Carbomedac
Carboplatin
Carbomedac - informacje dla lekarza
Wskazania do stosowania
Carbomedac (karboplatyna) w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji jest wskazany w monoterapii lub w skojarzeniu z innymi lekami przeciwnowotworowymi w leczeniu następujących nowotworów złośliwych:
- Zaawansowany rak jajnika pochodzenia nabłonkowego:
- Leczenie pierwszego rzutu
- Leczenie drugiego rzutu, po niepowodzeniu leczenia innymi lekami
- Drobnokomórkowy rak płuca
Karboplatyna wykazuje działanie porównywalne do cisplatyny przeciwko różnym guzom, niezależnie od ich umiejscowienia. Jej mechanizm działania polega głównie na tworzeniu wewnątrzłańcuchowych i międzyłańcuchowych wiązań poprzecznych z DNA, co prowadzi do zaburzenia jego struktury i funkcji.
Dawkowanie i sposób podawania
Karboplatynę należy stosować wyłącznie dożylnie. Zalecana dawka u wcześniej nieleczonych dorosłych pacjentów z prawidłową czynnością nerek wynosi 400 mg/m2 powierzchni ciała, podawana w pojedynczej infuzji dożylnej trwającej 15-60 minut.
Alternatywnie można zastosować wzór Calverta do obliczenia dawki:
Dawka (mg) = docelowa wartość AUC (mg/ml x min) x [GFR ml/min + 25]
Całkowita dawka karboplatyny obliczona za pomocą wzoru Calverta wyrażona jest w mg, nie w mg/m2 powierzchni ciała.
Grupa pacjentów | Zalecenia dotyczące dawkowania |
---|---|
Pacjenci z czynnikami ryzyka | Zmniejszenie początkowej dawki o 20-25% |
Pacjenci z ClCr <60 ml/min | Większe ryzyko mielosupresji, konieczne dostosowanie dawki |
Osoby w podeszłym wieku | Dostosowanie dawki w zależności od stanu fizycznego pacjenta |
Pacjenci z ClCr <30 ml/min | Przeciwwskazane podawanie karboplatyny |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie w oparciu o monitorowanie parametrów hematologicznych i nerkowych.
Leczenia nie należy powtarzać przed upływem 4 tygodni od poprzedniego kursu i/lub zanim liczba neutrofilów wyniesie co najmniej 2000 komórek/mm3, a liczba płytek krwi co najmniej 100 000 komórek/mm3.
W celu dostosowania dawki w przyszłości, zaleca się określenie hematologicznego nadiru za pomocą cotygodniowych badań obrazu krwi podczas początkowych kursów leczenia karboplatyną.
Przeciwwskazania
Stosowanie karboplatyny jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na karboplatynę i/lub inne związki zawierające platynę
- Ciężkie zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min)
- Ciężka mielosupresja
- Krwawiące guzy
- Okres karmienia piersią
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Karboplatynę powinny podawać wyłącznie osoby z doświadczeniem w stosowaniu chemioterapii przeciwnowotworowej. Kluczowe aspekty wymagające uwagi:
- Mielosupresja - ścisłe monitorowanie parametrów hematologicznych
- Nefrotoksyczność - regularna ocena czynności nerek
- Reakcje alergiczne - obserwacja pacjenta pod kątem objawów anafilaksji
- Neurotoksyczność - ocena neurologiczna pacjenta
- Ototoksyczność - kontrola słuchu, zwłaszcza u pacjentów wcześniej leczonych cisplatyną
- Hepatotoksyczność - monitorowanie parametrów wątrobowych
Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, osób w podeszłym wieku oraz pacjentów intensywnie leczonych wcześniej.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Istotne interakcje karboplatyny obejmują:
- Leki nefrotoksyczne (np. aminoglikozydowe antybiotyki) - zwiększone ryzyko nefrotoksyczności
- Leki mielosupresyjne - nasilenie mielosupresji
- Fenytoina - możliwe zmniejszenie stężenia fenytoiny w surowicy
- Środki chelatujące - teoretyczne ryzyko zmniejszenia działania przeciwnowotworowego karboplatyny
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Karboplatyna wykazuje działanie embriotoksyczne i teratogenne. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję podczas leczenia i przez 6 miesięcy po jego zakończeniu. Mężczyźni leczeni karboplatyną powinni unikać prokreacji podczas terapii i do 6 miesięcy po jej zakończeniu. Karmienie piersią jest przeciwwskazane w trakcie leczenia karboplatyną.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane karboplatyny to:
- Mielosupresja (małopłytkowość, leukopenia, neutropenia, niedokrwistość)
- Nudności i wymioty
- Zaburzenia czynności nerek
- Zaburzenia elektrolitowe
- Neuropatia obwodowa
- Ototoksyczność
- Hepatotoksyczność
Rzadziej występują reakcje alergiczne, w tym anafilaksja. Sporadycznie zgłaszano przypadki wtórnych nowotworów.
Warto zapamiętać
- Karboplatyna wykazuje silne działanie mielosupresyjne, wymagające ścisłego monitorowania parametrów hematologicznych
- Dawkowanie należy dostosować u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek (przeciwwskazane przy ClCr <30 ml/min)
Przedawkowanie
Brak swoistego antidotum w przypadku przedawkowania karboplatyny. Leczenie objawowe i podtrzymujące, ze szczególnym uwzględnieniem powikłań hematologicznych oraz zaburzeń czynności nerek i wątroby. W ciężkich przypadkach może być konieczny przeszczep szpiku kostnego lub przetoczenia krwi i płytek krwi.
Karboplatyna jest lekiem o wąskim indeksie terapeutycznym, wymagającym ścisłego monitorowania pacjenta i dostosowywania dawki w oparciu o parametry laboratoryjne oraz stan kliniczny. Skuteczne stosowanie tego leku wymaga doświadczenia w prowadzeniu chemioterapii przeciwnowotworowej oraz dostępu do odpowiedniego zaplecza diagnostycznego i terapeutycznego.