Dekristol - szczegółowe informacje dla lekarza
Wskazania
Dekristol jest wskazany w początkowym leczeniu mającego znaczenie kliniczne niedoboru witaminy D u pacjentów dorosłych.
Lek ma precyzyjnie określone wskazanie - leczenie istotnego klinicznie niedoboru witaminy D u dorosłych, co sugeruje, że nie powinien być stosowany profilaktycznie ani u dzieci.
Dawkowanie i sposób podawania
Grupa pacjentów | Dawkowanie | Czas trwania terapii |
---|---|---|
Dorośli | 1 kapsułka 2 razy w tygodniu (40 000 IU/tydzień) | 7 tygodni (dawka nasycająca 280 000 IU) |
Dzieci <12 lat | Nie stosować | - |
Młodzież 12-18 lat | Nie zalecane | - |
Tabela 1. Schemat dawkowania leku Dekristol
Po zakończeniu leczenia początkowego, po miesiącu można rozważyć leczenie podtrzymujące mniejszymi dawkami witaminy D (800-1000 IU/dobę). W tym celu należy zastosować inne preparaty. Decyzję o indywidualnej dawce i czasie trwania leczenia podejmuje lekarz prowadzący.
Kapsułki należy połykać w całości, popijając odpowiednią ilością wody, najlepiej podczas głównego posiłku. Czas trwania leczenia jest zazwyczaj ograniczony do 7 tygodni, jednak ostateczną decyzję podejmuje lekarz.
Dawkowanie Dekristolu jest precyzyjnie określone dla dorosłych, z wyraźnym rozróżnieniem fazy nasycającej i podtrzymującej. Lek nie jest przeznaczony dla dzieci i młodzieży, co podkreśla konieczność ostrożnego stosowania u pacjentów poniżej 18 roku życia.
Modyfikacja dawkowania w szczególnych przypadkach
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub hiperkalcemią należy zmodyfikować dawkowanie:
- W przypadku hiperkalcemii lub objawów zaburzenia czynności nerek: zmniejszyć dawkę lub przerwać stosowanie leku
- Przy hiperkalciurii (>7,5 mmol lub 300 mg wapnia/24h): zmniejszyć dawkę lub przerwać stosowanie leku
Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjentów z zaburzeniami gospodarki wapniowo-fosforanowej oraz funkcji nerek podczas terapii Dekrisolem.
Przeciwwskazania
Stosowanie Dekristolu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na substancję czynną, orzeszki ziemne, soję lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Hiperkalcemia
- Hiperwitaminoza D
- Rzekoma niedoczynność przytarczyc
- Kamica nerkowa
- Ciężka niewydolność nerek
- Jednoczesne przyjmowanie innych produktów zawierających witaminę D
Przeciwwskazania obejmują szeroki zakres zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej oraz funkcji nerek, co podkreśla konieczność dokładnej oceny pacjenta przed rozpoczęciem terapii.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Dekristolu należy zachować szczególną ostrożność w następujących przypadkach:
- Pacjenci podatni na tworzenie się kamieni nerkowych zawierających wapń
- Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek leczeni pochodnymi benzotiadiazyny
- Unieruchomieni pacjenci (ryzyko hiperkalcemii, hiperkalciuria)
- Pacjenci z ciężką niewydolnością nerek (zaburzony metabolizm cholekalcyferolu)
- Pacjenci z sarkoidozą (ryzyko zwiększonej przemiany witaminy D do aktywnych metabolitów)
U wymienionych grup pacjentów należy monitorować stężenie wapnia i fosforanów w osoczu oraz w moczu. Należy również kontrolować czynność nerek poprzez pomiar stężenia kreatyniny.
Stosowanie Dekristolu wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z zaburzeniami gospodarki wapniowo-fosforanowej, chorobami nerek oraz schorzeniami wpływającymi na metabolizm witaminy D. Konieczne jest regularne monitorowanie parametrów biochemicznych u tych pacjentów.
Warto zapamiętać
- Dekristol stosuje się w leczeniu klinicznie istotnego niedoboru witaminy D u dorosłych w dawce 40 000 IU tygodniowo przez 7 tygodni.
- Lek jest przeciwwskazany u pacjentów z hiperkalcemią, hiperkalciurią i kamicą nerkową, co wymaga dokładnej oceny stanu pacjenta przed rozpoczęciem terapii.
Interakcje z innymi lekami
Dekristol może wchodzić w interakcje z następującymi grupami leków:
- Leki przeciwdrgawkowe (np. fenytoina) i barbiturany - mogą zmniejszać działanie witaminy D3 poprzez jej dezaktywację metaboliczną
- Ryfampicyna - może zmniejszać skuteczność cholekalcyferolu poprzez indukcję enzymów wątrobowych
- Izoniazyd - może zmniejszać skuteczność cholekalcyferolu poprzez zahamowanie jego aktywacji metabolicznej
- Wymienniki jonowe, środki przeczyszczające, orlistat - mogą zmniejszać wchłanianie witaminy D w przewodzie pokarmowym
- Aktynomycyna i imidazolowe leki przeciwgrzybicze - zaburzają aktywność witaminy D3
- Glikokortykosteroidy - mogą osłabiać działanie witaminy D
- Diuretyki tiazydowe - zwiększają ryzyko hiperkalcemii
- Glikozydy nasercowe - witamina D może nasilać ich działanie i toksyczność
Liczne interakcje Dekristolu z innymi lekami podkreślają konieczność dokładnego zebrania wywiadu farmakologicznego przed rozpoczęciem terapii oraz monitorowania pacjentów przyjmujących leki z wymienionych grup.
Stosowanie w ciąży i podczas karmienia piersią
W czasie ciąży Dekristol należy przyjmować jedynie w przypadku wyraźnego wskazania medycznego i tylko w dawce niezbędnej do usunięcia niedoboru witaminy D. Należy unikać przedawkowania, gdyż może to prowadzić do zaburzeń rozwoju płodu.
Witamina D i jej metabolity przenikają do mleka ludzkiego. Nie zaleca się leczenia dużymi dawkami witaminy D podczas karmienia piersią.
Stosowanie Dekristolu w ciąży i podczas laktacji powinno być ograniczone do sytuacji absolutnie koniecznych, pod ścisłą kontrolą lekarską.
Działania niepożądane
Najważniejsze działania niepożądane Dekristolu obejmują:
- Zaburzenia układu immunologicznego: ciężkie reakcje alergiczne na olej arachidowy (rzadko), reakcje nadwrażliwości (częstość nieznana)
- Zaburzenia metabolizmu: hiperkalcemia i hiperkalciuria (niezbyt często)
- Zaburzenia żołądka i jelit: zaparcia, wzdęcia, nudności, bóle brzucha, biegunka (częstość nieznana)
- Zaburzenia skóry: świąd, wysypka i pokrzywka (rzadko)
Profil działań niepożądanych Dekristolu obejmuje głównie zaburzenia związane z gospodarką wapniowo-fosforanową oraz reakcje alergiczne. Konieczne jest monitorowanie pacjentów pod kątem tych objawów.
Przedawkowanie
Przedawkowanie Dekristolu może prowadzić do hiperkalcemii, która może utrzymywać się i w niektórych przypadkach zagrażać życiu. Objawy przedawkowania obejmują:
- Zaburzenia rytmu serca
- Pragnienie i odwodnienie
- Osłabienie i zaburzenia świadomości
- Odkładanie się wapnia w naczyniach krwionośnych i tkankach
- Nudności, wymioty, biegunka lub zaparcia
- Bóle mięśni i stawów
- Senność i zmęczenie
W przypadku przedawkowania należy przerwać podawanie witaminy D, zastosować dietę ubogowapniową lub bezwapniową, zwiększyć podaż płynów oraz rozważyć zastosowanie diuretyków pętlowych, glikokortykosteroidów i kalcytoniny. W ciężkich przypadkach może być konieczna hemodializa.
Przedawkowanie Dekristolu stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia pacjenta. Konieczne jest edukowanie pacjentów o objawach przedawkowania i ścisłe przestrzeganie zalecanego dawkowania.
Mechanizm działania
Cholekalcyferol (witamina D3) jest przekształcany w organizmie do biologicznie aktywnej postaci 1,25-dihydroksycholekalcyferolu. Ta aktywna forma, wraz z parathormonem i kalcytoniną, reguluje gospodarkę wapniowo-fosforanową poprzez:
- Zwiększenie wchłaniania wapnia i fosforanów w jelitach
- Zwiększenie reabsorpcji wapnia i fosforanów w nerkach
- Regulację mineralizacji kości
- Hamowanie wydzielania parathormonu
Zrozumienie mechanizmu działania Dekristolu podkreśla jego kluczową rolę w regulacji gospodarki wapniowo-fosforanowej i wyjaśnia potencjalne skutki uboczne związane z zaburzeniami tej równowagi.
Skład
Jedna kapsułka miękka Dekristolu zawiera 20 mg roztworu olejowego cholekalcyferolu, co odpowiada 500 µg cholekalcyferolu lub 20 000 IU witaminy D3.
Wysoka zawartość witaminy D3 w jednej kapsułce Dekristolu podkreśla konieczność ścisłego przestrzegania zalecanego dawkowania i monitorowania pacjentów podczas terapii.