Diabufor XR
Metformin hydrochloride
Diabufor XR - szczegółowe informacje dla lekarzy
Wskazania do stosowania
Diabufor XR jest wskazany w następujących przypadkach:
- Zmniejszenie ryzyka lub opóźnienie wystąpienia cukrzycy typu 2 u dorosłych pacjentów z nadwagą i:
- nieprawidłową tolerancją glukozy (IGT) i/lub
- nieprawidłową glikemią na czczo (IFG) i/lub
- podwyższoną wartością HbA1C
- Leczenie cukrzycy typu 2 u dorosłych, szczególnie u pacjentów z nadwagą
Leczenie Diabuforem XR należy rozpocząć tylko wtedy, gdy intensywna zmiana stylu życia przez 3-6 miesięcy nie przyniosła odpowiedniej kontroli glikemii. Decyzja o włączeniu leku powinna opierać się na ocenie ryzyka uwzględniającej pomiary kontroli glikemii oraz dowody podwyższonego ryzyka sercowo-naczyniowego. Po rozpoczęciu leczenia należy kontynuować modyfikację stylu życia, o ile nie jest to niemożliwe ze względów medycznych.
Dawkowanie i sposób podawania
Dorośli z prawidłową czynnością nerek (GFR ≥90 ml/min)
Zmniejszenie ryzyka lub opóźnienie wystąpienia cukrzycy typu 2:
- Dawka początkowa: 1 tabletka 500 mg raz na dobę podczas wieczornego posiłku
- Po 10-15 dniach należy dostosować dawkę na podstawie pomiarów glikemii
- Maksymalna zalecana dawka: 4 tabletki (2000 mg) raz na dobę podczas wieczornego posiłku
Leczenie cukrzycy typu 2:
- Dawka początkowa: 1 tabletka 500 mg raz na dobę
- Po 10-15 dniach należy dostosować dawkę, zwiększając ją o 500 mg co 10-15 dni
- Maksymalna dawka: 2000 mg raz na dobę podczas wieczornego posiłku
Schemat dawkowania | Dawka początkowa | Dostosowanie dawki | Dawka maksymalna |
---|---|---|---|
Monoterapia lub w skojarzeniu z innymi lekami doustnymi | 500 mg 1x/dobę | +500 mg co 10-15 dni | 2000 mg 1x/dobę |
W skojarzeniu z insuliną | 500 mg 1x/dobę | Dostosowanie dawki insuliny na podstawie glikemii | 2000 mg 1x/dobę |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie na podstawie skuteczności i tolerancji, nie przekraczając maksymalnej zalecanej dawki 2000 mg na dobę.
Dawkowanie Diabuforu XR należy rozpoczynać od niskich dawek i stopniowo zwiększać w celu poprawy tolerancji żołądkowo-jelitowej. Maksymalna dawka dobowa wynosi 2000 mg podawana podczas wieczornego posiłku.
Przeciwwskazania
Stosowanie Diabuforu XR jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na metforminę lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Każdy rodzaj ostrej kwasicy metabolicznej (np. kwasica mleczanowa, cukrzycowa kwasica ketonowa)
- Stan przedśpiączkowy w cukrzycy
- Ciężka niewydolność nerek (GFR <30 ml/min)
- Ostre stany chorobowe mogące zaburzać czynność nerek (odwodnienie, ciężkie zakażenie, wstrząs)
- Choroby mogące powodować niedotlenienie tkanek (niewyrównana niewydolność serca, niewydolność oddechowa, niedawno przebyty zawał mięśnia sercowego, wstrząs)
- Niewydolność wątroby, ostre zatrucie alkoholem, alkoholizm
Diabufor XR jest przeciwwskazany w stanach zwiększających ryzyko kwasicy mleczanowej oraz u pacjentów z ciężką niewydolnością nerek lub wątroby. Należy zachować szczególną ostrożność przy ocenie przeciwwskazań przed włączeniem leku.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kwasica mleczanowa: Jest to rzadkie, ale poważne powikłanie metaboliczne, występujące najczęściej przy ostrym pogorszeniu czynności nerek, chorobach układu krążenia lub oddechowego. Kumulacja metforminy w takich sytuacjach prowadzi do zwiększonego ryzyka kwasicy mleczanowej.
Czynność nerek: Wartość GFR należy oznaczyć przed rozpoczęciem leczenia i regularnie monitorować (co najmniej raz w roku, a u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem pogorszenia czynności nerek - co 3-6 miesięcy).
Podawanie środków kontrastowych zawierających jod: Należy przerwać stosowanie metforminy przed lub w trakcie badania obrazowego i nie wznawiać przez co najmniej 48 godzin po badaniu, pod warunkiem ponownej oceny czynności nerek.
Zabiegi chirurgiczne: Należy przerwać podawanie metforminy podczas zabiegu chirurgicznego w znieczuleniu ogólnym, podpajęczynówkowym lub zewnątrzoponowym. Leczenie można wznowić nie wcześniej niż po 48 godzinach po zabiegu.
Stosowanie Diabuforu XR wymaga regularnego monitorowania czynności nerek oraz zachowania szczególnej ostrożności w sytuacjach zwiększonego ryzyka kwasicy mleczanowej. Konieczne jest czasowe odstawienie leku przed zabiegami z użyciem środków kontrastowych i operacjami.
Warto zapamiętać
- Diabufor XR może być stosowany w monoterapii lub w skojarzeniu z innymi lekami przeciwcukrzycowymi, w tym insuliną
- Maksymalna dobowa dawka Diabuforu XR wynosi 2000 mg, podawana podczas wieczornego posiłku
Interakcje lekowe
Niezalecane jednoczesne stosowanie:
- Alkohol - zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej
- Jodowe środki kontrastowe - ryzyko ostrej niewydolności nerek
Skojarzenia wymagające zachowania ostrożności:
- Leki mogące zaburzać czynność nerek (NLPZ, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II, leki moczopędne) - konieczne monitorowanie czynności nerek
- Inhibitory/induktory OCT1 i OCT2 (np. werapamil, ryfampicyna, cymetydyna, dolutegrawir) - mogą wpływać na skuteczność i wydalanie metforminy
Przy stosowaniu Diabuforu XR należy zwrócić szczególną uwagę na interakcje z lekami wpływającymi na czynność nerek oraz transportery OCT1 i OCT2. Konieczne może być dostosowanie dawki metforminy lub ścisłe monitorowanie pacjenta.
Ciąża i laktacja
Stosowanie Diabuforu XR w ciąży nie jest zalecane. W przypadku planowania lub stwierdzenia ciąży zaleca się zmianę leczenia na insulinę. Metformina przenika do mleka ludzkiego, dlatego nie zaleca się karmienia piersią podczas leczenia tym lekiem.
U kobiet w ciąży i karmiących piersią należy rozważyć alternatywne metody leczenia cukrzycy, preferując insulinoterapię.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Diabuforu XR to:
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (bardzo często): nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, utrata apetytu
- Zaburzenia smaku (często)
- Zmniejszenie wchłaniania witaminy B12 przy długotrwałym stosowaniu
Rzadko może wystąpić kwasica mleczanowa - stan zagrażający życiu, wymagający natychmiastowej hospitalizacji.
Większość działań niepożądanych Diabuforu XR dotyczy układu pokarmowego i zwykle ustępuje samoistnie. Należy poinformować pacjenta o możliwości wystąpienia tych objawów oraz o konieczności zgłaszania niepokojących symptomów, szczególnie mogących sugerować kwasicę mleczanową.
Właściwości farmakologiczne
Metformina, substancja czynna Diabuforu XR, jest lekiem przeciwcukrzycowym z grupy biguanidów. Jej działanie polega na:
- Zmniejszeniu wytwarzania glukozy w wątrobie
- Zwiększeniu wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę
- Opóźnieniu wchłaniania glukozy w jelicie
Metformina nie zwiększa wydzielania insuliny, dzięki czemu nie powoduje hipoglikemii. Dodatkowo wpływa korzystnie na metabolizm lipidów.
Mechanizm działania Diabuforu XR obejmuje wpływ na kluczowe procesy związane z homeostazą glukozy, co przekłada się na skuteczne działanie przeciwcukrzycowe bez ryzyka hipoglikemii.
Zespoły insulinooporności w przypadkach innych niż w przebiegu cukrzycy
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia