bezpieczeństwo i skuteczność u osób poniżej 18 lat nie zostały ustalone. Brak dostępnych danych.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na fentanyl lub którykolwiek składnik preparatu
- Pacjenci nieleczeni opioidami (ryzyko depresji oddechowej)
- Leczenie ostrego bólu innego niż ból przebijający
- Jednoczesne stosowanie inhibitorów MAO lub w ciągu 14 dni od ich odstawienia
- Ciężka depresja oddechowa lub ciężka obturacyjna choroba płuc
- Wcześniejsza radioterapia twarzy
- Nawracające krwawienia z nosa
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Należy ściśle monitorować pacjentów pod kątem wystąpienia depresji oddechowej, szczególnie podczas ustalania dawki. Ryzyko jest zwiększone u pacjentów z przewlekłą obturacyjną chorobą płuc.
Ostrożność wskazana przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na OUN, zwłaszcza benzodiazepin i innych leków uspokajających. Może wystąpić nasilona sedacja, depresja oddechowa, śpiączka i zgon.
Należy poinformować pacjentów o ryzyku uzależnienia. Konieczne jest monitorowanie pod kątem objawów zaburzeń związanych z używaniem opioidów (OUD).
Ostrożność u pacjentów z bradyarytmiami, niedociśnieniem, hipowolemią, zwiększonym ciśnieniem wewnątrzczaszkowym.
Możliwe wystąpienie zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu leków serotoninergicznych (np. SSRI, SNRI, IMAO).
Interakcje
Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie z oksybatem sodu. Ostrożność przy stosowaniu z:
- Inhibitorami lub induktorami CYP3A4
- Lekami serotoninergicznymi (ryzyko zespołu serotoninowego)
- Lekami hamującymi OUN (nasilenie działania depresyjnego)
- Częściowymi agonistami/antagonistami opioidowymi
Unikać jednoczesnego stosowania z lekami obkurczającymi naczynia błony śluzowej nosa.
Ciąża i laktacja
Nie stosować w ciąży, jeśli nie jest to bezwzględnie konieczne. Może powodować objawy odstawienne u noworodka. Nie stosować podczas karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze: senność, zawroty głowy, ból głowy, nudności, wymioty. Najpoważniejsze: depresja oddechowa, depresja układu krążenia, hipotonia.
Inne istotne: uzależnienie, nadużywanie, zaparcia, krwawienie z nosa, perforacja przegrody nosowej.
Przedawkowanie
Objawy: głęboka sedacja, śpiączka, depresja oddechowa, zwężenie źrenic, bradykardia, hipotermia.
Leczenie: natychmiastowe środki zaradcze, w tym podanie naloksonu. Może być konieczne wielokrotne podawanie antagonisty opioidowego. Zapewnić drożność dróg oddechowych i wspomaganie oddychania.
Właściwości farmakologiczne
Fentanyl jest czystym agonistą receptora opioidowego μ. Główne działanie to analgezja. Działania wtórne obejmują depresję oddechową, bradykardię, zwężenie źrenic.
Postać farmaceutyczna
Aerozol do nosa, roztwór. Dostępne moce: 50 μg, 100 μg lub 200 μg fentanylu w jednej dawce (100 μl).
Warto zapamiętać:
Kluczowe informacje o Instanylu
- Przeznaczony wyłącznie do leczenia bólu przebijającego u pacjentów onkologicznych otrzymujących opioidowe leczenie podtrzymujące
- Maksymalnie 4 epizody bólu przebijającego na dobę, z odstępem co najmniej 4 godzin między epizodami
Instanyl wymaga ścisłego nadzoru lekarskiego ze względu na ryzyko depresji oddechowej i uzależnienia. Kluczowe jest staranne miareczkowanie dawki i monitorowanie pacjenta, szczególnie w początkowym okresie leczenia.
Instanyl

Wskazania pozarejestracyjne: Ból przebijający u dzieci z chorobą nowotworową, które w ramach leczenia przewlekłego bólu nowotworowego poddawane są opioidowej terapii podtrzymującej, a u których istnieją udokumentowane przeciwwskazania do stosowania innych krótkotrwale działających opioidów lub stwierdzono nieskuteczność tych leków
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia