Hydrochlorothiazidum POLPHARMA
Hydrochlorothiazide
Hydrochlorothiazidum POLPHARMA - charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
Hydrochlorotiazyd jest wskazany w leczeniu następujących stanów:
- Obrzęki o różnej etiologii:
- W zastoinowej niewydolności serca
- W marskości wątroby
- W zaburzeniach czynności nerek (np. zespół nerczycowy, ostre kłębuszkowe zapalenie nerek)
- Nadciśnienie tętnicze - zwykle w skojarzeniu z innymi lekami moczopędnymi oszczędzającymi potas lub innymi lekami hipotensyjnymi
Hydrochlorotiazyd wykazuje działanie moczopędne i hipotensyjne, co czyni go skutecznym w leczeniu obrzęków oraz nadciśnienia tętniczego. Jego zastosowanie w terapii skojarzonej pozwala na uzyskanie lepszej kontroli ciśnienia tętniczego.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie hydrochlorotiazydu należy ustalać indywidualnie dla każdego pacjenta, biorąc pod uwagę ciężkość choroby oraz reakcję na leczenie. Zaleca się stosowanie najmniejszej skutecznej dawki.
Wskazanie | Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|---|
Obrzęki | Dorośli | Początkowo 25-75 mg/dobę (jednorazowo lub w 2 dawkach podzielonych) Dawka podtrzymująca:awana co drugą dobę Maksymalna dawka dobowa: 100 mg |
Nadciśnienie tętnicze | Dorośli | Początkowo 25 mg/dobę (jednorazowo lub w dawkach podzielonych) U niektórych pacjentów efekt leczniczy po 12,5 mg Maksymalna dawka dobowa: 50 mg |
Wszystkie wskazania | Pacjenci w podeszłym wieku (>65 lat) | Dawkowanie zależne od czynności nerek i reakcji klinicznej |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, uwzględniając stan kliniczny pacjenta oraz monitorując efekty terapeutyczne.
Hydrochlorotiazyd nasila działanie innych leków hipotensyjnych, dlatego podczas jednoczesnego stosowania należy rozważyć zmniejszenie dawki jednego z nich, aby zapobiec nadmiernemu spadkowi ciśnienia tętniczego.
Warto zapamiętać
- Hydrochlorotiazyd może zaburzać równowagę elektrolitową, szczególnie powodując hiponatremię i hipokaliemię
- Lek zwiększa ryzyko wystąpienia nieczerniakowych nowotworów złośliwych skóry, dlatego pacjenci powinni regularnie kontrolować stan skóry
Przeciwwskazania
Stosowanie hydrochlorotiazydu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na substancję czynną, inne sulfonamidy lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Bezmocz
- Ciężka niewydolność nerek lub wątroby
- Choroba Addisona
- Podwyższone stężenie wapnia w surowicy
- Jednoczesne stosowanie związków litu
Należy dokładnie ocenić stan pacjenta przed rozpoczęciem terapii hydrochlorotiazydem, aby wykluczyć obecność wymienionych przeciwwskazań. W przypadku ich wystąpienia konieczne jest rozważenie alternatywnych metod leczenia.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania hydrochlorotiazydu należy zachować szczególną ostrożność w następujących sytuacjach:
- Zaburzenia równowagi elektrolitowej - ryzyko hiponatremii, alkalozy hipochloremicznej, hipokaliemii i hipomagnezemii
- Pacjenci z zastoinową niewydolnością krążenia i schorzeniami wątroby - zwiększone ryzyko hiponatremii
- Pacjenci z alergią lub astmą oskrzelową w wywiadzie - możliwość wystąpienia reakcji nadwrażliwości
- Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek - lek może przyspieszyć wystąpienie lub nasilić objawy mocznicy
- Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby - ryzyko śpiączki wątrobowej
- Pacjenci z cukrzycą lub predyspozycją do jej rozwoju - lek może zmniejszać tolerancję glukozy
- Pacjenci z dną moczanową lub predyspozycją do jej rozwoju - lek może podwyższać stężenie kwasu moczowego
- Pacjenci z układowym toczniem rumieniowatym - lek może wywołać lub zaostrzyć objawy choroby
Podczas leczenia hydrochlorotiazydem należy regularnie monitorować stężenie elektrolitów w surowicy krwi, szczególnie u pacjentów z grupy ryzyka. Wszelkie zaburzenia równowagi elektrolitowej powinny być niezwłocznie korygowane.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Hydrochlorotiazyd wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne:
- Kortykosteroidy, kortykotropina, amfoterycyna B - nasilenie hipokaliemii
- Insulina i doustne leki przeciwcukrzycowe - może być konieczna zmiana dawkowania
- Barbiturany, opioidy, alkohol - nasilenie niedociśnienia ortostatycznego
- Glikozydy naparstnicy - zwiększenie toksyczności w wyniku hipokaliemii
- Sole litu - zwiększenie toksyczności litu
- NLPZ - zwiększenie ryzyka niewydolności nerek, zmniejszenie efektu moczopędnego i hipotensyjnego
- Leki przeciwnadciśnieniowe - nasilenie działania hipotensyjnego
- Cholestyramina, kolestypol - zmniejszenie wchłaniania hydrochlorotiazydu
- Tubokuraryna - nasilenie zwiotczającego działania na mięśnie
Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania hydrochlorotiazydu z wymienionymi lekami. W razie konieczności może być wymagana modyfikacja dawkowania lub ścisłe monitorowanie pacjenta.
Wpływ na ciążę i laktację
Stosowanie hydrochlorotiazydu w czasie ciąży i karmienia piersią wiąże się z pewnymi ryzykami:
- Ciąża:
- Ograniczone dane dotyczące stosowania w I trymestrze
- W II i III trymestrze może pogorszyć perfuzję łożysko-płód
- Ryzyko żółtaczki, zaburzeń elektrolitowych i trombocytopenii u płodu i noworodka
- Nie zaleca się stosowania w obrzęku ciążowym, nadciśnieniu ciążowym lub stanie przedrzucawkowym
- Karmienie piersią:
- Hydrochlorotiazyd przenika do mleka matki w małych ilościach
- Może hamować wytwarzanie mleka przy stosowaniu dużych dawek
- Nie zaleca się stosowania w okresie karmienia piersią
W przypadku konieczności stosowania hydrochlorotiazydu u kobiet w ciąży lub karmiących piersią, należy dokładnie rozważyć potencjalne korzyści i ryzyko. Jeśli leczenie jest niezbędne, zaleca się stosowanie najmniejszych skutecznych dawek.
Działania niepożądane
Podczas stosowania hydrochlorotiazydu mogą wystąpić następujące działania niepożądane:
- Zaburzenia krwi i układu chłonnego: leukopenia, agranulocytoza, małopłytkowość, niedokrwistość aplastyczna i hemolityczna
- Zaburzenia układu immunologicznego: reakcje nadwrażliwości, w tym pokrzywka, plamice, nadwrażliwość na światło
- Zaburzenia metabolizmu: hiperglikemia, glikozuria, hiperurykemia, zaburzenia równowagi elektrolitowej
- Zaburzenia układu nerwowego: zawroty głowy, parestezje, bóle głowy
- Zaburzenia oka: przemijające zaburzenia widzenia
- Zaburzenia naczyniowe: niedociśnienie, w tym ortostatyczne
- Zaburzenia żołądka i jelit: brak łaknienia, podrażnienie żołądka, nudności, wymioty, biegunka, zaparcia
- Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych: żółtaczka
- Zaburzenia nerek i dróg moczowych: zaburzenia czynności nerek, śródmiąższowe zapalenie nerek
- Nowotwory skóry: zwiększone ryzyko nieczerniakowych nowotworów złośliwych skóry (rak podstawnokomórkowy i kolczystokomórkowy)
W przypadku wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie o nasileniu umiarkowanym lub ciężkim, należy rozważyć zmniejszenie dawki lub odstawienie leku. Pacjenci powinni być poinformowani o konieczności zgłaszania wszelkich niepokojących objawów lekarzowi.
Przedawkowanie
W przypadku przedawkowania hydrochlorotiazydu mogą wystąpić następujące objawy:
- Utrata wody i elektrolitów
- Tachykardia, niedociśnienie, wstrząs
- Osłabienie, stany splątania, zawroty głowy
- Skurcze mięśni, parestezje
- Nudności, wymioty, pragnienie
- Poliuria, oliguria lub anuria
- Hipokaliemia, hiponatremia, alkaloza
- Podwyższone stężenie azotu mocznikowego w surowicy krwi
Leczenie przedawkowania obejmuje:
- Wywołanie wymiotów lub płukanie żołądka z dodatkiem węgla aktywowanego
- Leczenie objawowe i podtrzymujące
- Wyrównanie zaburzeń wodno-elektrolitowych
- W przypadku niedociśnienia - ułożenie pacjenta z uniesionymi nogami, podaż płynów i elektrolitów
Pacjent powinien pozostawać pod ścisłą kontrolą medyczną do czasu ustąpienia zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej. Nie ma swoistej odtrutki w zatruciach hydrochlorotiazydem.
Mechanizm działania
Hydrochlorotiazyd jest diuretykiem tiazydowym o średnio silnym działaniu. Jego mechanizm działania polega na:
- Hamowaniu zwrotnego transportu jonów sodowych w kanalikach dystalnych krętych nerek
- Zwiększeniu natriurezy i diurezy
- Zwiększeniu wydalania jonów potasu
- Zmniejszeniu wydalania wapnia z moczem
- Zwiększeniu wydalania jonów magnezowych
- Hamowaniu wydalania kwasu moczowego
Działanie hipotensyjne hydrochlorotiazydu wynika nie tylko ze zmniejszenia objętości płynów pozakomórkowych, ale również z bezpośredniego wpływu na naczynia krwionośne i zmniejszenia oporu obwodowego. Lek zmniejsza wrażliwość naczyń na endogenne aminy katecholowe poprzez zmniejszenie stężenia sodu w ich ścianach.
Długotrwałe stosowanie hydrochlorotiazydu może prowadzić do łagodnej alkalozy metabolicznej z hipokaliemią i hipochloremią. Lek może również wpływać na metabolizm glukozy, powodując hiperglikemię i nieprawidłową krzywą glikemiczną po obciążeniu glukozą.
Skład produktu
Hydrochlorothiazidum POLPHARMA dostępny jest w postaci tabletek zawierających:
- 12,5 mg hydrochlorotiazydu
- 25 mg hydrochlorotiazydu
Oprócz substancji czynnej, tabletki zawierają substancje pomocnicze, w tym laktozę. Pacjenci z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy nie powinni stosować tego produktu leczniczego.