Gamma® anty-D 50; -150
AntiD (Rh) immunoglobulin
Gamma® anty-D 50; -150 - Charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
Gamma® anty-D jest preparatem immunoglobuliny ludzkiej anty-D, stosowanym w zapobieganiu immunizacji czynnikiem Rh(D) u kobiet Rh(D)-ujemnych. Dostępny jest w dwóch dawkach: 50 µg oraz 150 µg.
Dawka 50 µg przeznaczona jest do stosowania w następujących sytuacjach klinicznych:
- Poronienie lub zagrażające poronienie do 12 tygodnia ciąży
- Ciąża pozamaciczna do 12 tygodnia ciąży
Dawka 150 µg znajduje zastosowanie w:
- Ciąży i porodzie dziecka Rh(D)-dodatniego
- Sytuacjach po 12 tygodniu ciąży, takich jak: poród, usunięcie płodu, zagrażający poród niewczesny lub przedwczesny
- Amniopunkcji diagnostycznej po 12 tygodniu ciąży
Wybór odpowiedniej dawki preparatu Gamma® anty-D ma kluczowe znaczenie dla skutecznej profilaktyki konfliktu serologicznego.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie immunoglobuliny anty-D powinno być dostosowane do poziomu ekspozycji na Rh(D)-dodatnie krwinki czerwone (RBCs). Przyjmuje się, że 10 µg (50 j.m.) immunoglobuliny anty-D neutralizuje 0,5 ml koncentratu Rh(D)-RBCs lub 1 ml Rh(D)-dodatniej krwi. Należy stosować się do zaleceń obowiązujących w danym kraju członkowskim UE.
Dawka | Wskazanie | Czas podania |
---|---|---|
50 µg (1 ampułka) | Do 12 tygodnia ciąży: poronienie samoistne, przerwanie ciąży, ciąża ektopowa | W ciągu 48h, najpóźniej do 72h |
150 µg (1 dawka) | Po 12 tygodniu ciąży: poród fizjologiczny, usunięcie płodu, zagrażający poród niewczesny/przedwczesny, amniopunkcja diagnostyczna | W ciągu 48h, najpóźniej do 72h |
300 µg (2 dawki) | Poród patologiczny (np. cięcie cesarskie, ręczne wydobycie łożyska), urodzenie martwego płodu | W ciągu 48h, najpóźniej do 72h |
300-450 µg (2-3 dawki) | Skrwawienie płodu do krwiobiegu matki (dawka zależna od wielkości przecieku przezłożyskowego) | W ciągu 48h, najpóźniej do 72h |
300 µg (2 dawki) | Profilaktyka w 28 tygodniu ciąży u kobiet Rh-ujemnych bez przeciwciał anty-D | Jednorazowo w 28 tygodniu ciąży |
W przypadku ciąży mnogiej stosuje się tyle dawek, ile jest dzieci.
Gamma® anty-D podaje się domięśniowo. W przypadku zaburzeń krzepnięcia dopuszcza się podanie podskórne. Przy konieczności podania dużej dawki (>5 ml) można ją podzielić i podać w różne miejsca.
Przeciwwskazania
Stosowanie preparatu Gamma® anty-D jest przeciwwskazane u pacjentek z nadwrażliwością na którykolwiek ze składników produktu.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Bezwzględnie zabrania się:
- Podawania dożylnego
- Stosowania u noworodków
- Podawania kobietom Rh-dodatnim (D+)
Po podaniu preparatu pacjentka powinna pozostać pod obserwacją przez co najmniej 20 minut. W przypadku wystąpienia objawów reakcji anafilaktycznej należy natychmiast przerwać podawanie produktu i wdrożyć odpowiednie postępowanie medyczne.
Choć prawdziwe reakcje nadwrażliwości są rzadkie, mogą wystąpić odpowiedzi alergiczne na immunoglobulinę anty-D. Pacjentki powinny być poinformowane o wczesnych objawach reakcji nadwrażliwości, takich jak: wysypka, pokrzywka, ucisk w klatce piersiowej, spadek ciśnienia, świszczący oddech czy anafilaksja.
Gamma® anty-D jest produktem otrzymywanym z ludzkiego osocza, co wiąże się z potencjalnym ryzykiem przeniesienia czynników zakaźnych. Ryzyko to jest minimalizowane poprzez szereg działań, w tym:
- Selekcję dawców na podstawie wywiadu klinicznego
- Badania przesiewowe pojedynczych jednostek osocza i puli osocza
- Zastosowanie metod inaktywacji/usuwania wirusów w procesie produkcyjnym
Podejmowane środki są szczególnie skuteczne wobec wirusów otoczkowych (HIV, HBV, HCV), mogą mieć jednak ograniczone znaczenie w przypadku wirusów bezotoczkowych (HAV, parvowirus B19).
W celu zachowania korelacji między numerem serii produktu a pacjentem, zaleca się zapisywanie nazwy i numeru serii produktu wraz z danymi pacjenta po każdorazowym jego zastosowaniu.
Warto zapamiętać
- Gamma® anty-D jest kluczowym preparatem w profilaktyce konfliktu serologicznego u kobiet Rh-ujemnych
- Produkt musi być podawany domięśniowo, w ściśle określonych dawkach i czasie po ekspozycji na antygen Rh(D)
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Nie przeprowadzono badań dotyczących interakcji Gamma® anty-D z innymi lekami. Jednakże, na podstawie danych z piśmiennictwa i aktualnych wytycznych, należy zwrócić uwagę na następujące aspekty:
- Szczepienia zawierające żywe wirusy (np. odra, świnka, różyczka, ospa wietrzna) powinny być odłożone o 3 miesiące po zastosowaniu immunoglobuliny anty-D, ze względu na możliwe osłabienie skuteczności szczepionki
- Podanie immunoglobuliny anty-D w okresie 2-4 tygodni po szczepieniu szczepionką zawierającą żywe wirusy może zaburzyć skuteczność takiego szczepienia
- Po zastosowaniu immunoglobuliny anty-D może wystąpić przejściowy wzrost biernie przenoszonych przeciwciał, co może prowadzić do fałszywie pozytywnych wyników testów serologicznych, np. testu Coombsa u noworodków
Świadomość potencjalnych interakcji jest kluczowa dla zapewnienia optymalnej opieki nad pacjentką i jej dzieckiem.
Ciąża i laktacja
Gamma® anty-D jest produktem przeznaczonym do stosowania w czasie ciąży i karmienia piersią. Jest to podstawowy element profilaktyki konfliktu serologicznego, a jego stosowanie w tych okresach jest bezpieczne i korzystne dla matki i płodu/noworodka.
Działania niepożądane
Podczas stosowania preparatu Gamma® anty-D mogą wystąpić następujące działania niepożądane:
- Często: ból i tkliwość uciskowa w miejscu wstrzyknięcia
- Rzadko: gorączka, złe samopoczucie, bóle głowy, reakcje skórne, dreszcze
- Bardzo rzadko: nudności, wymioty, spadek ciśnienia, tachykardia, reakcje alergiczne i anafilaktyczne (charakteryzujące się dusznością i objawami wstrząsu)
Monitorowanie pacjentki po podaniu preparatu jest istotne dla wczesnego wykrycia i odpowiedniego zarządzania potencjalnymi działaniami niepożądanymi.
Przedawkowanie
Brak jest danych dotyczących przedawkowania preparatu Gamma® anty-D. Jednakże, ze względu na specyfikę produktu i jego zastosowanie kliniczne, ryzyko przedawkowania jest minimalne przy przestrzeganiu zaleceń dotyczących dawkowania.
Mechanizm działania
Gamma® anty-D zawiera swoiste przeciwciała (IgG) skierowane przeciwko antygenowi D (Rh) ludzkich erytrocytów. Mechanizm działania preparatu opiera się na zapobieganiu immunizacji matki antygenem Rh(D) płodu:
- Podczas ciąży i porodu krwinki czerwone płodu mogą przedostawać się do krwiobiegu matki
- Jeśli matka jest Rh-ujemna, a płód Rh-dodatni, może dojść do uczulenia matki na antygen Rh(D)
- Bierne uodpornienie immunoglobuliną anty-D zapobiega immunizacji Rh(D) w ponad 99% przypadków, pod warunkiem podania odpowiedniej dawki we właściwym czasie po ekspozycji na Rh(D)-dodatnie krwinki płodu
- Podanie preparatu do 72 godzin po porodzie lub poronieniu zapobiega wytwarzaniu przeciwciał anty-D przez organizm matki, co chroni przed chorobą hemolityczną noworodków w kolejnych ciążach
Zrozumienie mechanizmu działania Gamma® anty-D podkreśla znaczenie odpowiedniego dawkowania i czasu podania preparatu dla skutecznej profilaktyki konfliktu serologicznego.
Skład
Gamma® anty-D dostępny jest w dwóch stężeniach:
- 1 ml roztworu zawiera 50 µg immunoglobuliny ludzkiej anty-D
- 1 ml roztworu zawiera 150 µg immunoglobuliny ludzkiej anty-D
Precyzyjne dawkowanie preparatu jest kluczowe dla zapewnienia odpowiedniej ochrony przed immunizacją czynnikiem Rh(D).