Dnor
Allopurinol
Wskazania
Dawka 100 mg
Dorośli:
- Leczenie wszystkich postaci hiperurykemii, których nie można kontrolować dietą
- Hiperurykemia wtórna różnego pochodzenia
- Powikłania kliniczne stanów przebiegających z hiperurykemią, zwłaszcza:
- Jawna dna moczanowa
- Nefropatia moczanowa
- Rozpuszczanie złogów i zapobieganie powstawaniu kamieni moczanowych
- Leczenie nawracającej kamicy nerkowej o mieszanym składzie wapniowo-szczawianowym z towarzyszącą hiperurykemią, gdy próby leczenia dietą, płynami i innymi metodami okazały się nieskuteczne
Dzieci i młodzież:
- Wtórna hiperurykemia różnego pochodzenia
- Nefropatia moczanowa w przebiegu leczenia białaczki
- Zaburzenia związane z dziedzicznym niedoborem enzymów:
- Zespół Lescha-Nyhana (częściowy lub całkowity niedobór fosforybozylotransferazy hipoksantynowo-guaninowej)
- Niedobór fosforybozylotransferazy adeninowej
Dawka 300 mg
Dorośli:
- Leczenie wszystkich postaci hiperurykemii, których nie można kontrolować dietą
- Hiperurykemia wtórna różnego pochodzenia
- Powikłania kliniczne stanów przebiegających z hiperurykemią, zwłaszcza:
- Jawna dna moczanowa
- Nefropatia moczanowa
- Rozpuszczanie złogów i zapobieganie powstawaniu kamieni moczanowych
- Leczenie nawracającej kamicy nerkowej o mieszanym składzie wapniowo-szczawianowym z towarzyszącą hiperurykemią, gdy próby leczenia dietą, płynami i innymi metodami okazały się nieskuteczne
Allopurynol jest skutecznym lekiem w leczeniu hiperurykemii i jej powikłań u dorosłych oraz dzieci. Dawka 100 mg ma szersze wskazania obejmujące również populację pediatryczną, podczas gdy dawka 300 mg jest przeznaczona wyłącznie dla dorosłych.
Dawkowanie
Dawka 100 mg
Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|
Dorośli |
- Rozpoczynać od 100 mg/dobę - 2-10 mg/kg mc./dobę lub: • 100-200 mg/dobę w stanach lekkich • 300-600 mg/dobę w stanach umiarkowanie ciężkich • 700-900 mg/dobę w stanach ciężkich |
Dzieci (< 15 lat) | 10-20 mg/kg mc./dobę, maks. 400 mg/dobę w 3 dawkach podzielonych |
Osoby w podeszłym wieku | Najmniejsza dawka zapewniająca zadowalającą redukcję moczanów |
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek |
- ClCr > 20 ml/min: zwykła dawka - ClCr 10-20 ml/min: 100-200 mg/dobę - ClCr < 10 ml/min: 100 mg/dobę lub dłuższe odstępy między dawkami |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, monitorując stężenie moczanów w surowicy i moczu.
Dawka 300 mg
Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|
Dorośli |
- Rozpoczynać od 100 mg/dobę - 2-10 mg/kg mc./dobę lub: • 100-200 mg/dobę w stanach lekkich • 300-600 mg/dobę w stanach umiarkowanie ciężkich • 700-900 mg/dobę w stanach ciężkich |
Osoby w podeszłym wieku | Najmniejsza dawka zapewniająca zadowalającą redukcję moczanów |
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek |
- ClCr > 20 ml/min: zwykła dawka - ClCr 10-20 ml/min: 100-200 mg/dobę - ClCr < 10 ml/min: 100 mg/dobę lub dłuższe odstępy między dawkami |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, monitorując stężenie moczanów w surowicy i moczu. Tabletki 300 mg nie są zalecane u dzieci ze względu na zawartość barwnika.
