Donepex
Donepezil hydrochloride
Wskazania do stosowania
Donepex jest wskazany w leczeniu objawowym łagodnej do średnio ciężkiej postaci otępienia w chorobie Alzheimera. Lek wykazuje działanie objawowe i nie wpływa na przebieg choroby podstawowej.
Donepex stosuje się wyłącznie w celu łagodzenia objawów otępienia alzheimerowskiego o nasileniu od łagodnego do umiarkowanego, nie modyfikuje on przebiegu choroby.
Dawkowanie i sposób podawania
Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|
Dorośli/osoby w podeszłym wieku |
- Dawka początkowa: 5 mg raz na dobę - Po 1 miesiącu możliwe zwiększenie do 10 mg raz na dobę - Maksymalna dawka: 10 mg raz na dobę |
Pacjenci z niewydolnością nerek | Schemat dawkowania jak u pacjentów z prawidłową czynnością nerek |
Pacjenci z niewydolnością wątroby |
- Łagodna/umiarkowana niewydolność: zwiększanie dawki zgodnie z indywidualną tolerancją - Ciężka niewydolność: brak danych |
Dzieci | Nie zaleca się stosowania |
Lek należy przyjmować doustnie, wieczorem, tuż przed snem. Leczenie powinno być kontynuowane tak długo, jak długo utrzymuje się korzystne działanie terapeutyczne.
Dawkowanie Donepexu należy dostosować indywidualnie, rozpoczynając od 5 mg na dobę i ewentualnie zwiększając do 10 mg po miesiącu. Kluczowa jest regularna ocena skuteczności leczenia.
Przeciwwskazania
Stosowanie Donepexu jest przeciwwskazane w przypadku:
- Nadwrażliwości na donepezylu chlorowodorek
- Nadwrażliwości na pochodne piperydyny
- Nadwrażliwości na którąkolwiek substancję pomocniczą
- Ciąży
Główne przeciwwskazania do stosowania Donepexu to nadwrażliwość na składniki leku oraz ciąża. Należy dokładnie zebrać wywiad alergologiczny przed rozpoczęciem terapii.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Donepexu należy zachować szczególną ostrożność w następujących przypadkach:
- Zespół chorego węzła zatokowego lub zaburzenia przewodnictwa nadkomorowego
- Choroba wrzodowa żołądka i dwunastnicy w wywiadzie
- Astma lub przewlekła obturacyjna choroba płuc
- Utrudnione oddawanie moczu lub łagodny rozrost gruczołu krokowego
- Napady drgawkowe w wywiadzie
- Stosowanie leków przeciwpsychotycznych (ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego)
Należy regularnie monitorować skuteczność leczenia i w razie braku efektu terapeutycznego rozważyć przerwanie podawania leku. Donepex może nasilać działanie leków zwiotczających mięśnie stosowanych podczas znieczulenia ogólnego.
Warto zapamiętać
- Donepex może nasilać działanie leków zwiotczających mięśnie podczas znieczulenia
- Konieczna jest regularna ocena skuteczności leczenia i korzyści dla pacjenta
Stosowanie Donepexu wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z chorobami układu krążenia, przewodu pokarmowego oraz dróg oddechowych. Kluczowe jest monitorowanie skuteczności leczenia i potencjalnych interakcji z innymi lekami.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Donepex może wchodzić w interakcje z następującymi lekami:
- Inhibitory CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, erytromycyna) - mogą zwiększać stężenie donepezylu
- Inhibitory CYP2D6 (np. fluoksetyna) - mogą zwiększać stężenie donepezylu
- Induktory CYP3A4 i CYP2D6 (np. ryfampicyna, fenytoina, karbamazepina, alkohol) - mogą zmniejszać stężenie donepezylu
- Leki o działaniu antycholinergicznym - możliwe osłabienie działania donepezylu
- Leki cholinergiczne i inhibitory cholinoesterazy - możliwe nasilenie działania
- Sukcynylocholina i inne leki zwiotczające mięśnie - możliwe nasilenie zwiotczenia mięśni
Stosowanie Donepexu wymaga ostrożności przy jednoczesnym podawaniu leków metabolizowanych przez CYP3A4 i CYP2D6 oraz leków o działaniu cholinergicznym i antycholinergicznym. Konieczne jest monitorowanie potencjalnych interakcji.
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Stosowanie Donepexu w ciąży jest przeciwwskazane. Brak danych dotyczących przenikania leku do mleka kobiecego, dlatego nie zaleca się karmienia piersią podczas terapii. Wpływ na płodność nie został określony.
Donepex nie powinien być stosowany u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas leczenia.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Donepexu obejmują:
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: biegunka, nudności, wymioty
- Zaburzenia układu nerwowego: bóle głowy, zawroty głowy, bezsenność
- Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe: kurcze mięśni
- Zaburzenia psychiczne: halucynacje, pobudzenie, agresywne zachowanie
- Zaburzenia układu moczowego: nietrzymanie moczu
Rzadziej występują poważniejsze działania niepożądane, takie jak bradykardia, blok przedsionkowo-komorowy, krwawienie z przewodu pokarmowego czy drgawki.
Pacjenci przyjmujący Donepex powinni być monitorowani pod kątem wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie ze strony układu pokarmowego i nerwowego. W przypadku wystąpienia poważnych objawów należy rozważyć modyfikację leczenia.
Przedawkowanie
Przedawkowanie Donepexu może prowadzić do przełomu cholinergicznego, objawiającego się silnymi nudnościami, wymiotami, ślinieniem, poceniem, bradykardią, niedociśnieniem, depresją oddechową, zapaścią i drgawkami. W przypadku przedawkowania należy:
- Zastosować leczenie objawowe i podtrzymujące
- Podać dożylnie atropinę jako antidotum (dawka początkowa 1-2 mg, następnie dostosowana do reakcji klinicznej)
- Monitorować parametry życiowe
Skuteczność dializy w usuwaniu donepezylu nie została określona.
Przedawkowanie Donepexu stanowi stan zagrożenia życia wymagający natychmiastowej interwencji medycznej. Kluczowe jest podanie atropiny i zapewnienie leczenia podtrzymującego.
Właściwości farmakodynamiczne i farmakokinetyczne
Donepezyl jest wybiórczym, odwracalnym inhibitorem acetylocholinoesterazy. Hamuje rozkład acetylocholiny w mózgu, co prowadzi do zwiększenia jej stężenia i poprawy funkcji poznawczych u pacjentów z chorobą Alzheimera. Lek wykazuje ponad 1000-krotnie silniejsze działanie hamujące na acetylocholinoesterazę niż na butyrylocholinoesterazę.
Po podaniu doustnym donepezyl osiąga maksymalne stężenie w osoczu po 3-4 godzinach. Jest metabolizowany w wątrobie głównie przez izoenzymy CYP3A4 i CYP2D6 cytochromu P450. Okres półtrwania wynosi około 70 godzin.
Mechanizm działania Donepexu opiera się na hamowaniu rozkładu acetylocholiny w mózgu. Lek charakteryzuje się długim okresem półtrwania, co umożliwia podawanie raz na dobę.
Otępienie z ciałami Lewy'ego; otępienie w przebiegu choroby Parkinsona
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.