Cipronex®
Ciprofloxacin
Cipronex® - informacje dla lekarza
Substancja czynna
Cyprofloksacyna (w postaci chlorowodorku)
Postać farmaceutyczna
Tabletki powlekane zawierające 250 mg lub 500 mg cyprofloksacyny
Wskazania do stosowania
Cipronex jest wskazany w leczeniu następujących zakażeń bakteryjnych u dorosłych:
- Zakażenia dolnych dróg oddechowych wywołane przez bakterie Gram-ujemne:
- Zaostrzenia przewlekłej obturacyjnej choroby płuc
- Zakażenia płucno-oskrzelowe w przebiegu mukowiscydozy lub rozstrzeni oskrzeli
- Pozaszpitalne zapalenie płuc
- Przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego
- Zaostrzenie przewlekłego zapalenia zatok, szczególnie spowodowane przez bakterie Gram-ujemne
- Niepowikłane ostre zapalenie pęcherza moczowego
- Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek
- Powikłane zakażenia układu moczowego
- Bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego
- Rzeżączkowe zapalenie cewki moczowej i szyjki macicy
- Zapalenie jądra i najądrza, w tym wywołane przez Neisseria gonorrhoeae
- Zapalenie narządów miednicy mniejszej
- Zakażenia układu pokarmowego (np. biegunka podróżnych)
- Zakażenia w obrębie jamy brzusznej
- Zakażenia skóry i tkanek miękkich wywołane przez bakterie Gram-ujemne
- Złośliwe zapalenie ucha zewnętrznego
- Zakażenia kości i stawów
- Zapobieganie inwazyjnym zakażeniom wywołanym przez Neisseria meningitidis
- Płucna postać wąglika (zapobieganie zakażeniom po kontakcie z bakteriami i leczenie)
Cipronex można stosować w leczeniu pacjentów z neutropenią z gorączką, która przypuszczalnie jest wywołana przez zakażenie bakteryjne.
U dzieci i młodzieży Cipronex jest wskazany w leczeniu:
- Zakażeń płucno-oskrzelowych wywołanych przez Pseudomonas aeruginosa u pacjentów z mukowiscydozą
- Powikłanych zakażeń układu moczowego i ostrego odmiedniczkowego zapalenia nerek
- Płucnej postaci wąglika (zapobieganie zakażeniom po kontakcie z bakteriami i leczenie)
Cipronex można także zastosować do leczenia ciężkich zakażeń u dzieci i młodzieży, jeżeli uzna się to za konieczne.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie zależy od wskazania, ciężkości i miejsca zakażenia, wrażliwości drobnoustrojów na cyprofloksacynę, czynności nerek pacjenta oraz masy ciała u dzieci i młodzieży.
Czas trwania leczenia zależy od ciężkości choroby oraz od jej przebiegu klinicznego i bakteriologicznego.
Wskazanie | Dawka dobowa | Czas leczenia |
---|---|---|
Zakażenia dolnych dróg oddechowych | 500-750 mg 2x/dobę | 7-14 dni |
Zaostrzenie przewlekłego zapalenia zatok | 500-750 mg 2x/dobę | 7-14 dni |
Przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego | 500-750 mg 2x/dobę | 7-14 dni |
Złośliwe zapalenie ucha zewnętrznego | 750 mg 2x/dobę | 28 dni do 3 miesięcy |
Niepowikłane ostre zapalenie pęcherza moczowego | 250-500 mg 2x/dobę | 3 dni |
Powikłane zakażenia układu moczowego | 500 mg 2x/dobę | 7 dni |
Bakteryjne zapalenie gruczołu krokowego | 500-750 mg 2x/dobę | 2-4 tygodnie (ostre) 4-6 tygodni (przewlekłe) |
Rzeżączkowe zapalenie cewki moczowej i szyjki macicy | 500 mg jednorazowo | 1 dzień |
Zapalenie narządów miednicy mniejszej | 500-750 mg 2x/dobę | co najmniej 14 dni |
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek może być konieczne dostosowanie dawki.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na cyprofloksacynę, inne chinolony lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Jednoczesne podawanie cyprofloksacyny i tyzanidyny
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Należy unikać stosowania cyprofloksacyny u pacjentów, u których w przeszłości występowały ciężkie działania niepożądane podczas stosowania chinolonów lub fluorochinolonów.