W obu dawkach należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, rozpoczynając od niskich dawek i zwiększając je w razie potrzeby. Konieczne jest monitorowanie stężenia moczanów i dostosowywanie dawki.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
Ostrzeżenia specjalne i środki ostrożności
- Nie stosować u pacjentów leczonych azatiopryną lub 6-merkaptopuryną bez zmniejszenia ich dawki do 25%
- Rozpoczynać leczenie po ustąpieniu ostrego napadu dny
- Zachować ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby
- Monitorować pacjentów pod kątem reakcji nadwrażliwości, w tym zespołu Stevens-Johnsona i toksycznego martwiczego oddzielania się naskórka
- Rozważyć badanie przesiewowe w kierunku HLA-B*5801 przed rozpoczęciem leczenia u pacjentów z grup ryzyka
- Monitorować czynność tarczycy przy długotrwałym stosowaniu
- Zachować ostrożność u pacjentów prowadzących pojazdy ze względu na możliwość wystąpienia zawrotów głowy
Leczenie allopurynolem wymaga ścisłego monitorowania pacjenta, szczególnie pod kątem reakcji nadwrażliwości i zaburzeń czynności nerek. Konieczne jest indywidualne dostosowanie dawki i regularne kontrole parametrów laboratoryjnych.
Interakcje
Allopurynol wchodzi w istotne interakcje z wieloma lekami, m.in.:
- 6-merkaptopuryna i azatiopryna - konieczne zmniejszenie dawki do 25%
- Widarabina - zwiększone ryzyko toksyczności
- Probenecyd i salicylany - mogą zmniejszać działanie allopurynolu
- Chlorpropamid - zwiększone ryzyko przedłużonego działania hipoglikemizującego
- Warfaryna i inne leki przeciwzakrzepowe - możliwe nasilenie działania
- Fenytoina - możliwe hamowanie metabolizmu
- Teofilina - możliwe zwiększenie stężenia
- Ampicylina/amoksycylina - zwiększone ryzyko wysypki
- Cytostatyki - zwiększone ryzyko zaburzeń hematologicznych
- Cyklosporyna - możliwe zwiększenie stężenia
- Dydanozyna - zwiększenie stężenia, nie zaleca się łącznego stosowania
- Inhibitory ACE - zwiększone ryzyko reakcji nadwrażliwości
- Diuretyki - zwiększone ryzyko reakcji nadwrażliwości
Konieczne jest zachowanie ostrożności i monitorowanie pacjenta przy łącznym stosowaniu allopurynolu z wymienionymi lekami. W niektórych przypadkach może być konieczna modyfikacja dawkowania.
Ciąża i laktacja
Ciąża: Brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania w ciąży. Stosować tylko wtedy, gdy potencjalne korzyści przewyższają ryzyko.
Karmienie piersią: Allopurynol i jego metabolit przenikają do mleka. Nie zaleca się stosowania podczas karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane obejmują:
- Zaburzenia skórne (wysypka)
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka)
- Zaburzenia wątroby (zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych)
- Reakcje nadwrażliwości
Rzadziej mogą wystąpić poważne działania niepożądane, takie jak zespół Stevens-Johnsona, toksyczne martwicze oddzielanie się naskórka, zaburzenia hematologiczne czy uszkodzenie wątroby. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta, szczególnie na początku leczenia.
Przedawkowanie
Opisano przypadki spożycia do 22,5 g allopurynolu bez poważnych następstw. Objawy przedawkowania mogą obejmować nudności, wymioty, biegunkę i zawroty głowy. Leczenie polega na zapewnieniu odpowiedniego nawodnienia i leczeniu objawowym. W razie konieczności można zastosować hemodializę.
Mechanizm działania
Allopurynol jest inhibitorem oksydazy ksantynowej. Hamuje przekształcanie hipoksantyny w ksantynę i ksantyny w kwas moczowy, co prowadzi do zmniejszenia stężenia kwasu moczowego w osoczu i moczu. U niektórych pacjentów może również hamować biosyntezę puryn de novo.
Skład
1 tabletka zawiera 100 mg lub 300 mg allopurynolu jako substancję czynną.
Warto zapamiętać
- Allopurynol jest skutecznym lekiem w leczeniu hiperurykemii i jej powikłań, w tym dny moczanowej
- Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta, szczególnie pod kątem reakcji nadwrażliwości i funkcji nerek
Dnor

2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia