Ferrum-Lek® - kompleksowy preparat żelaza do iniekcji domięśniowych
Wskazania do stosowania
Ferrum-Lek® w postaci roztworu do wstrzykiwań jest przeznaczony do leczenia wszystkich przypadków niedoboru żelaza wymagających szybkiego i skutecznego uzupełnienia. Preparat znajduje zastosowanie szczególnie w następujących sytuacjach klinicznych:
- Znaczny niedobór żelaza po utracie krwi
- Czynna choroba zapalna jelit, w której doustne preparaty żelaza są nieskuteczne
- Zła tolerancja preparatów doustnych lub brak poprawy po ich stosowaniu
Przed rozpoczęciem terapii Ferrum-Lek® konieczne jest dokładne ustalenie wskazań oraz potwierdzenie niedoboru żelaza w badaniach laboratoryjnych (stężenie ferrytyny w surowicy, całkowita liczba erytrocytów). W przypadku podejrzenia zaburzeń wchłaniania żelaza w jelicie, należy rozważyć dodatkowe potwierdzenie rozpoznania za pomocą testu wchłaniania żelaza.
Ferrum-Lek® jest preparatem przeznaczonym do szybkiego uzupełniania niedoborów żelaza w sytuacjach, gdy leczenie doustne jest nieskuteczne lub przeciwwskazane. Przed rozpoczęciem terapii konieczna jest dokładna diagnostyka niedoboru żelaza.
Dawkowanie i sposób podawania
Ferrum-Lek® podaje się wyłącznie domięśniowo. Bezwzględnie przeciwwskazane jest podawanie dożylne we wstrzyknięciu lub infuzji. Każde podanie leku wymaga ścisłego nadzoru medycznego i obserwacji pacjenta pod kątem wystąpienia reakcji nadwrażliwości przez co najmniej 30 minut po iniekcji.
Dawkowanie ustala się indywidualnie dla każdego pacjenta na podstawie wzoru uwzględniającego masę ciała, aktualne i docelowe stężenie hemoglobiny oraz zapas tkankowy żelaza:
Całkowita ilość żelaza [mg] = mc. [kg] x (docelowe Hb [g/l] - aktualne Hb [g/l]) x 0,24 + tkankowy zapas żelaza [mg]
Masa ciała pacjenta | Docelowe stężenie Hb | Tkankowy zapas żelaza |
---|---|---|
≤ 35 kg | 130 g/l | 15 mg/kg mc. |
> 35 kg | 150 g/l | 500 mg |
Tabela 1. Parametry do obliczania dawki Ferrum-Lek® w zależności od masy ciała pacjenta
Standardowe dawkowanie Ferrum-Lek®:
- Dzieci: 0,06 ml/kg mc./dobę (3 mg żelaza/kg mc./dobę) co drugi dzień. Dawka maksymalna: 0,14 ml/kg mc./dobę (7 mg żelaza/kg mc./dobę).
- Dorośli i osoby w podeszłym wieku: 1-2 ampułki (100-200 mg żelaza) co drugi dzień, w zależności od stężenia hemoglobiny. Maksymalnie 4 ml (2 ampułki, 200 mg żelaza) na dobę.
Preparat podaje się naprzemiennie do lewego i prawego mięśnia pośladkowego, co drugi dzień.
Dawkowanie Ferrum-Lek® wymaga indywidualnego obliczenia dla każdego pacjenta. Lek podaje się wyłącznie domięśniowo, pod ścisłym nadzorem medycznym, ze względu na ryzyko reakcji nadwrażliwości.
Przeciwwskazania
Pozajelitowe podawanie żelaza jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Hemochromatoza
- Hemosyderoza
- Niedokrwistość hemolityczna
- Niedokrwistość złośliwa
- Ostre zakażenia
- Ostra niewydolność nerek
- Skłonność do zapaleń skóry
- Alergiczne zapalenie oskrzeli
Ferrum-Lek® jest przeciwwskazany w stanach związanych z nadmiernym gromadzeniem żelaza, niektórych typach niedokrwistości oraz w ostrych stanach zapalnych i niewydolności nerek.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Długotrwałe stosowanie Ferrum-Lek® może prowadzić do reakcji toksycznych spowodowanych odkładaniem się żelaza w postaci hemosyderyny w narządach miąższowych. Istnieje również ryzyko uszkodzenia tkanek w miejscu wstrzyknięcia.
Aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych, należy:
- Dokładnie obejrzeć zawartość ampułki przed podaniem - stosować tylko ampułki bez osadu, zawierające jednorodny roztwór
- Zużyć zawartość ampułki niezwłocznie po otwarciu
- Nie mieszać Ferrum-Lek® z innymi lekami
- Podawać lek ostrożnie, używając igły o długości 5-6 cm, w górny zewnętrzny kwadrant mięśnia pośladkowego
- Przed wstrzyknięciem wcisnąć tkankę podskórną na głębokość 2 cm
- Po podaniu uciskać miejsce wstrzyknięcia przez minutę
Stosowanie Ferrum-Lek® wymaga zachowania szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko toksycznego działania żelaza oraz miejscowych powikłań w miejscu iniekcji.
Ciąża i laktacja
Ferrum-Lek® może być stosowany u kobiet w ciąży i karmiących piersią.
Działania niepożądane
Podczas stosowania Ferrum-Lek® mogą wystąpić następujące działania niepożądane:
- Podwyższona ciepłota ciała
- Reakcje alergiczne
- Nudności i wymioty
- Ból i zawroty głowy
- Leukocytoza
- Zaburzenia widzenia i słuchu
Ferrum-Lek® może powodować szereg działań niepożądanych, dlatego konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta podczas terapii.
Mechanizm działania
Ferrum-Lek® jest lekiem krwiotwórczym. Żelazo wprowadzone do organizmu wiąże się głównie z transferyną i jest wykorzystywane przede wszystkim do syntezy hemoglobiny. Niewielka część jest wbudowywana do mioglobiny i enzymów żelazowo-porfirynowych. Część żelaza jest magazynowana w postaci połączenia z ferrytyną w wątrobie, szpiku kostnym i śledzionie, tworząc pulę żelaza zapasowego. Żelazo zapasowe może również występować w połączeniu z hemosyderyną, która cechuje się małą rozpuszczalnością i mniejszą zdolnością do uwalniania żelaza.
Żelazo podawane pozajelitowo szybko wchłania się z tkanek i przenika do szpiku, gdzie jest wykorzystywane do produkcji hemoglobiny.
Ferrum-Lek® dostarcza żelazo bezpośrednio do krwiobiegu, skąd jest szybko transportowane do szpiku kostnego i wykorzystywane do produkcji hemoglobiny, co pozwala na szybkie uzupełnienie niedoborów.
Skład
1 ml roztworu do wstrzykiwań Ferrum-Lek® zawiera 50 mg żelaza w postaci kompleksu wodorotlenku żelaza (III) z dekstranem.
Warto zapamiętać
- Ferrum-Lek® podaje się wyłącznie domięśniowo, nigdy dożylnie.
- Przed rozpoczęciem terapii konieczne jest potwierdzenie niedoboru żelaza w badaniach laboratoryjnych.