Fluorouracil Accord
Fluorouracil
Fluorouracil Accord - szczegółowe informacje dla lekarzy
Wskazania do stosowania
Fluorouracil Accord jest wskazany w leczeniu następujących nowotworów złośliwych:
- Rak jelita grubego z przerzutami
- Leczenie uzupełniające raka okrężnicy i odbytnicy
- Zaawansowany rak żołądka
- Zaawansowany rak dwunastnicy
- Zaawansowany rak przełyku
- Rak piersi zaawansowany lub z przerzutami
- Leczenie uzupełniające pierwotnego, operacyjnego, inwazyjnego raka piersi
- Nieoperacyjny, miejscowo zaawansowany rak płaskonabłonkowy głowy i szyi u pacjentów wcześniej nieleczonych
- Rak płaskonabłonkowy głowy i szyi z przerzutami lub miejscowo nawracający
Fluorouracil wykazuje szerokie spektrum działania przeciwnowotworowego, co czyni go cennym lekiem w terapii wielu typów nowotworów złośliwych układu pokarmowego, piersi oraz regionu głowy i szyi.
Dawkowanie i sposób podawania
Fluorouracil powinien być podawany wyłącznie pod nadzorem wykwalifikowanego lekarza z dużym doświadczeniem w leczeniu cytotoksycznym. Pacjenci muszą być ściśle i często monitorowani w trakcie leczenia. Ryzyko i korzyści wynikające z podania produktu leczniczego powinny być rozważone indywidualnie w stosunku do każdego pacjenta przed każdym podaniem leku.
Schematy leczenia różnią się w zależności od zastosowania fluorouracylu w skojarzeniu z innymi lekami cytotoksycznymi lub zastosowania jednocześnie dawki kwasu folinowego. Liczba cykli leczenia powinna zostać określona przez lekarza prowadzącego w oparciu o lokalnie obowiązujące protokoły leczenia i wytyczne, biorąc pod uwagę powodzenie leczenia oraz indywidualną tolerancję pacjenta.
Leczenie początkowe należy przeprowadzić w szpitalu. Zmniejszenie dawki zaleca się u pacjentów, u których występują którekolwiek z poniższych objawów:
- Ciężkie wyniszczenie organizmu
- Pacjenci po ciężkim zabiegu chirurgicznym przebytym w ciągu ostatnich 30 dni
- Zmniejszenie czynności szpiku kostnego
- Zaburzenia czynności wątroby lub nerek
Dorośli oraz pacjenci w podeszłym wieku otrzymujący fluorouracyl powinni być monitorowani przed każdym podaniem leku w kierunku wystąpienia:
- Toksyczności hematologicznej (zmniejszenie ilości płytek krwi, leukocytów i granulocytów)
- Toksyczności układu pokarmowego (zapalenie jamy ustnej, biegunka, krwawienie z przewodu pokarmowego)
- Toksyczności neurologicznej
W razie konieczności należy zmniejszyć dawkę produktu leczniczego lub wstrzymać jego podawanie. Konieczność dostosowania dawki leku lub przerwania leczenia zależą od wystąpienia działań niepożądanych.
Wystąpienie objawów toksyczności hematologicznej takich jak: zmniejszona liczba leukocytów (≤3500/mm3) i/lub płytek krwi (≤100000/mm3) może wymagać przerwania leczenia. Decyzję o wznowieniu leczenia podejmuje lekarz w zależności od sytuacji klinicznej.
Wskazanie | Schemat dawkowania |
---|---|
Rak jelita grubego | 200-600 mg/m2 pc., podawane w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus) lub ciągłym wlewie dożylnym |
Rak piersi | 500-600 mg/m2 pc., podawane w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus) co 3-4 tygodnie |
Rak żołądka i połączenia żołądkowo-przełykowego | 200 mg/m2 pc./dobę w ciągłym wlewie dożylnym przez 3 tygodnie |
Rak przełyku | 200-1000 mg/m2 pc./dobę w ciągłym wlewie dożylnym przez kilka dni |
Rak trzustki | 200-500 mg/m2 pc./dobę we wstrzyknięciu dożylnym (bolus) lub wlewie dożylnym |
Rak głowy i szyi | 600-1200 mg/m2 pc./dobę w ciągłym wlewie dożylnym przez kilka dni |
Dawkowanie i schematy podawania fluorouracylu różnią się w zależności od wskazania i zastosowanego protokołu leczenia. Należy zawsze odnieść się do aktualnych wytycznych i indywidualnie dostosować dawkowanie do stanu pacjenta.
Przeciwwskazania
Stosowanie fluorouracylu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na fluorouracyl
- Zahamowanie czynności szpiku kostnego, zwłaszcza po radioterapii lub leczeniu innymi środkami przeciwnowotworowymi
- Poważne zmiany w składzie krwi
- Krwotoki
- Zapalenie jamy ustnej, owrzodzenie jamy ustnej i przewodu pokarmowego
- Ciężka biegunka
- Ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub nerek
- Choroby zakaźne o ciężkim przebiegu
- Ciężkie wyniszczenie
- Stężenie bilirubiny w osoczu powyżej 85 μmol/l
Podczas leczenia fluorouracylem należy unikać stosowania szczepionek zawierających żywe drobnoustroje.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Fluorouracyl należy podawać jedynie pod ścisłą kontrolą lekarza specjalisty, doświadczonego w stosowaniu silnych antymetabolitów. Leczenie początkowe należy przeprowadzić w szpitalu.
Należy zachować szczególną ostrożność w następujących przypadkach:
- Zaburzenia czynności nerek lub wątroby
- Żółtaczka
- Bóle w klatce piersiowej w czasie leczenia lub przed nim
- Choroba serca w wywiadzie
- Pacjenci po napromienianiu dużymi dawkami okolic miednicy
- Pacjenci leczeni środkami alkilującymi
- Pacjenci po usunięciu nadnerczy lub przysadki
Leczenie należy przerwać w przypadku wystąpienia objawów niepożądanych ze strony serca. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z niedoborem dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD).
Zarówno kobiety jak i mężczyźni leczeni fluorouracylem powinni stosować skuteczną antykoncepcję do 3 miesięcy po zakończeniu leczenia.
Warto zapamiętać
- Fluorouracyl należy podawać wyłącznie pod ścisłym nadzorem doświadczonego onkologa
- Konieczne jest regularne monitorowanie parametrów morfologii krwi i funkcji narządów wewnętrznych podczas terapii
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Równoczesne stosowanie fluorouracylu z następującymi lekami może wymagać dostosowania dawkowania:
- Folinian wapnia (kwas folinowy) - może nasilać działania niepożądane fluorouracylu
- Inne leki cytotoksyczne - mogą nasilać skuteczność i toksyczność fluorouracylu
- Interferon-α - może nasilać skuteczność i toksyczność fluorouracylu
- Allopurinol - może osłabiać toksyczność i skuteczność fluorouracylu
- Metronidazol - może zwiększać stężenie fluorouracylu w osoczu i jego toksyczność
- Lewamizol - może zwiększać toksyczne działanie fluorouracylu na wątrobę
- Winorelbina - w skojarzeniu z fluorouracylem i kwasem folinowym może powodować ciężkie zapalenia błon śluzowych
Należy unikać równoczesnego stosowania aminofenazonu, fenylobutazonu i sulfonamidów. Szczepionki zawierające żywe drobnoustroje są przeciwwskazane podczas leczenia fluorouracylem.
Wpływ na ciążę i laktację
Fluorouracyl nie jest zalecany do stosowania w okresie ciąży, szczególnie w I trymestrze, ze względu na potencjalne działanie teratogenne. W każdym indywidualnym przypadku należy rozważyć oczekiwane korzyści w odniesieniu do potencjalnego zagrożenia dla płodu.
Brak danych na temat przenikania fluorouracylu do mleka ludzkiego. Podczas leczenia należy zrezygnować z karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane fluorouracylu obejmują:
- Zaburzenia hematologiczne: leukopenia, małopłytkowość, agranulocytoza, niedokrwistość
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: zapalenie błon śluzowych, biegunka, nudności, wymioty
- Zaburzenia skórne: łysienie, zapalenie skóry, nadwrażliwość na światło
- Zaburzenia neurologiczne: przemijający zespół móżdżkowy, zaburzenia ruchowe
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe: ból w klatce piersiowej, niedokrwienie mięśnia sercowego
W rzadkich przypadkach mogą wystąpić ciężkie powikłania, takie jak leukodystrofia, zawał mięśnia sercowego czy martwica wątroby. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta pod kątem wystąpienia działań niepożądanych.
Przedawkowanie
Objawy ostrego przedawkowania fluorouracylu mogą obejmować reakcje psychotyczne, senność i nasiloną toksyczność. Przewlekłe przedawkowanie może prowadzić do ciężkiego zahamowania czynności szpiku kostnego, owrzodzeń przewodu pokarmowego i biegunki.
Leczenie przedawkowania jest objawowe i podtrzymujące. Należy monitorować parametry hematologiczne i w razie potrzeby podawać koncentraty granulocytów lub płytek krwi. Konieczne jest przywrócenie równowagi wodno-elektrolitowej.
Właściwości farmakodynamiczne i farmakokinetyczne
Fluorouracyl jest antymetabolitem z grupy antagonistów pirymidynowych. Hamuje syntezę DNA i podziały komórkowe. Aktywność przeciwnowotworową uzyskuje po enzymatycznym przekształceniu w formy ufosforylowane - 5-fluorourydynę i 5-fluorodeoksyurydynę.
Fluorouracyl podlega szybkiemu wychwytowi przez komórki i metabolizmowi wewnątrzkomórkowemu. Wydalany jest głównie w postaci nieaktywnych metabolitów z moczem. Okres półtrwania wynosi około 10-20 minut.
Skuteczność i toksyczność fluorouracylu zależą w dużym stopniu od aktywności enzymu dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD) u pacjenta. Niedobór DPD wiąże się z ryzykiem ciężkich działań niepożądanych.
Skład
1 ml roztworu zawiera 50 mg fluorouracylu. Dostępne są fiolki o różnej pojemności:
- 5 ml - 250 mg fluorouracylu
- 10 ml - 500 mg fluorouracylu
- 20 ml - 1000 mg fluorouracylu
- 50 ml - 2500 mg fluorouracylu
- 100 ml - 5000 mg fluorouracylu
Fluorouracil Accord jest cennym lekiem w terapii wielu nowotworów złośliwych, jednak wymaga ścisłego monitorowania pacjenta i indywidualnego dostosowania dawkowania w celu uzyskania optymalnego efektu terapeutycznego przy akceptowalnym profilu bezpieczeństwa.