Cyprofloksacyna może powodować zapalenie i zerwanie ścięgien, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku i leczonych kortykosteroidami. W przypadku wystąpienia bólu lub obrzęku ścięgien należy przerwać leczenie.
Cyprofloksacyna może wywoływać drgawki i obniżać próg drgawkowy. Należy zachować ostrożność u pacjentów z zaburzeniami OUN.
Cyprofloksacyna może powodować wydłużenie odstępu QT. Należy zachować ostrożność u pacjentów z czynnikami ryzyka wydłużenia odstępu QT.
Podczas stosowania cyprofloksacyny obserwowano zaburzenia glikemii, w tym hipoglikemię i hiperglikemię. U pacjentów z cukrzycą zaleca się ścisłe monitorowanie stężenia glukozy we krwi.
Interakcje
Cyprofloksacyna hamuje CYP1A2, co może prowadzić do zwiększenia stężenia w osoczu jednocześnie stosowanych leków metabolizowanych przez ten enzym (np. teofilina, klozapina, olanzapina, ropinirol).
Jednoczesne stosowanie z lekami zawierającymi wielowartościowe kationy (np. preparaty wapnia, magnezu, żelaza) zmniejsza wchłanianie cyprofloksacyny. Należy zachować co najmniej 2-godzinny odstęp między podaniem tych leków.
Cyprofloksacyna może nasilać działanie przeciwzakrzepowe antagonistów witaminy K. Zaleca się ścisłe monitorowanie INR.
Ciąża i karmienie piersią
Ze względu na ryzyko uszkodzenia chrząstek stawowych u płodu, stosowanie cyprofloksacyny w ciąży jest przeciwwskazane, chyba że potencjalne korzyści przewyższają ryzyko.
Cyprofloksacyna przenika do mleka matki. Ze względu na ryzyko artropatii i innych ciężkich działań toksycznych u niemowląt, podczas leczenia cyprofloksacyną należy przerwać karmienie piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane to:
- Nudności i biegunka
- Bóle mięśniowo-szkieletowe
- Ból głowy
- Bezsenność
- Wysypka
Rzadziej występują poważniejsze działania niepożądane, takie jak:
- Zapalenie i zerwanie ścięgien
- Neuropatia obwodowa
- Wydłużenie odstępu QT
- Zaburzenia czynności wątroby
- Ciężkie reakcje skórne (np. zespół Stevensa-Johnsona)
Wnioski
Cyprofloksacyna jest skutecznym antybiotykiem o szerokim spektrum działania, szczególnie przydatnym w leczeniu zakażeń wywołanych przez bakterie Gram-ujemne. Jednak ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, należy ją stosować rozważnie, zgodnie z aktualnymi wytycznymi dotyczącymi racjonalnej antybiotykoterapii. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z czynnikami ryzyka, monitorując ich stan podczas leczenia.
Warto zapamiętać
- Cyprofloksacyna jest przeciwwskazana u pacjentów z nadwrażliwością na chinolony
- Podczas leczenia należy monitorować pacjentów pod kątem objawów zapalenia ścięgien
Mechanizm działania
Cyprofloksacyna działa bakteriobójczo poprzez hamowanie topoizomerazy typu II (gyrazy DNA) oraz topoizomerazy IV bakterii, które są niezbędne do replikacji, transkrypcji, naprawy i rekombinacji DNA bakteryjnego.
Farmakokinetyka
Cyprofloksacyna charakteryzuje się dobrym wchłanianiem po podaniu doustnym, szeroką dystrybucją w tkankach oraz wydalaniem głównie przez nerki. Biodostępność po podaniu doustnym wynosi około 70-80%. Czas półtrwania w osoczu wynosi 4-7 godzin.
Podsumowanie
Cyprofloksacyna jest cennym antybiotykiem w leczeniu szerokiego spektrum zakażeń bakteryjnych, szczególnie tych wywołanych przez bakterie Gram-ujemne. Jej stosowanie powinno być jednak ograniczone do sytuacji, gdy inne antybiotyki o węższym spektrum działania są nieskuteczne lub przeciwwskazane. Kluczowe jest przestrzeganie zasad racjonalnej antybiotykoterapii w celu ograniczenia rozwoju oporności bakterii na ten ważny antybiotyk.
Cipronex®

2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia