Clexane®
Enoxaparin sodium
Wskazania do stosowania enoksaparyny (Clexane)
- Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) u pacjentów chirurgicznych z grup umiarkowanego i wysokiego ryzyka, szczególnie poddawanych zabiegom ortopedycznym lub w chirurgii ogólnej, w tym onkologicznej
- Zapobieganie ŻChZZ u pacjentów internistycznych z ostrymi schorzeniami (takimi jak ostra niewydolność serca, niewydolność oddechowa, ciężkie zakażenia lub choroby reumatyczne) i ograniczoną mobilnością
- Leczenie zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP), z wyłączeniem ZP wymagającej leczenia trombolitycznego lub zabiegu operacyjnego
- Zapobieganie tworzeniu się skrzepów w krążeniu pozaustrojowym podczas hemodializy
- Leczenie niestabilnej dławicy piersiowej oraz zawału serca bez uniesienia odcinka ST (NSTEMI), w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym
- Leczenie świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST (STEMI), zarówno u pacjentów leczonych zachowawczo, jak i poddawanych przezskórnej interwencji wieńcowej (PCI)
Dawkowanie enoksaparyny
Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej u pacjentów chirurgicznych
U pacjentów z umiarkowanym ryzykiem ŻChZZ zalecana dawka wynosi 2000 j.m. (20 mg) raz na dobę podskórnie. Należy rozpocząć podawanie 2 godziny przed zabiegiem i kontynuować przez co najmniej 7-10 dni.
U pacjentów z wysokim ryzykiem ŻChZZ zalecana dawka to 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę podskórnie, rozpoczynając 12 godzin przed zabiegiem. W przypadku dużych zabiegów ortopedycznych zaleca się przedłużoną profilaktykę do 5 tygodni.
Zapobieganie ŻChZZ u pacjentów internistycznych
Zalecana dawka wynosi 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę podskórnie przez co najmniej 6-14 dni.
Leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
Enoksaparyna może być podawana podskórnie w dawce 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę lub 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę. Schemat dawkowania powinien być dobrany indywidualnie w oparciu o ocenę ryzyka zakrzepowo-zatorowego i krwawienia.
Zapobieganie tworzeniu się skrzepów podczas hemodializy
Zalecana dawka wynosi 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.). U pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia dawkę należy zmniejszyć do 50-75 j.m./kg mc.
Leczenie niestabilnej dławicy piersiowej i zawału mięśnia sercowego bez uniesienia odcinka ST
Zalecana dawka wynosi 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie co 12 godzin w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym. Leczenie należy kontynuować przez co najmniej 2 dni.
Leczenie świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST
Zalecana dawka to 30 mg w pojedynczym szybkim wstrzyknięciu dożylnym, a następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie co 12 godzin (maksymalnie 10 000 j.m. w przypadku każdej z pierwszych dwóch dawek podskórnych). Jednocześnie należy stosować odpowiednie leczenie przeciwpłytkowe.
Wskazanie | Dawkowanie |
---|---|
Profilaktyka ŻChZZ - umiarkowane ryzyko | 2000 j.m. (20 mg) 1x/dobę s.c. |
Profilaktyka ŻChZZ - wysokie ryzyko | 4000 j.m. (40 mg) 1x/dobę s.c. |
Leczenie ZŻG i ZP | 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg) 1x/dobę s.c. lub 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) 2x/dobę s.c. |
Hemodializa | 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) |
Niestabilna dławica piersiowa i NSTEMI | 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) co 12h s.c. |
STEMI | 30 mg i.v. bolus, następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) co 12h s.c. |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie w zależności od stanu klinicznego pacjenta, ryzyka powikłań zakrzepowo-zatorowych i krwawienia.
Przeciwwskazania
Enoksaparyna jest przeciwwskazana w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na enoksaparynę, heparynę lub jej pochodne
- Ostre bakteryjne zapalenie wsierdzia
- Ciężkie zaburzenia krzepnięcia krwi
- Duże krwawienia
- Trombocytopenia u pacjentów z dodatnim wynikiem testu agregacji płytek in vitro w obecności enoksaparyny
- Czynna choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy
- Udar krwotoczny
- Zwiększone ryzyko krwotoku
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania enoksaparyny należy zachować szczególną ostrożność w następujących sytuacjach:
- Zwiększone ryzyko krwawienia (np. zaburzenia hemostazy, choroba wrzodowa w wywiadzie, niedawny udar niedokrwienny)
- Trombocytopenia w wywiadzie
- Zaburzenia czynności nerek
- Podeszły wiek
- Mała masa ciała
- Otyłość
- Jednoczesne stosowanie znieczulenia podpajęczynówkowego/zewnątrzoponowego
- Pacjenci ze sztucznymi zastawkami serca
Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjentów pod kątem objawów krwawienia. Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu innych leków wpływających na hemostazę.
Monitorowanie
Rutynowe monitorowanie aktywności anty-Xa nie jest konieczne. Należy je rozważyć u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem krwawienia lub powikłań zakrzepowo-zatorowych.
Interakcje
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu enoksaparyny z lekami zaburzającymi hemostazę, takimi jak:
- Salicylany
- Niesteroidowe leki przeciwzapalne
- Leki przeciwpłytkowe
- Doustne antykoagulanty
- Glikokortykosteroidy
- Leki trombolityczne
W razie konieczności jednoczesnego stosowania tych leków, należy ściśle monitorować parametry krzepnięcia.
Ciąża i laktacja
Enoksaparyna może być stosowana w ciąży tylko wtedy, gdy lekarz uzna to za konieczne. Nie zaleca się stosowania u ciężarnych kobiet ze sztucznymi zastawkami serca. Podczas laktacji należy rozważyć przerwanie karmienia piersią lub odstawienie leku.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane enoksaparyny to:
- Krwawienia (w tym krwiaki w miejscu wstrzyknięcia)
- Trombocytopenia
- Reakcje alergiczne
- Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych
- Reakcje skórne (pokrzywka, świąd, rumień)
Rzadziej mogą wystąpić poważne powikłania, takie jak krwotok wewnątrzczaszkowy czy krwiak śródrdzeniowy.
Warto zapamiętać
- Enoksaparyna jest skuteczna w profilaktyce i leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej oraz w leczeniu ostrych zespołów wieńcowych
- Głównym działaniem niepożądanym jest zwiększone ryzyko krwawienia, dlatego konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjentów i dostosowanie dawki w przypadku zaburzeń czynności nerek
Przedawkowanie
W przypadku przedawkowania enoksaparyny mogą wystąpić powikłania krwotoczne. Działanie przeciwzakrzepowe można częściowo zneutralizować przez powolne wstrzyknięcie dożylne protaminy. Dawka protaminy zależy od dawki podanej enoksaparyny i czasu, jaki upłynął od jej podania.
Mechanizm działania
Enoksaparyna jest heparyną drobnocząsteczkową o działaniu przeciwzakrzepowym. Jej główne działanie polega na hamowaniu czynnika Xa krzepnięcia krwi poprzez wiązanie z antytrombiną III. Wykazuje również słabsze działanie hamujące wobec czynnika IIa (trombiny). Dodatkowo enoksaparyna wpływa na uwalnianie endogennego inhibitora drogi krzepnięcia zależnej od czynnika tkankowego oraz zmniejsza uwalnianie czynnika von Willebranda.
Dzięki tym mechanizmom enoksaparyna skutecznie zapobiega powstawaniu zakrzepów i hamuje proces krzepnięcia krwi, co wykorzystywane jest w profilaktyce i leczeniu powikłań zakrzepowo-zatorowych.
Clexane®

Wskazania pozarejestracyjne: Zespół antyfosfolipidowy lub jego powikłania - profilaktyka i leczenie przeciwzakrzepowe; zespół antyfosfolipidowy - diagnostyka; niedobór białka C lub niedobór białka S - diagnostyka; zmiany zakrzepowo-zatorowe inne niż określone w ChPL u dzieci do 18 rż. - profilaktyka i leczenie; choroby nowotworowe w przypadkach innych niż określone w ChPL - profilaktyka i leczenie przeciwzakrzepowe; terapia pomostowa zamiast antagonisty witaminy K (VKA) lub innych leków przeciwkrzepliwych u kobiet ciężarnych po wszczepieniu zastawki i z wadą zastawkową; ostre zespoły wieńcowe w przypadkach innych niż wymienione w ChPL; schorzenia wymagające przewlekłego stosowania antagonistów witaminy K (VKA) (z okresową oceną możliwości powrotu do stosowania VKA) u osób, u których leczenie VKA nie jest zadowalające z uwagi na: a) powikłania (lub przewidywane wysokie ryzyko powikłań, w tym krwotocznych) podczas stosowania VKA, b) częste nieterapeutyczne lub nadmiernie podwyższone wartości INR, c) obiektywne trudności z odpowiednio częstą kontrolą INR, d) nawroty żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej podczas stosowania VKA; terapia pomostowa u pacjentów wymagających czasowego zaprzestania przewlekłego leczenia doustnymi antykoagulantami ze względu na planowane procedury terapeutyczne i diagnostyczne - w przypadkach innych niż określone w ChPL; unieruchomienie kończyny dolnej w opatrunku gipsowym lub ortezie z powodu izolowanych obrażeń kończyny dolnej (przez cały okres unieruchomienia, o ile związane jest to ze wzrostem ryzyka wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej) - w przypadkach innych niż określone w ChPL; profilaktyka i leczenie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u kobiet w ciąży - w przypadkach innych niż określone w ChPL; krytyczne niedokrwienie kończyn dolnych - w okresie poprzedzającym hospitalizację, nie dłużej niż 14 dni (dawki lecznicze) - w przypadkach innych niż określone w ChPL
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Kobiety w ciąży
4) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia