Diabufor XR
Metformin hydrochloride
Diabufor XR - szczegółowe informacje dla lekarzy
Wskazania do stosowania
Diabufor XR jest wskazany w następujących przypadkach:
- Zmniejszenie ryzyka lub opóźnienie wystąpienia cukrzycy typu 2 u dorosłych pacjentów z nadwagą i:
- nieprawidłową tolerancją glukozy (IGT) i/lub
- nieprawidłową glikemią na czczo (IFG) i/lub
- podwyższoną wartością HbA1C
- Leczenie cukrzycy typu 2 u dorosłych, szczególnie u pacjentów z nadwagą
Leczenie Diabuforem XR należy rozpocząć tylko wtedy, gdy intensywna zmiana stylu życia przez 3-6 miesięcy nie przyniosła odpowiedniej kontroli glikemii. Konieczna jest ocena ryzyka uwzględniająca kontrolę glikemii oraz ryzyko sercowo-naczyniowe. Po rozpoczęciu leczenia należy kontynuować modyfikację stylu życia, o ile nie ma przeciwwskazań medycznych.
Diabufor XR w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu można stosować w monoterapii lub w skojarzeniu z innymi doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi lub insuliną.
Dawkowanie i sposób podawania
Dorośli z prawidłową czynnością nerek (GFR ≥90 ml/min)
Zmniejszenie ryzyka lub opóźnienie wystąpienia cukrzycy typu 2:
Etap leczenia | Dawkowanie |
---|---|
Dawka początkowa | 1 tabletka 500 mg raz na dobę wieczorem z posiłkiem |
Dostosowanie dawki | Po 10-15 dniach na podstawie pomiarów glikemii |
Dawka maksymalna | 4 tabletki (2000 mg) raz na dobę wieczorem z posiłkiem |
Zaleca się regularne monitorowanie glikemii (OGTT, FPG, HbA1C) i czynników ryzyka co 3-6 miesięcy.
Monoterapia w cukrzycy typu 2 lub leczenie skojarzone z innymi doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi:
Etap leczenia | Dawkowanie |
---|---|
Dawka początkowa | 1 tabletka 500 mg raz na dobę |
Dostosowanie dawki | Co 10-15 dni zwiększać o 500 mg na podstawie glikemii |
Dawka maksymalna | 2000 mg raz na dobę wieczorem z posiłkiem |
Jeśli dawka 2000 mg raz na dobę jest niewystarczająca, można rozważyć 1000 mg 2 razy na dobę. W razie dalszego braku kontroli glikemii można zamienić na standardowe tabletki metforminy do maksymalnej dawki 3000 mg na dobę.
Leczenie skojarzone z insuliną:
Dawka początkowa to zwykle 500 mg raz na dobę. Dawkę insuliny dostosowuje się na podstawie pomiarów glikemii.
Pacjenci w podeszłym wieku
Dawkę należy dostosować do czynności nerek. Konieczna jest regularna kontrola funkcji nerek.
Zaburzenia czynności nerek
GFR należy ocenić przed rozpoczęciem leczenia i przynajmniej raz w roku, a u pacjentów z podwyższonym ryzykiem co 3-6 miesięcy. Maksymalne dawki dobowe w zależności od GFR:
- 60-89 ml/min: 3000 mg
- 45-59 ml/min: 2000 mg
- 30-44 ml/min: 1000 mg
- <30 ml/min: przeciwwskazane
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na metforminę lub substancje pomocnicze
- Ostra kwasica metaboliczna (w tym cukrzycowa i mleczanowa)
- Stan przedśpiączkowy w cukrzycy
- Ciężka niewydolność nerek (GFR <30 ml/min)
- Ostre stany mogące zaburzać czynność nerek (odwodnienie, ciężkie infekcje, wstrząs)
- Choroby mogące powodować niedotlenienie tkanek (niewyrównana niewydolność serca, niewydolność oddechowa, niedawny zawał serca, wstrząs)
- Niewydolność wątroby, ostre zatrucie alkoholem, alkoholizm
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Kwasica mleczanowa: Rzadkie, ale poważne powikłanie metaboliczne, najczęściej przy ostrym pogorszeniu czynności nerek, chorobach sercowo-naczyniowych lub oddechowych. Objawia się dusznością, bólem brzucha, skurczami mięśni, astenią i hipotermią, prowadząc do śpiączki. Diagnostyka: obniżone pH krwi, stężenie mleczanów >5 mmol/l, zwiększona luka anionowa.
