Fluorouracil Accord
Fluorouracil
Fluorouracil Accord - informacje dla lekarza
Wskazania do stosowania
Fluorouracil Accord jest wskazany w leczeniu następujących nowotworów złośliwych:
- Rak jelita grubego z przerzutami
- Leczenie uzupełniające raka okrężnicy i odbytnicy
- Zaawansowany rak żołądka
- Zaawansowany rak dwunastnicy
- Zaawansowany rak przełyku
- Rak piersi zaawansowany lub z przerzutami
- Leczenie uzupełniające pierwotnego, operacyjnego, inwazyjnego raka piersi
- Nieoperacyjny, miejscowo zaawansowany rak płaskonabłonkowy głowy i szyi u pacjentów wcześniej nieleczonych
- Rak płaskonabłonkowy głowy i szyi z przerzutami lub miejscowo nawracający
Fluorouracil wykazuje szerokie spektrum działania przeciwnowotworowego, co czyni go ważnym lekiem w terapii wielu typów nowotworów złośliwych układu pokarmowego, piersi oraz regionu głowy i szyi.
Dawkowanie i sposób podawania
Fluorouracil powinien być podawany wyłącznie pod nadzorem wykwalifikowanego lekarza z dużym doświadczeniem w leczeniu cytotoksycznym. Pacjenci muszą być ściśle i często monitorowani w trakcie leczenia. Ryzyko i korzyści wynikające z podania produktu leczniczego powinny być rozważone indywidualnie w stosunku do każdego pacjenta przed każdym podaniem leku.
Schematy leczenia różnią się w zależności od zastosowania fluorouracylu w skojarzeniu z innymi lekami cytotoksycznymi lub zastosowania jednocześnie dawki kwasu folinowego. Liczba cykli leczenia powinna zostać określona przez lekarza prowadzącego w oparciu o lokalnie obowiązujące protokoły leczenia i wytyczne, biorąc pod uwagę powodzenie leczenia oraz indywidualną tolerancję pacjenta.
Leczenie początkowe należy przeprowadzić w szpitalu. Zmniejszenie dawki zaleca się u pacjentów, u których występują:
- Ciężkie wyniszczenie organizmu
- Ciężki zabieg chirurgiczny przebyty w ciągu ostatnich 30 dni
- Zmniejszenie czynności szpiku kostnego
- Zaburzenia czynności wątroby lub nerek
Dorośli oraz pacjenci w podeszłym wieku otrzymujący fluorouracyl powinni być monitorowani przed każdym podaniem leku w kierunku wystąpienia:
- Toksyczności hematologicznej (zmniejszenie ilości płytek krwi, leukocytów i granulocytów)
- Toksyczności układu pokarmowego (zapalenie jamy ustnej, biegunka, krwawienie z przewodu pokarmowego)
- Toksyczności neurologicznej
W razie konieczności należy zmniejszyć dawkę produktu leczniczego lub wstrzymać jego podawanie. Konieczność dostosowania dawki leku lub przerwania leczenia zależą od wystąpienia działań niepożądanych.
Wskazanie | Typowe dawkowanie |
---|---|
Rak jelita grubego | 200-600 mg/m2 pc. |
Rak piersi | 500-600 mg/m2 pc. |
Rak żołądka i połączenia żołądkowo-przełykowego | 200 mg/m2 pc./dobę |
Rak przełyku | 200-1000 mg/m2 pc./dobę |
Rak trzustki | 200-500 mg/m2 pc./dobę |
Rak głowy i szyi | 600-1200 mg/m2 pc./dobę |
Dawkowanie zależy od schematu leczenia, sposobu podania i stanu klinicznego pacjenta. Należy zapoznać się ze szczegółowymi wytycznymi dotyczącymi poszczególnych wskazań.
Fluorouracyl można podawać w szybkim wstrzyknięciu dożylnym (bolus), infuzji lub ciągłym wlewie dożylnym trwającym do kilku dni. Sposób podania zależy od zastosowanego schematu leczenia.
Przeciwwskazania
Stosowanie fluorouracylu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na fluorouracyl
- Zahamowanie czynności szpiku kostnego, zwłaszcza po radioterapii lub leczeniu innymi środkami przeciwnowotworowymi
- Poważne zmiany w składzie krwi
- Krwotoki
- Zapalenie jamy ustnej, owrzodzenie jamy ustnej i przewodu pokarmowego
- Ciężka biegunka
- Ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub nerek
- Choroby zakaźne o ciężkim przebiegu
- Ciężkie wyniszczenie
- Stężenie bilirubiny w osoczu powyżej 85 μmol/l
Podczas leczenia fluorouracylem należy unikać stosowania szczepionek zawierających żywe drobnoustroje.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Fluorouracyl należy podawać jedynie pod ścisłą kontrolą lekarza specjalisty, doświadczonego w stosowaniu silnych antymetabolitów. Leczenie początkowe należy przeprowadzić w szpitalu.
Kluczowe środki ostrożności obejmują:
- Regularne monitorowanie morfologii krwi - przerwanie leczenia przy liczbie płytek <100 000/mm3 lub leukocytów <3000/mm3
- Przerwanie leczenia w przypadku zapalenia jamy ustnej, ciężkiej biegunki, owrzodzenia przewodu pokarmowego lub krwawienia
- Ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, wątroby lub chorobą serca
- Szczególna ostrożność po radioterapii miednicy lub leczeniu środkami alkilującymi
- Stosowanie skutecznej antykoncepcji do 3 miesięcy po zakończeniu leczenia
Należy zachować ostrożność w doborze pacjentów i ustalaniu dawkowania, gdyż margines bezpieczeństwa fluorouracylu jest wąski.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Istotne interakcje fluorouracylu obejmują:
- Nasilenie działań niepożądanych przy jednoczesnym stosowaniu z kwasem folinowym
- Zwiększenie skuteczności i toksyczności przy stosowaniu z innymi lekami cytotoksycznymi lub interferonem-α
- Konieczność dostosowania dawki przy jednoczesnym stosowaniu leków hamujących czynność szpiku kostnego
- Nasilenie kardiotoksyczności antracyklin
- Osłabienie działania przy jednoczesnym stosowaniu allopurinolu
- Zwiększenie stężenia w osoczu przez cymetydynę i metronidazol
- Zwiększenie hepatotoksyczności przez lewamizol
- Przeciwwskazane jednoczesne stosowanie szczepionek zawierających żywe drobnoustroje
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu fluorouracylu z innymi lekami, szczególnie wpływającymi na metabolizm lub wydalanie leku.
Wpływ na ciążę i laktację
Fluorouracyl nie jest zalecany do stosowania w okresie ciąży, szczególnie w I trymestrze, ze względu na potencjalne działanie teratogenne. W każdym indywidualnym przypadku należy rozważyć oczekiwane korzyści w odniesieniu do potencjalnego zagrożenia dla płodu.
Brak danych na temat przenikania fluorouracylu do mleka ludzkiego. Podczas leczenia należy zrezygnować z karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane fluorouracylu obejmują:
- Zaburzenia hematologiczne: leukopenia, małopłytkowość, agranulocytoza
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: zapalenie błon śluzowych, biegunka, nudności, wymioty
- Zaburzenia skórne: łysienie, zmiany skórne
- Zaburzenia neurologiczne: zespół móżdżkowy, zaburzenia ruchowe
- Zaburzenia sercowo-naczyniowe: niedokrwienie mięśnia sercowego, zaburzenia rytmu serca
Rzadsze, ale poważne działania niepożądane mogą obejmować leukodystrofię, uszkodzenie wątroby czy niewydolność nerek. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta i odpowiednie postępowanie w przypadku wystąpienia działań niepożądanych.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania obejmują nasilenie typowych działań niepożądanych, szczególnie mielotoksyczności i toksyczności żołądkowo-jelitowej. Leczenie jest objawowe i podtrzymujące, z naciskiem na monitorowanie parametrów hematologicznych i wyrównywanie zaburzeń elektrolitowych.
Mechanizm działania
Fluorouracyl jest antymetabolitem z grupy antagonistów pirymidyn. Hamuje syntezę DNA poprzez blokowanie enzymu syntazy tymidylanowej, co prowadzi do zahamowania podziałów komórkowych. Aktywność przeciwnowotworową uzyskuje po enzymatycznym przekształceniu w formy ufosforylowane.
Warto zapamiętać
- Fluorouracyl wykazuje szerokie spektrum działania przeciwnowotworowego w leczeniu nowotworów układu pokarmowego, piersi oraz regionu głowy i szyi.
- Kluczowe jest ścisłe monitorowanie pacjenta pod kątem toksyczności hematologicznej i żołądkowo-jelitowej, z odpowiednim dostosowywaniem dawki.
Fluorouracil Accord jest skutecznym lekiem przeciwnowotworowym o szerokim zastosowaniu klinicznym. Jego stosowanie wymaga jednak dużego doświadczenia i ostrożności ze względu na wąski indeks terapeutyczny i potencjalne poważne działania niepożądane. Kluczowe jest indywidualne dostosowanie dawkowania i ścisłe monitorowanie pacjenta w trakcie terapii.