Capecitabine Accord
Capecitabine
Wskazania do stosowania
Kapecytabina jest wskazana w następujących przypadkach:
- Leczenie uzupełniające po operacji raka okrężnicy w stadium III (stadium C wg Dukesa)
- Leczenie chorych na raka jelita grubego i odbytnicy z przerzutami
- Leczenie pierwszego rzutu u chorych na zaawansowanego raka żołądka w skojarzeniu ze schematami zawierającymi pochodne platyny
- W skojarzeniu z docetakselem w leczeniu pacjentek z miejscowo zaawansowanym rakiem piersi lub rakiem piersi z przerzutami po niepowodzeniu leczenia cytotoksycznego zawierającego antracykliny
- W monoterapii pacjentek z miejscowo zaawansowanym lub rozsianym rakiem piersi po niepowodzeniu leczenia taksanami i schematami zawierającymi antracykliny lub u pacjentek, u których dalsze leczenie antracyklinami jest przeciwwskazane
Kapecytabina powinna być przepisywana tylko przez wykwalifikowanych lekarzy doświadczonych w stosowaniu leków przeciwnowotworowych. Zaleca się staranne monitorowanie wszystkich pacjentów w czasie pierwszego cyklu leczenia.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie w monoterapii
Zalecana dawka początkowa kapecytabiny w monoterapii wynosi 1250 mg/m2 powierzchni ciała, podawana dwa razy na dobę (rano i wieczorem) przez 14 dni, a następnie 7-dniowa przerwa. Całkowita dawka dobowa wynosi 2500 mg/m2.
Dawkowanie w leczeniu skojarzonym
W leczeniu skojarzonym zaleca się zmniejszenie dawki początkowej kapecytabiny do 800-1000 mg/m2 powierzchni ciała, podawanej dwa razy na dobę przez 14 dni z następującą 7-dniową przerwą, lub do 625 mg/m2 dwa razy na dobę przy podawaniu bez przerwy.
W skojarzeniu z irynotekanem zalecana dawka początkowa kapecytabiny wynosi 800 mg/m2 dwa razy na dobę przez 14 dni z 7-dniową przerwą. Dawka irynotekanu wynosi 200 mg/m2 w 1. dniu.
W skojarzeniu z docetakselem zalecana dawka początkowa kapecytabiny wynosi 1250 mg/m2 dwa razy na dobę przez 14 dni z 7-dniową przerwą. Dawka docetakselu wynosi 75 mg/m2 w 1-godzinnym wlewie dożylnym powtarzanym co 3 tygodnie.
Schemat leczenia | Dawka kapecytabiny | Cykl leczenia |
---|---|---|
Monoterapia | 1250 mg/m2 2x/dobę | 14 dni leczenia, 7 dni przerwy |
Leczenie skojarzone | 800-1000 mg/m2 2x/dobę | 14 dni leczenia, 7 dni przerwy |
W skojarzeniu z irynotekanem | 800 mg/m2 2x/dobę | 14 dni leczenia, 7 dni przerwy |
W skojarzeniu z docetakselem | 1250 mg/m2 2x/dobę | 14 dni leczenia, 7 dni przerwy |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie w zależności od tolerancji leczenia przez pacjenta.
Modyfikacje dawkowania w trakcie leczenia
Działania toksyczne kapecytabiny mogą być zmniejszone poprzez leczenie objawowe i/lub dostosowanie dawkowania (przerwa w leczeniu lub zmniejszenie dawki). Dawka raz obniżona nie powinna być zwiększana w przebiegu dalszego leczenia.
W przypadku wystąpienia działań niepożądanych 2-4 stopnia, leczenie musi być niezwłocznie przerwane. Decyzja o odstawieniu leku na stałe powinna być podjęta na podstawie oceny klinicznej, czasu pojawienia się, czasu trwania i stopnia ciężkości obserwowanych objawów toksyczności.
Dostosowanie dawkowania w szczególnych grupach pacjentów
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: U pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek (klirens kreatyniny 30-50 ml/min) zaleca się obniżenie dawki początkowej do 75% dawki standardowej. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek (klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min) kapecytabina jest przeciwwskazana.
Pacjenci w podeszłym wieku: U pacjentów ≥60 lat leczonych kapecytabiną w skojarzeniu z docetakselem zaleca się zmniejszenie początkowej dawki kapecytabiny do 75% (950 mg/m2 dwa razy na dobę).
Dzieci i młodzież: Stosowanie kapecytabiny u dzieci i młodzieży nie jest właściwe we wskazaniach: rak okrężnicy, jelita grubego, żołądka i piersi.
Przeciwwskazania
Kapecytabina jest przeciwwskazana w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na kapecytabinę, fluorouracyl lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Ciężkie i nietypowe reakcje na leczenie fluoropirymidynami w wywiadzie
- Znany niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD)
- Ciąża i karmienie piersią
- Ciężka leukopenia, neutropenia lub trombocytopenia
- Ciężka niewydolność wątroby
- Ciężka niewydolność nerek (klirens kreatyniny poniżej 30 ml/min)
- Leczenie sorywudyną lub jej analogami (np. brywudyną)
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania kapecytabiny należy zwrócić szczególną uwagę na:
- Ryzyko wystąpienia biegunki - może być ciężka i wymagać hospitalizacji
- Zespół dłoniowo-podeszwowy - może prowadzić do utraty linii papilarnych
- Kardiotoksyczność - zwłaszcza u pacjentów z chorobą wieńcową w wywiadzie
- Zaburzenia wodno-elektrolitowe - ryzyko odwodnienia
- Hepatotoksyczność - monitorowanie czynności wątroby
- Neurotoksyczność - ostrożność u pacjentów z neuropatią
- Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi - monitorowanie INR
Pacjenci powinni być dokładnie monitorowani, zwłaszcza w pierwszym cyklu leczenia. W razie wystąpienia ciężkich działań niepożądanych należy przerwać leczenie i odpowiednio zmodyfikować dawkę.
Warto zapamiętać
- Kapecytabina może powodować ciężką biegunkę - należy monitorować pacjentów i w razie potrzeby przerwać leczenie
- Zespół dłoniowo-podeszwowy jest częstym działaniem niepożądanym, które może prowadzić do utraty linii papilarnych
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Najważniejsze interakcje kapecytabiny z innymi lekami:
- Leki przeciwzakrzepowe (np. warfaryna) - zwiększone ryzyko krwawień, konieczne monitorowanie INR
- Fenytoina - możliwe zwiększenie stężenia fenytoiny w surowicy
- Kwas folinowy - może nasilać toksyczność kapecytabiny
- Sorywudyna i jej analogi - przeciwwskazane, zwiększają toksyczność fluoropirymidyn
- Allopurinol - może zmniejszać skuteczność kapecytabiny
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu kapecytabiny z lekami metabolizowanymi przez CYP2C9 (np. warfaryna, fenytoina).
Wpływ na ciążę i laktację
Kapecytabina jest przeciwwskazana w ciąży i podczas karmienia piersią. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję w trakcie leczenia i przez 6 miesięcy po jego zakończeniu.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane kapecytabiny to:
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (biegunka, nudności, wymioty, zapalenie jamy ustnej)
- Zespół dłoniowo-podeszwowy
- Zmęczenie i osłabienie
- Jadłowstręt
- Kardiotoksyczność
- Zaburzenia czynności wątroby
- Neutropenia i trombocytopenia
Częstość i nasilenie działań niepożądanych zwiększa się u pacjentów w podeszłym wieku oraz z zaburzeniami czynności nerek.
Przedawkowanie
Objawy ostrego przedawkowania obejmują nudności, wymioty, biegunkę, zapalenie śluzówek, podrażnienie i krwawienie z przewodu pokarmowego oraz zahamowanie czynności szpiku. Leczenie przedawkowania powinno obejmować typowe postępowanie objawowe i zapobieganie powikłaniom.
Właściwości farmakologiczne
Kapecytabina jest doustnym prekursorem fluorouracylu (5-FU). Jest aktywowana do 5-FU w procesie kilku reakcji enzymatycznych, z których ostatnia zachodzi przy udziale fosforylazy tymidynowej obecnej w większym stężeniu w tkankach nowotworowych niż w prawidłowych. Dzięki temu kapecytabina wykazuje względną selektywność działania przeciwnowotworowego.
W badaniach wykazano synergistyczne działanie kapecytabiny w skojarzeniu z docetakselem, co może być związane ze zwiększeniem aktywności fosforylazy tymidynowej przez docetaksel.
Wnioski
Kapecytabina jest skutecznym doustnym lekiem przeciwnowotworowym stosowanym w leczeniu różnych typów nowotworów. Jej główną zaletą jest możliwość podawania doustnego. Wymaga jednak ścisłego monitorowania pacjentów ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego. Kluczowe jest odpowiednie dostosowywanie dawki w zależności od tolerancji leczenia przez pacjenta.