Extraneal
Extraneal - charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
Extraneal jest zalecany do zastąpienia jednej wymiany na dobę w schemacie ciągłej ambulatoryjnej dializy otrzewnowej (CADO) lub automatycznej dializy otrzewnowej (ADO) w leczeniu przewlekłej niewydolności nerek. Szczególnie wskazany jest u pacjentów, którzy utracili zdolność ultrafiltracji przy stosowaniu płynów zawierających glukozę, gdyż może przedłużyć u nich okres leczenia metodą CADO.
Zastosowanie Extranealu pozwala na utrzymanie efektywnej ultrafiltracji przy jednoczesnym zmniejszeniu obciążenia glukozą, co jest korzystne zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej.
Dawkowanie i sposób podawania
Extraneal należy stosować w trakcie wymiany o najdłuższym czasie zalegania:
- W CADO - zwykle podczas wymiany nocnej
- W ADO - podczas dziennej wymiany z długim czasem zalegania
Szczegółowy schemat leczenia, częstość terapii, objętość wymiany, czas zalegania i długość dializy powinien ustalić i nadzorować lekarz prowadzący.
Grupa pacjentów | Zalecane dawkowanie |
---|---|
Dorośli | Nie więcej niż jedna wymiana na 24h Objętość 2-2,5 l (zależnie od masy ciała) Czas wlewu: 10-20 min Czas zalegania: 6-12h (CADO) lub 14-16h (ADO) |
Osoby w podeszłym wieku | Jak u pozostałych dorosłych |
Dzieci i młodzież <18 lat | Nie określono bezpieczeństwa i skuteczności |
Płyn należy podgrzać do temperatury ciała (37°C) przed podaniem. Drenaż odbywa się grawitacyjnie z szybkością akceptowaną przez pacjenta.
Dawkowanie Extranealu powinno być zindywidualizowane i dostosowane do potrzeb pacjenta, z uwzględnieniem jego masy ciała i schematu dializy. Kluczowe jest przestrzeganie zalecanego czasu zalegania płynu w jamie otrzewnowej.
Przeciwwskazania
Stosowanie Extranealu jest przeciwwskazane u pacjentów z:
- Nadwrażliwością na ikodekstrynę lub inne składniki preparatu
- Alergią na polimery skrobi lub ikodekstrynę
- Nietolerancją maltozy lub izomaltozy
- Chorobą spichrzania glikogenu
- Ciężką kwasicą mleczanową
- Nieskorygowanymi wadami mechanicznymi uniemożliwiającymi skuteczną dializę otrzewnową lub zwiększającymi ryzyko zakażenia
- Udokumentowanym brakiem czynności otrzewnej lub rozległymi zrostami upośledzającymi czynność otrzewnej
Przed zastosowaniem Extranealu należy dokładnie ocenić stan pacjenta pod kątem wymienionych przeciwwskazań, zwracając szczególną uwagę na potencjalne alergie i nietolerancje oraz stan błony otrzewnowej.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kontrola glikemii u pacjentów z cukrzycą
Zmiana z roztworu zawierającego glukozę na Extraneal może wymagać korekty dawkowania insuliny. Do oznaczania stężenia glukozy we krwi należy stosować metody wykrywające wybiórczo glukozę, aby uniknąć zakłóceń wywołanych maltozą. Nie należy używać metod wykorzystujących:
- Dehydrogenazę glukozy-pirolochinolinochinon (GDH PQQ)
- Oksydoreduktazę glukozy-barwnik (GDO)
- Dehydrogenazę glukozy i dwunukleotyd flawina-adenina (GDH-FAD)
Zastosowanie tych metod może prowadzić do fałszywie zawyżonych wyników glikemii i w konsekwencji do nieprawidłowego dawkowania insuliny, co grozi ciężką hipoglikemią.
Reakcje nadwrażliwości
Odnotowano rzadkie przypadki ciężkich reakcji nadwrażliwości na Extraneal, takie jak toksyczna nekroliza naskórka, obrzęk naczynioruchowy, rumień wielopostaciowy i zapalenie naczyń. W przypadku wystąpienia objawów nadwrażliwości należy natychmiast przerwać podawanie leku i wdrożyć odpowiednie postępowanie.
Monitorowanie pacjentów
Podczas stosowania Extranealu zaleca się regularne monitorowanie:
- Równowagi płynów i masy ciała (ryzyko przewodnienia lub odwodnienia)
- Parametrów biochemicznych krwi, w tym elektrolitów (szczególnie sodu, chlorków, potasu, magnezu i wodorowęglanu)
- Parametrów hematologicznych
- Funkcji wątroby (możliwy wzrost aktywności fosfatazy alkalicznej)
- Stężenia amylazy (możliwe obniżenie aktywności)
Stosowanie Extranealu wymaga ścisłego monitorowania pacjenta, ze szczególnym uwzględnieniem kontroli glikemii u diabetyków oraz obserwacji pod kątem potencjalnych reakcji nadwrażliwości. Regularne badania laboratoryjne są niezbędne do oceny bezpieczeństwa i skuteczności terapii.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Nie przeprowadzono formalnych badań interakcji dla Extranealu. Należy jednak pamiętać, że:
- Dializa może wpływać na stężenia we krwi leków ulegających dializie, co może wymagać korekty ich dawkowania
- U pacjentów leczonych glikozydami nasercowymi należy starannie kontrolować stężenie potasu w surowicy
- Extraneal może zaburzać wyniki pomiaru stężenia glukozy przy użyciu niektórych systemów diagnostycznych
Przy stosowaniu Extranealu konieczna jest ostrożność w przypadku jednoczesnego stosowania innych leków, zwłaszcza tych o wąskim indeksie terapeutycznym. Kluczowe jest stosowanie odpowiednich metod oznaczania glikemii, niezakłócanych przez obecność maltozy.
Działania niepożądane
Najczęściej zgłaszane działania niepożądane związane ze stosowaniem Extranealu to:
- Reakcje skórne (wysypka, świąd) - zwykle o nasileniu łagodnym do umiarkowanego
- Zaburzenia równowagi płynów (odwodnienie, hipowolemia)
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (ból brzucha, nudności)
- Obrzęki obwodowe
- Osłabienie
Rzadziej obserwowano poważniejsze działania niepożądane, takie jak zapalenie otrzewnej, reakcje nadwrażliwości czy zaburzenia metaboliczne.
Profil bezpieczeństwa Extranealu jest generalnie korzystny, jednak pacjenci powinni być poinformowani o możliwych działaniach niepożądanych i konieczności zgłaszania wszelkich niepokojących objawów lekarzowi prowadzącemu.
Właściwości farmakologiczne
Extraneal zawiera ikodekstrynę - polimer glukozy działający jako czynnik osmotyczny po podaniu dootrzewnowym. Roztwór 7,5% jest w przybliżeniu izoosmolarny w stosunku do surowicy, ale zapewnia stałą ultrafiltrację utrzymującą się do 12 godzin. Dzięki temu pozwala na skuteczną dializę przy mniejszym obciążeniu glukozą w porównaniu do standardowych roztworów hiperosmolarnych.
Unikalna formuła Extranealu oparta na ikodekstrynie zapewnia efektywną ultrafiltrację przy jednoczesnym zmniejszeniu obciążenia metabolicznego, co jest szczególnie korzystne u pacjentów z zaburzeniami gospodarki węglowodanowej.
Warto zapamiętać
- Extraneal stosuje się raz na dobę, w wymianie o najdłuższym czasie zalegania
- Nie wolno używać metod pomiaru glikemii opartych na GDH-PQQ, GDO lub GDH-FAD ze względu na ryzyko fałszywie zawyżonych wyników