Czynność nerek: GFR należy ocenić przed leczeniem i regularnie monitorować. Metformina przeciwwskazana przy GFR <30 ml/min, należy ją odstawić przy stanach mogących zaburzać czynność nerek.
Podawanie środków kontrastowych: Należy przerwać stosowanie metforminy przed lub w trakcie badań obrazowych i nie wznawiać przez co najmniej 48h, następnie ponownie ocenić czynność nerek.
Zabiegi chirurgiczne: Przerwać podawanie metforminy podczas znieczulenia ogólnego, podpajęczynówkowego lub zewnątrzoponowego. Wznowić nie wcześniej niż 48h po zabiegu, po ocenie funkcji nerek.
Inne środki ostrożności: Wszyscy pacjenci powinni kontynuować dietę z regularnym spożyciem węglowodanów. U pacjentów z nadwagą zalecana dieta niskokaloryczna. Regularne wykonywanie badań laboratoryjnych typowych dla cukrzycy. Metformina nie wywołuje hipoglikemii, ale należy zachować ostrożność przy stosowaniu z insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Niezalecane jednoczesne stosowanie: Alkohol (zwiększone ryzyko kwasicy mleczanowej)
Środki ostrożności przy stosowaniu: Leki mogące zaburzać czynność nerek (NLPZ, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II, diuretyki) - monitorować funkcję nerek. Substancje wpływające na transportery OCT1 i OCT2 (np. werapamil, ryfampicyna, cymetydyna, dolutegrawir) - mogą zmieniać farmakokinetykę metforminy.
Ciąża i laktacja
W ciąży zaleca się stosowanie insuliny zamiast metforminy. Metformina przenika do mleka, nie zaleca się karmienia piersią podczas leczenia.
Działania niepożądane
Bardzo często: Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, utrata apetytu)
Często: Zaburzenia smaku
Bardzo rzadko: Kwasica mleczanowa, zmniejszenie wchłaniania witaminy B12, nieprawidłowe wyniki prób wątrobowych, zapalenie wątroby, reakcje skórne
Właściwości farmakodynamiczne
Metformina jest biguanidem o działaniu przeciwcukrzycowym, obniżającym stężenie glukozy na czczo i po posiłkach. Nie stymuluje wydzielania insuliny. Działa poprzez:
- Zmniejszenie wytwarzania glukozy w wątrobie
- Zwiększenie wrażliwości tkanek obwodowych na insulinę
- Opóźnienie wchłaniania glukozy w jelicie
Metformina zwiększa syntezę glikogenu oraz poprawia funkcję transporterów glukozy (GLUT).
Warto zapamiętać
- Diabufor XR jest wskazany w prewencji cukrzycy typu 2 oraz jej leczeniu u dorosłych, szczególnie z nadwagą
- Maksymalna dawka dobowa to 2000 mg, podawana wieczorem z posiłkiem
Diabufor XR jest skutecznym i bezpiecznym lekiem pierwszego rzutu w terapii cukrzycy typu 2, szczególnie u pacjentów z nadwagą. Jego unikalne działanie poprawiające insulinowrażliwość, bez ryzyka hipoglikemii, czyni go cenną opcją terapeutyczną. Kluczowe jest monitorowanie funkcji nerek oraz edukacja pacjenta odnośnie objawów kwasicy mleczanowej.
Zespoły insulinooporności w przypadkach innych niż w przebiegu cukrzycy
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia