Wskazania do stosowania
Firdapse jest wsołu miastenicznego Lamberta-Eatona (LEMS) u pacjentów dorosłych. LEMS to rzadka choroba autoimmunologiczna wpływająca na przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe.
Lek powinien być stosowany wyłącznie pod nadzorem lekarza specjalisty doświadczonego w leczeniu LEMS, ze względu na złożoność schorzenia i konieczność ścisłego monitorowania terapii.
Mechanizm działania
Amifamprydyna, substancja czynna leku Firdapse, działa poprzez blokowanie zależnych od napięcia kanałów potasowych w błonie presynaptycznej. Prowadzi to do wydłużenia depolaryzacji błony i potencjału czynnościowego, co skutkuje zwiększonym napływem jonów wapnia do zakończeń nerwowych. W efekcie dochodzi do nasilonej egzocytozy pęcherzyków zawierających acetylocholinę, co poprawia przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe. Klinicznie objawia się to zwiększeniem siły mięśniowej i amplitudy spoczynkowego potencjału czynnościowego mięśni (CMAP) średnio o 1,69 mV (95% CI 0,60-2,77).
Dawkowanie i sposób podawania
Firdapse stosuje się doustnie w dawkach podzielonych, 3-4 razy na dobę. Tabletki należy przyjmować podczas posiłku, co może wpływać na biodostępność leku.
Grupa pacjentów | Dawka początkowa | Maksymalna dawka dobowa | Uwagi |
---|---|---|---|
Dorośli | 15 mg/dobę | 60 mg/dobę | Zwiększanie o 5 mg co 4-5 dni |
Pacjenci z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek lub wątroby | 10 mg/dobę | 60 mg/dobę | Wolniejsze zwiększanie dawki - o 5 mg co 7 dni |
Pacjenci z umiarkowanymi lub ciężkimi zaburzeniami czynności nerek lub wątroby | 5 mg/dobę | 60 mg/dobę | Wolniejsze zwiększanie dawki - o 5 mg co 7 dni |
Dawka pojedyncza nie powinna przekraczać 20 mg. W przypadku wystąpienia działań niepożądanych należy wstrzymać zwiększanie dawki. Lek nie jest zalecany u pacjentów poniżej 18 roku życia ze względu na brak danych dotyczących skuteczności i bezpieczeństwa w tej grupie wiekowej.
Warto zapamiętać
- Firdapse stosuje się wyłącznie w leczeniu LEMS u dorosłych, pod nadzorem doświadczonego specjalisty
- Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, rozpoczynając od niskich dawek i stopniowo je zwiększając
Indywidualizacja dawkowania jest kluczowa ze względu na różnice genetyczne wpływające na metabolizm leku i potencjalne ryzyko działań niepożądanych.
Przeciwwskazania
Stosowanie leku Firdapse jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na amifamprydynę lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Padaczka
- Niewyrównana astma oskrzelowa
- Jednoczesne stosowanie sultoprydu
- Jednoczesne stosowanie leków o wąskim indeksie terapeutycznym
- Jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QTc
- Wrodzone zespoły długiego QT
Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby, ze względu na ryzyko zwiększonej ekspozycji na lek.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Napady drgawkowe: Stosowanie amifamprydyny wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia napadów drgawkowych, zależnym od dawki. Ryzyko to jest wyższe u pacjentów z czynnikami obniżającymi próg drgawkowy. W przypadku wystąpienia napadu należy przerwać leczenie.
Monitorowanie kardiologiczne: Na początku leczenia oraz corocznie zaleca się wykonywanie EKG. W przypadku objawów sugerujących zaburzenia rytmu serca, należy niezwłocznie przeprowadzić badanie EKG.
Choroby współistniejące: Pacjenci powinni informować lekarzy o stosowaniu Firdapse, szczególnie w przypadku astmy oskrzelowej wymagającej ścisłego monitorowania.
Zmienność genetyczna: Farmakokinetyka i ekspozycja ogólnoustrojowa na amifamprydynę zależą od aktywności enzymów N-acetylotransferaz (NAT) i genotypu NAT2. U osób o wolnym metabolizmie może występować więcej działań niepożądanych.
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów: Ze względu na możliwe działania niepożądane, takie jak senność, zawroty głowy, napady drgawkowe i niewyraźne widzenie, lek może mieć niewielki lub umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Przy stosowaniu Firdapse należy uwzględnić następujące interakcje:
- Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie sultoprydu ze względu na zwiększone ryzyko częstoskurczu komorowego typu torsade de pointes
- Ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu leków obniżających próg drgawkowy (np. niektóre leki przeciwdepresyjne, neuroleptyki, meflochinę, bupropion, tramadol)
- Możliwe osłabienie działania przy jednoczesnym stosowaniu leków o działaniu atropinowym
- Potencjalne nasilenie działania przy jednoczesnym stosowaniu leków cholinergicznych
- Możliwe osłabienie działania przy jednoczesnym stosowaniu niedepolaryzujących środków zwiotczających mięśnie
- Potencjalne osłabienie działania przy jednoczesnym stosowaniu depolaryzujących środków zwiotczających mięśnie
Zaleca się ostrożność i monitorowanie pacjentów przy jednoczesnym stosowaniu silnych inhibitorów enzymów lub transporterów nerkowych.
Ciąża i karmienie piersią
Brak wystarczających danych dotyczących stosowania amifamprydyny w czasie ciąży. Nie należy stosować leku Firdapse w okresie ciąży. Kobiety w wieku rozrodczym i mężczyźni podczas leczenia muszą stosować skuteczne metody antykoncepcji.
Nie wiadomo, czy amifamprydyna przenika do mleka kobiecego. Nie należy stosować leku Firdapse w okresie karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęściej zgłaszane działania niepożądane to:
- Parestezje (obwodowe i w okolicy ust)
- Zaburzenia żołądka i jelit (bóle w nadbrzuszu, biegunka, nudności, bóle brzucha)
- Zaburzenia psychiczne (zaburzenia snu, lęk)
- Zaburzenia układu nerwowego (drgawki, senność, zawroty głowy, osłabienie, zmęczenie, bóle głowy)
- Zaburzenia oka (niewyraźne widzenie)
- Zaburzenia serca (zaburzenia rytmu, kołatanie serca)
- Zaburzenia naczyniowe (zespół Raynauda, zimne kończyny)
- Zaburzenia układu oddechowego (kaszel, nadmierne wydzielanie śluzu, napad astmy)
- Zaburzenia wątroby (zwiększona aktywność enzymów wątrobowych)
Nasilenie i częstość występowania większości działań niepożądanych są zależne od dawki. Ze względu na rzadkość występowania LEMS, dokładne określenie częstości poszczególnych działań niepożądanych jest utrudnione.
Przedawkowanie
W przypadku ostrego przedawkowania mogą wystąpić: ogólne osłabienie, rozlane parestezje, nudności, wymioty, drgawki i zaburzenia rytmu serca. Leczenie przedawkowania polega na przerwaniu podawania leku, ścisłym monitorowaniu parametrów życiowych i stanu kardiologicznego oraz zastosowaniu leczenia objawowego. Nie jest znane specyficzne antidotum.
Właściwości farmakologiczne
Firdapse zawiera amifamprydyny fosforan, który w organizmie przekształca się w amifamprydynę - substancję czynną o działaniu blokującym kanały potasowe. Jedna tabletka zawiera ilość amifamprydyny fosforanu odpowiadającą 10 mg amifamprydyny.
Lek wpływa na przekaźnictwo nerwowo-mięśniowe poprzez zwiększenie uwalniania acetylocholiny w synapsach, co prowadzi do poprawy siły mięśniowej u pacjentów z LEMS.