Clexane®
Enoxaparin sodium
Wskazania do stosowania enoksaparyny (Clexane)
Enoksaparyna (Clexane) jest wskazana w następujących przypadkach:
- Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) u pacjentów chirurgicznych z grup umiarkowanego i wysokiego ryzyka, szczególnie poddawanych zabiegom ortopedycznym lub w chirurgii ogólnej, w tym onkologicznej
- Zapobieganie ŻChZZ u pacjentów internistycznych z ostrymi schorzeniami (np. ostra niewydolność serca, niewydolność oddechowa, ciężkie zakażenia, choroby reumatyczne) i ograniczoną mobilnością
- Leczenie zakrzepicy żył głębokich (ZŻG) i zatorowości płucnej (ZP), z wyłączeniem ZP wymagającej leczenia trombolitycznego lub zabiegu operacyjnego
- Zapobieganie tworzeniu się skrzepów w krążeniu pozaustrojowym podczas hemodializy
- Leczenie niestabilnej dławicy piersiowej oraz zawału serca bez uniesienia odcinka ST (NSTEMI), w skojarzeniu z kwasem acetylosalicylowym
- Leczenie świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST (STEMI), zarówno u pacjentów leczonych zachowawczo, jak i poddawanych przezskórnej interwencji wieńcowej (PCI)
Enoksaparyna wykazuje skuteczność w zapobieganiu i leczeniu powikłań zakrzepowo-zatorowych w różnych sytuacjach klinicznych, zarówno w chirurgii, jak i w chorobach internistycznych.
Dawkowanie enoksaparyny
Zapobieganie żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej u pacjentów chirurgicznych
U pacjentów z umiarkowanym ryzykiem ŻChZZ zalecana dawka wynosi 2000 j.m. (20 mg) raz na dobę podskórnie. Leczenie należy rozpocząć 2 godziny przed zabiegiem i kontynuować przez co najmniej 7-10 dni.
U pacjentów z wysokim ryzykiem ŻChZZ zalecana dawka to 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę podskórnie, rozpoczynając 12 godzin przed zabiegiem. W przypadku dużych zabiegów ortopedycznych zaleca się przedłużoną profilaktykę do 5 tygodni, a przy zabiegach onkologicznych w obrębie jamy brzusznej lub miednicy - do 4 tygodni.
Zapobieganie ŻChZZ u pacjentów internistycznych
Zalecana dawka to 4000 j.m. (40 mg) raz na dobę podskórnie przez 6-14 dni.
Leczenie zakrzepicy żył głębokich i zatorowości płucnej
Enoksaparyna może być podawana podskórnie w dawce 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg mc.) raz na dobę lub 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) dwa razy na dobę. Schemat dawkowania powinien być dobrany indywidualnie w oparciu o ocenę ryzyka zakrzepowo-zatorowego i krwawienia. Leczenie trwa zwykle około 10 dni.
Zapobieganie tworzeniu się skrzepów podczas hemodializy
Zalecana dawka to 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.). U pacjentów z wysokim ryzykiem krwawienia dawkę należy zmniejszyć do 50-75 j.m./kg mc. Enoksaparynę podaje się do linii tętniczej na początku sesji dializy.
Leczenie niestabilnej dławicy piersiowej i zawału serca bez uniesienia odcinka ST
Zalecana dawka wynosi 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) co 12 godzin podskórnie, w skojarzeniu z leczeniem przeciwpłytkowym. Leczenie trwa zwykle 2-8 dni.
Leczenie świeżego zawału mięśnia sercowego z uniesieniem odcinka ST
Zaleca się podanie początkowej dawki 3000 j.m. (30 mg) w szybkim wstrzyknięciu dożylnym, a następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg mc.) podskórnie co 12 godzin (maksymalnie 10 000 j.m. w pierwszych dwóch dawkach podskórnych). Jednocześnie należy stosować odpowiednie leczenie przeciwpłytkowe. Leczenie trwa zwykle 8 dni lub do wypisu ze szpitala.
Wskazanie | Dawkowanie |
---|---|
Profilaktyka ŻChZZ - umiarkowane ryzyko | 2000 j.m. (20 mg) 1x/dobę s.c. |
Profilaktyka ŻChZZ - wysokie ryzyko | 4000 j.m. (40 mg) 1x/dobę s.c. |
Leczenie ZŻG i ZP | 150 j.m./kg mc. (1,5 mg/kg) 1x/dobę s.c. lub 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) 2x/dobę s.c. |
Hemodializa | 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) do linii tętniczej |
Niestabilna dławica/NSTEMI | 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) co 12h s.c. |
STEMI | 30 mg i.v. bolus, następnie 100 j.m./kg mc. (1 mg/kg) co 12h s.c. |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie, uwzględniając stan kliniczny pacjenta, masę ciała oraz czynność nerek.
Przeciwwskazania
Enoksaparyna jest przeciwwskazana w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na enoksaparynę, heparynę lub jej pochodne
- Ostre bakteryjne zapalenie wsierdzia
- Ciężkie zaburzenia krzepnięcia krwi
- Duże krwawienia
- Trombocytopenia z dodatnim wynikiem testu agregacji płytek in vitro w obecności enoksaparyny
- Czynna choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy
- Udar krwotoczny (z wyłączeniem udaru powstałego w wyniku zatoru)
- Zwiększone ryzyko krwotoku
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania enoksaparyny należy zachować szczególną ostrożność w następujących sytuacjach:
- Zwiększone ryzyko krwawienia (np. zaburzenia hemostazy, choroba wrzodowa w wywiadzie, niedawny udar niedokrwienny)
- Trombocytopenia w wywiadzie
- Zaburzenia czynności nerek (szczególnie ciężkie)
- Zaburzenia czynności wątroby
- Pacjenci w podeszłym wieku (≥75 lat)
- Pacjenci o małej masie ciała (<45 kg kobiety, <57 kg mężczyźni)
- Pacjenci otyli (BMI >30 kg/m2)
- Jednoczesne stosowanie znieczulenia podpajęczynówkowego/zewnątrzoponowego lub nakłucia lędźwiowego
Należy monitorować parametry krzepnięcia oraz obserwować pacjenta pod kątem objawów krwawienia. W razie potrzeby należy dostosować dawkowanie lub przerwać leczenie.
Warto zapamiętać
- Enoksaparyna jest skuteczna w zapobieganiu i leczeniu powikłań zakrzepowo-zatorowych w różnych sytuacjach klinicznych
- Dawkowanie enoksaparyny należy dostosować indywidualnie, uwzględniając wskazanie, masę ciała pacjenta oraz czynność nerek
Interakcje
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu enoksaparyny z lekami wpływającymi na hemostazę, takimi jak:
- Salicylany, kwas acetylosalicylowy
- Niesteroidowe leki przeciwzapalne
- Leki przeciwpłytkowe (np. tyklopidyna, klopidogrel)
- Glikokortykosteroidy ogólnoustrojowe
- Leki trombolityczne i przeciwzakrzepowe
W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania tych leków, należy ściśle monitorować parametry krzepnięcia i stan kliniczny pacjenta.
Ciąża i laktacja
Enoksaparyna może być stosowana w okresie ciąży tylko wtedy, gdy lekarz uzna to za konieczne. Nie zaleca się stosowania enoksaparyny u ciężarnych kobiet ze sztucznymi zastawkami serca ze względu na zwiększone ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych.
Nie wiadomo, czy enoksaparyna przenika do mleka ludzkiego. Zaleca się unikanie karmienia piersią podczas stosowania enoksaparyny.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane enoksaparyny to:
- Krwawienia (w tym krwiaki w miejscu wstrzyknięcia)
- Trombocytopenia
- Reakcje alergiczne
- Zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych
- Reakcje skórne (pokrzywka, świąd, rumień)
Rzadziej mogą wystąpić poważniejsze działania niepożądane, takie jak krwotok wewnątrzczaszkowy, krwiak śródrdzeniowy czy martwica skóry w miejscu wstrzyknięcia. W przypadku wystąpienia niepokojących objawów należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.
Przedawkowanie
Przedawkowanie enoksaparyny może prowadzić do powikłań krwotocznych. W przypadku ciężkiego krwawienia można zastosować siarczan protaminy jako antidotum. Dawkę protaminy należy dostosować do ilości podanej enoksaparyny i czasu, jaki upłynął od jej podania.
Mechanizm działania
Enoksaparyna jest heparyną drobnocząsteczkową o działaniu przeciwzakrzepowym. Jej główny mechanizm działania polega na hamowaniu czynnika Xa krzepnięcia krwi poprzez wiązanie z antytrombiną III. Enoksaparyna wykazuje również inne właściwości przeciwzakrzepowe, takie jak hamowanie czynnika VIIa, indukcja uwalniania endogennego inhibitora drogi krzepnięcia zależnej od czynnika tkankowego oraz zmniejszenie uwalniania czynnika von Willebranda.
Dzięki swojemu złożonemu mechanizmowi działania, enoksaparyna skutecznie zapobiega powstawaniu zakrzepów i jest szeroko stosowana w profilaktyce i leczeniu powikłań zakrzepowo-zatorowych.
Clexane®

Wskazania pozarejestracyjne: Zespół antyfosfolipidowy lub jego powikłania - profilaktyka i leczenie przeciwzakrzepowe; zespół antyfosfolipidowy - diagnostyka; niedobór białka C lub niedobór białka S - diagnostyka; zmiany zakrzepowo-zatorowe inne niż określone w ChPL u dzieci do 18 rż. - profilaktyka i leczenie; choroby nowotworowe w przypadkach innych niż określone w ChPL - profilaktyka i leczenie przeciwzakrzepowe; terapia pomostowa zamiast antagonisty witaminy K (VKA) lub innych leków przeciwkrzepliwych u kobiet ciężarnych po wszczepieniu zastawki i z wadą zastawkową; ostre zespoły wieńcowe w przypadkach innych niż wymienione w ChPL; schorzenia wymagające przewlekłego stosowania antagonistów witaminy K (VKA) (z okresową oceną możliwości powrotu do stosowania VKA) u osób, u których leczenie VKA nie jest zadowalające z uwagi na: a) powikłania (lub przewidywane wysokie ryzyko powikłań, w tym krwotocznych) podczas stosowania VKA, b) częste nieterapeutyczne lub nadmiernie podwyższone wartości INR, c) obiektywne trudności z odpowiednio częstą kontrolą INR, d) nawroty żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej podczas stosowania VKA; terapia pomostowa u pacjentów wymagających czasowego zaprzestania przewlekłego leczenia doustnymi antykoagulantami ze względu na planowane procedury terapeutyczne i diagnostyczne - w przypadkach innych niż określone w ChPL; unieruchomienie kończyny dolnej w opatrunku gipsowym lub ortezie z powodu izolowanych obrażeń kończyny dolnej (przez cały okres unieruchomienia, o ile związane jest to ze wzrostem ryzyka wystąpienia żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej) - w przypadkach innych niż określone w ChPL; profilaktyka i leczenie żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej u kobiet w ciąży - w przypadkach innych niż określone w ChPL; krytyczne niedokrwienie kończyn dolnych - w okresie poprzedzającym hospitalizację, nie dłużej niż 14 dni (dawki lecznicze) - w przypadkach innych niż określone w ChPL
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Kobiety w ciąży
4) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia