Cuprenil®
Penicillamine
Cuprenil® - szczegółowe informacje dla lekarza
Wskazania do stosowania
Cuprenil® jest wskazany w leczeniu następujących schorzeń:
- Reumatoidalne zapalenie stawów o ciężkim przebiegu
- Choroba Wilsona (zwyrodnienie soczewkowo-wątrobowe)
- Cystynuria
- Zatrucie ołowiem
- Przewlekłe aktywne zapalenie wątroby
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie Cuprenilu należy dostosować indywidualnie w zależności od wskazania i stanu pacjenta. Lek należy przyjmować co najmniej 30 minut przed posiłkiem.
Reumatoidalne zapalenie stawów
Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|
Dorośli | 125-250 mg/dobę w pierwszym miesiącu, następnie zwiększanie co 4-12 tygodni o 125-250 mg do uzyskania remisji. Dawka podtrzymująca zwykle 500-750 mg/dobę, maksymalnie 1500 mg/dobę. |
Pacjenci w podeszłym wieku | Dawka początkowa 125 mg/dobę, następnie zwiększanie co 4-12 tygodni o 125 mg. Maksymalnie 1000 mg/dobę. |
Dzieci (>12 lat) | Dawka podtrzymująca 15-20 mg/kg mc./dobę. Dawka początkowa 2,5-5,0 mg/kg mc./dobę, zwiększana stopniowo. |
Dawkowanie w reumatoidalnym zapaleniu stawów
Po uzyskaniu 6-miesięcznej remisji zaleca się stopniowe zmniejszanie dawki o 125-250 mg co 12 tygodni. Należy przerwać leczenie, jeśli nie uzyskano poprawy po 12 miesiącach stosowania.
Choroba Wilsona
Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|
Dorośli | 1500-2000 mg/dobę w dawkach podzielonych. Po uzyskaniu remisji można zmniejszyć do 750-1000 mg/dobę. |
Pacjenci w podeszłym wieku | 20 mg/kg mc./dobę w dawkach podzielonych. |
Dzieci (>12 lat) | 20 mg/kg mc./dobę w 2-3 dawkach podzielonych. Zwykle 0,75-1 g/dobę. |
Dawkowanie w chorobie Wilsona
Dawki 2000 mg/dobę nie należy stosować dłużej niż rok. U pacjentów z ujemnym bilansem miedzi należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę.
Cystynuria
Wskazanie | Dawkowanie |
---|---|
Rozpuszczanie kamieni cystynowych (dorośli) | 1000-3000 mg/dobę w dawkach podzielonych |
Zapobieganie kamicy cystynowej (dorośli) | 500-1000 mg/dobę |
Dzieci | 20-30 mg/kg mc./dobę w 2-3 dawkach podzielonych |
Dawkowanie w cystynurii
Celem jest utrzymanie stężenia cystyny w moczu poniżej 200-300 mg/l. Zaleca się picie dużej ilości płynów (>3 l/dobę) oraz dietę ubogą w metioninę (z wyjątkiem dzieci w okresie wzrostu i kobiet w ciąży).
Zatrucie ołowiem
Grupa pacjentów | Dawkowanie |
---|---|
Dorośli | 1000-1500 mg/dobę w dawkach podzielonych |
Pacjenci w podeszłym wieku | 20 mg/kg mc./dobę w dawkach podzielonych |
Dzieci | 15-20 mg/kg mc./dobę w 2-3 dawkach podzielonych (tylko gdy stężenie ołowiu we krwi <45 µg/dL) |
Dawkowanie w zatruciu ołowiem
Leczenie należy kontynuować do czasu osiągnięcia wydalania ołowiu w moczu w granicach 0,5 mg/dobę.
Przewlekłe aktywne zapalenie wątroby
Dorośli: Dawka początkowa 500 mg/dobę w dawkach podzielonych, następnie stopniowe zwiększanie co 3 miesiące do 1250 mg/dobę. Nie należy jednocześnie podawać kortykosteroidów.
Dzieci: Brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności u pacjentów poniżej 18 roku życia.
Dawkowanie Cuprenilu jest złożone i zależy od wielu czynników, w tym wskazania, wieku pacjenta i odpowiedzi na leczenie. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjenta i dostosowywanie dawki w trakcie terapii.
Przeciwwskazania
Stosowanie Cuprenilu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na penicylaminę lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Toczeń rumieniowaty
- Niedokrwistość aplastyczna lub agranulocytoza w wywiadzie podczas stosowania penicylaminy
- Zaburzenia czynności nerek u pacjentów z reumatoidalnym zapaleniem stawów (obecnie lub w przeszłości)
- Obecność substancji zawierających ołów w przewodzie pokarmowym u pacjentów z przewlekłym zatruciem ołowiem
- Jednoczesne stosowanie preparatów złota, leków przeciwmalarycznych, cytostatyków, oksyfenylobutazonu i fenylobutazonu
Przed rozpoczęciem leczenia Cuprenilem należy dokładnie ocenić stan pacjenta pod kątem przeciwwskazań, zwracając szczególną uwagę na choroby współistniejące i stosowane leki.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Cuprenilu należy zachować szczególną ostrożność ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych:
- Zaburzenia hematologiczne (niedokrwistość aplastyczna, agranulocytoza, trombocytopenia) - konieczne regularne kontrole morfologii krwi
- Uszkodzenie nerek (zespół nerczycowy, kłębuszkowe zapalenie nerek) - monitorowanie białkomoczu i krwinkomoczu
- Zaburzenia wątroby - okresowe kontrole prób wątrobowych
- Zaburzenia oddechowe (ostre zapalenie oskrzeli) - obserwacja pod kątem objawów oddechowych
- Zespół miasteniczny - obserwacja pod kątem objawów osłabienia mięśni
- Pęcherzyca - natychmiastowe przerwanie leczenia w przypadku wystąpienia
- Reakcje alergiczne - możliwość nadwrażliwości krzyżowej z penicyliną
Należy poinformować pacjenta o konieczności natychmiastowego zgłaszania objawów takich jak gorączka, ból gardła, krwawienia czy duszność.
Leczenie Cuprenilem wymaga ścisłego monitorowania pacjenta i regularnych badań kontrolnych ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Cuprenil wchodzi w istotne interakcje z następującymi lekami:
- Preparaty żelaza - zachować 2-godzinną przerwę między przyjmowaniem
- Leki hamujące czynność szpiku kostnego (preparaty złota, leki przeciwmalaryczne, cytostatyki, oksyfenylobutazon, fenylobutazon) - nie stosować jednocześnie
- Witamina B6 (pirydoksyna) - Cuprenil zwiększa zapotrzebowanie i wydalanie
Przed rozpoczęciem leczenia Cuprenilem należy dokładnie przeanalizować wszystkie leki przyjmowane przez pacjenta i dostosować terapię w celu uniknięcia potencjalnie niebezpiecznych interakcji.
Wpływ na ciążę i laktację
Stosowanie Cuprenilu w ciąży:
- Choroba Wilsona: zaleca się zmniejszenie dawki do 1 g/dobę
- Reumatoidalne zapalenie stawów: nie zaleca się stosowania
- Cystynuria: nie zaleca się stosowania
Nie zaleca się stosowania Cuprenilu podczas karmienia piersią ze względu na brak danych dotyczących przenikania do mleka matki.
Stosowanie Cuprenilu u kobiet w ciąży i karmiących piersią powinno być ograniczone do przypadków, gdy potencjalne korzyści przewyższają ryzyko dla płodu/dziecka.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Cuprenilu obejmują:
- Zaburzenia krwi (trombocytopenia, leukopenia)
- Reakcje nadwrażliwości
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zapalenie jamy ustnej)
- Zaburzenia skórne (pokrzywka, rumień, świąd)
- Zaburzenia nerek (uszkodzenie kłębuszków nerkowych)
- Bóle stawów
- Gorączka
Rzadziej występują poważne działania niepożądane, takie jak agranulocytoza, niedokrwistość aplastyczna, zespół Goodpasture'a czy pęcherzyca.
Pacjenci leczeni Cuprenilem wymagają ścisłego monitorowania pod kątem działań niepożądanych, szczególnie w pierwszych miesiącach terapii.
Warto zapamiętać
- Cuprenil jest lekiem o silnym działaniu kompleksującym metale, skutecznym w leczeniu choroby Wilsona, ciężkiego reumatoidalnego zapalenia stawów i cystynurii.
- Stosowanie Cuprenilu wymaga regularnego monitorowania morfologii krwi, funkcji nerek i wątroby ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych.
Mechanizm działania
Cuprenil (penicylamina) działa poprzez:
- Tworzenie stabilnych, rozpuszczalnych kompleksów z metalami (miedź, rtęć, ołów, żelazo), które są wydalane przez nerki
- Zmniejszanie stężenia czynnika reumatoidalnego (IgM) i kompleksów immunoglobulin w surowicy i płynie stawowym
- Hamowanie aktywności limfocytów T in vitro
- Zmniejszanie wchłaniania miedzi z przewodu pokarmowego i usuwanie jej nadmiaru z tkanek w chorobie Wilsona
Złożony mechanizm działania Cuprenilu tłumaczy jego skuteczność w różnorodnych wskazaniach, ale również przyczynia się do szerokiego spektrum potencjalnych działań niepożądanych.
Skład
1 tabletka Cuprenilu zawiera 250 mg penicylaminy jako substancję czynną.
Cuprenil jest lekiem o szerokim spektrum zastosowań, ale wymaga ostrożnego stosowania i ścisłego monitorowania pacjenta ze względu na potencjalne poważne działania niepożądane. Kluczowe jest indywidualne dostosowanie dawki i regularne kontrole podczas terapii.
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia