BCG Szczepionka AJVaccines
BCG vaccine
BCG Szczepionka AJVaccines - Charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
BCG Szczepionka AJVaccines jest przeznaczona do czynnego uodparniania przeciw gruźlicy. Należy ją stosować zgodnie z oficjalnymi zaleceniami dotyczącymi szczepień.
Szczepionka BCG indukuje odpowiedź komórkową, zapewniając różny stopień ochrony przed zakażeniem prątkami Mycobacterium tuberculosis. Czas trwania odporności po szczepieniu BCG nie jest dokładnie określony, ale istnieją przesłanki wskazujące na zanikanie ochrony po około 10 latach.
Dawkowanie i sposób podawania
Grupa wiekowa | Dawka | Sposób podania |
---|---|---|
Dorośli i dzieci ≥12 miesięcy | 0,1 ml | Wstrzyknięcie śródskórne |
Niemowlęta <12 miesięcy | 0,05 ml | Wstrzyknięcie śródskórne |
Tabela 1. Dawkowanie szczepionki BCG AJVaccines w zależności od wieku pacjenta
Przed podaniem szczepionki należy uwzględnić oficjalne zalecenia dotyczące wykonania próby tuberkulinowej.
Technika podania szczepionki:
- Miejsce wstrzyknięcia powinno być czyste i suche. Jeśli stosowano środki antyseptyczne, należy poczekać do ich całkowitego odparowania.
- Szczepionkę należy podawać dokładnie śródskórnie w ramię, nad dystalnym przyczepem mięśnia naramiennego (górna 1/3 część ramienia).
- Skórę należy chwycić między kciuk a palec wskazujący.
- Igłę ustawić prawie równolegle do powierzchni skóry, skosem do góry, i wprowadzić powoli na głębokość około 2 mm w powierzchniowe warstwy skóry.
- Wstrzyknięcie wykonywać powoli - prawidłowo wykonane skutkuje powstaniem wypukłego białawego pęcherzyka.
- Miejsce wstrzyknięcia najlepiej pozostawić nieprzekryte dla przyspieszenia gojenia.
Do podania szczepionki należy użyć strzykawki o pojemności 1 ml z podziałką co 0,01 ml oraz krótkiej igły ze ściętym ostrzem (25G/0,50 mm lub 26G/0,45 mm). Nie stosować wstrzykiwaczy ani przyrządów do wielokrotnych nakłuć.
Prawidłowa technika podania szczepionki BCG jest kluczowa dla uzyskania optymalnej odpowiedzi immunologicznej i zminimalizowania ryzyka powikłań. Personel medyczny powinien być odpowiednio przeszkolony w zakresie wykonywania wstrzyknięć śródskórnych.
Przeciwwskazania
Szczepionki BCG AJVaccines nie należy podawać w następujących przypadkach:
- Znana nadwrażliwość na którykolwiek składnik szczepionki
- Ostre, ciężkie choroby przebiegające z gorączką lub uogólnione infekcje skóry (należy przełożyć termin szczepienia)
- Pacjenci leczeni ogólnoustrojowo kortykosteroidami lub poddawani innemu leczeniu immunosupresyjnemu, w tym radioterapii
- Niemowlęta narażone na działanie immunosupresyjne in utero lub poprzez karmienie piersią
- Pacjenci z nowotworami złośliwymi (np. chłoniak, białaczka, ziarnica złośliwa)
- Pacjenci z pierwotnymi lub wtórnymi niedoborami odporności
- Osoby zakażone wirusem HIV, w tym niemowlęta urodzone przez matki HIV-dodatnie
- Pacjenci otrzymujący leki przeciwgruźlicze
Szczepionka BCG jest przeciwwskazana u osób z obniżoną odpornością oraz w stanach mogących wpływać na bezpieczeństwo i skuteczność szczepienia. W przypadku wątpliwości co do stanu immunologicznego pacjenta, należy odroczyć szczepienie do czasu jego wyjaśnienia.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Należy zapewnić dostępność środków do leczenia reakcji anafilaktycznej
- Pacjenci powinni pozostać pod obserwacją przez 15-20 minut po szczepieniu
- Osoby z dodatnim wynikiem próby tuberkulinowej nie wymagają szczepienia
- Podanie szczepionki zbyt głęboko zwiększa ryzyko powikłań
- U bardzo niedojrzałych wcześniaków (≤28 tyg. ciąży) należy monitorować czynność oddechową przez 48-72h po szczepieniu
- Szczepionka nie wpływa istotnie na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Przestrzeganie środków ostrożności i właściwa technika podania szczepionki mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa pacjenta i skuteczności szczepienia. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie pacjentów z grup ryzyka.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Szczepionka BCG może być podawana jednocześnie z innymi szczepionkami, z zachowaniem następujących zasad:
- Można ją podawać równocześnie ze szczepionkami inaktywowanymi lub zawierającymi żywe drobnoustroje (np. MMR)
- Inne szczepionki podawane równocześnie nie powinny być aplikowane w to samo ramię
- Przy braku jednoczesnego podania, należy zachować odstęp co najmniej 4 tygodni między szczepionkami zawierającymi żywe drobnoustroje
- Przez 3 miesiące po szczepieniu BCG nie zaleca się podawania innych szczepionek w to samo ramię
Szczepionka BCG może być bezpiecznie łączona z innymi szczepieniami, ale wymaga to odpowiedniego planowania i przestrzegania zaleceń dotyczących odstępów czasowych i miejsc podania.
Warto zapamiętać
- Szczepionka BCG AJVaccines podawana jest ściśle śródskórnie w ściśle określonej dawce zależnej od wieku pacjenta.
- Przeciwwskazaniem do szczepienia są stany obniżonej odporności, w tym leczenie immunosupresyjne i zakażenie HIV.
Wpływ na ciążę i laktację
Mimo braku dowodów na szkodliwy wpływ szczepionki na płód, nie zaleca się rutynowego szczepienia w okresie ciąży i laktacji. Jednakże, na terenach o wysokim ryzyku zakażenia gruźlicą, szczepienie BCG można rozważyć, jeśli korzyści przewyższają potencjalne ryzyko.
Decyzja o szczepieniu BCG kobiet w ciąży lub karmiących piersią powinna być podejmowana indywidualnie, z uwzględnieniem lokalnej sytuacji epidemiologicznej gruźlicy.
Działania niepożądane
Najczęstsze spodziewane reakcje poszczepienne obejmują:
- Stwardnienie w miejscu wstrzyknięcia
- Miejscową zmianę zapalną, która może ulec owrzodzeniu
- Rumień i tkliwość uciskową
- Powiększenie lokalnych węzłów chłonnych (<1 cm)
Rzadziej występujące działania niepożądane to m.in.:
- Powiększenie węzłów chłonnych >1 cm
- Ból głowy
- Gorączka
- Zapalenie kości
- Ropiejące zapalenie węzłów chłonnych
- Reakcje alergiczne, w tym anafilaksja
U bardzo niedojrzałych wcześniaków może wystąpić bezdech. Zgłaszano również przypadki omdleń, napadów i drgawek.
Większość działań niepożądanych po szczepieniu BCG ma charakter miejscowy i samoograniczający. Ciężkie powikłania są rzadkie, ale wymagają szybkiej interwencji medycznej.
Przedawkowanie
Przedawkowanie szczepionki BCG zwiększa ryzyko ropnego zapalenia węzłów chłonnych i może prowadzić do powstania nadmiernie dużej blizny. W przypadku znacznego przedawkowania wzrasta ryzyko poważnych powikłań związanych z BCG.
Precyzyjne dawkowanie i technika podania są kluczowe dla uniknięcia powikłań związanych z przedawkowaniem szczepionki BCG.
Właściwości farmakologiczne
Szczep BCG duński 1331 wykazuje następującą wrażliwość na leki przeciwgruźlicze (wartości MIC):
- Izoniazyd: 0,4 mg/l
- Streptomycyna: 2,0 mg/l
- Rifampicyna: 2,0 mg/l
- Etambutol: 2,5 mg/l
Szczep jest oporny na pyrazinamid. Wrażliwość na izoniazyd (MIC 0,4 mg/l) klasyfikuje szczep jako średnio wrażliwy.
Znajomość profilu wrażliwości szczepu BCG na leki przeciwgruźlicze jest istotna w przypadku konieczności leczenia powikłań poszczepiennych.
Skład szczepionki
Jedna dawka szczepionki po rekonstytucji zawiera żywe atenuowane prątki Mycobacterium bovis BCG (szczep duński 1331) w następujących ilościach:
- Dawka 0,1 ml (dorośli i dzieci ≥12 miesięcy): 2-8 x 105 CFU
- Dawka 0,05 ml (niemowlęta <12 miesięcy): 1-4 x 105 CFU
Szczepionka BCG AJVaccines zawiera precyzyjnie określoną ilość żywych, atenuowanych prątków BCG, dostosowaną do wieku pacjenta, co zapewnia optymalną immunogenność przy zachowaniu bezpieczeństwa stosowania.