Azycyna
Azithromycin
Azycyna - informacje dla lekarza
Wskazania do stosowania
Azycyna jest wskazana w leczeniu zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na azytromycynę:
- Zakażenia górnych dróg oddechowych:
- bakteryjne zapalenie gardła
- zapalenie migdałków
- zapalenie zatok
- Ostre zapalenie ucha środkowego
- Zakażenia dolnych dróg oddechowych:
- ostre zapalenie oskrzeli
- zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli
- lekkie do umiarkowanie ciężkiego zapalenie płuc, w tym śródmiąższowe
- Zakażenia skóry i tkanek miękkich:
- róża
- liszajec
- wtórne ropne zapalenie skóry
- rumień wędrujący (Erythema migrans) - pierwszy objaw boreliozy z Lyme
- trądzik pospolity (Acne vulgaris) o umiarkowanym nasileniu, wyłącznie u dorosłych
- Choroby przenoszone drogą płciową:
- niepowikłane zakażenia wywołane przez Chlamydia trachomatis
Należy uwzględnić oficjalne miejscowe wytyczne dotyczące prawidłowego stosowania leków przeciwbakteryjnych.
Azytromycyna wykazuje skuteczność w leczeniu wymienionych zakażeń bakteryjnych dzięki swojemu szerokiemu spektrum działania przeciwbakteryjnego. Szczególnie istotna jest jej aktywność wobec atypowych patogenów układu oddechowego oraz Chlamydia trachomatis.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie u dorosłych oraz dzieci i młodzieży o masie ciała powyżej 45 kg
Wskazanie | Schemat dawkowania |
---|---|
Zakażenia górnych i dolnych dróg oddechowych, zapalenie ucha środkowego, zakażenia skóry i tkanek miękkich (z wyjątkiem rumienia wędrującego) |
Opcja 1: 1,5 g w ciągu 3 dni (500 mg 1x dziennie) Opcja 2: 1,5 g w ciągu 5 dni (500 mg 1. dnia, następnie 250 mg od 2. do 5. dnia) |
Rumień wędrujący | 3 g łącznie: 1 g (4 x 250 mg) 1. dnia, następnie 500 mg (2 x 250 mg) od 2. do 5. dnia |
Niepowikłane zakażenia Chlamydia trachomatis | 1 g (4 x 250 mg) jednorazowo |
Dawkowanie azytromycyny zależy od rodzaju i ciężkości zakażenia. W większości wskazań stosuje się krótkie, 3-5 dniowe schematy leczenia, co zwiększa compliance pacjentów.
Stosowanie w szczególnych grupach pacjentów
Pacjenci w podeszłym wieku: Stosuje się takie samo dawkowanie jak u pozostałych dorosłych. Należy zachować szczególną ostrożność ze względu na zwiększone ryzyko arytmii i częstoskurczu typu torsade de pointes.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Przy ClCr >40 ml/min modyfikacja dawki nie jest konieczna. Brak danych dla ClCr <40 ml/min - zaleca się ostrożność.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: Przy lekkim do umiarkowanego zaburzeniu modyfikacja dawki nie jest konieczna. Nie stosować u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby.
W przypadku pominięcia dawki, należy ją podać tak szybko jak to możliwe, a następne dawki zgodnie z zalecanym schematem.
Przeciwwskazania
Azycyna jest przeciwwskazana w przypadku:
- Nadwrażliwości na azytromycynę
- Nadwrażliwości na erytromycynę
- Nadwrażliwości na inne antybiotyki makrolidowe
- Nadwrażliwości na którąkolwiek substancję pomocniczą preparatu
Należy dokładnie zebrać wywiad alergologiczny przed zastosowaniem leku, ze szczególnym uwzględnieniem reakcji na antybiotyki makrolidowe.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Reakcje alergiczne: Mogą wystąpić ciężkie reakcje alergiczne, w tym obrzęk naczynioruchowy i reakcje anafilaktyczne (rzadko zakończone zgonem). Możliwy nawrót reakcji alergicznych po zakończeniu leczenia objawowego.
Zapalenie płuc: Nie stosować ambulatoryjnie u pacjentów z ciężkim zapaleniem płuc wymagającym hospitalizacji.
Zakażenia przenoszone drogą płciową: Przy leczeniu nabytego drogą płciową zapalenia cewki moczowej lub szyjki macicy należy wykluczyć współistniejącą rzeżączkę lub kiłę.
Nadkażenia: Obserwować pacjenta pod kątem objawów nadkażeń (np. grzybiczych).
Rzekomobłoniaste zapalenie jelit: Może wystąpić biegunka związana z Clostridium difficile. W ciężkich przypadkach konieczne leczenie przyczynowe.
Zaburzenia rytmu serca: Ryzyko wydłużenia odstępu QT i torsade de pointes. Nie stosować u pacjentów z wrodzonym/nabytym wydłużeniem QT, przyjmujących leki wydłużające QT, z zaburzeniami elektrolitowymi, bradykardią, arytmią lub ciężką niewydolnością krążenia.
Miastenia: Ostrożnie stosować u pacjentów z miastenią.
Zaburzenia czynności wątroby: Ostrożnie stosować u pacjentów z chorobami wątroby. Odnotowano przypadki piorunującego zapalenia wątroby. Monitorować czynność wątroby w razie objawów hepatotoksyczności.
Prowadzenie pojazdów: Możliwe zawroty głowy i drgawki - zachować ostrożność.
Należy poinformować pacjenta o konieczności natychmiastowego zgłoszenia wszelkich niepokojących objawów w trakcie terapii, szczególnie dotyczących reakcji alergicznych, zaburzeń rytmu serca czy czynności wątroby.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Leki wydłużające odstęp QT: Ostrożnie stosować z innymi lekami mogącymi wydłużać odstęp QT.
Leki zobojętniające: Przyjmować azytromycynę 1h przed lub 2h po lekach zobojętniających.
Nelfinawir: Zwiększa AUC azytromycyny - monitorować działania niepożądane.
Cyklosporyna: Ostrożnie stosować łącznie, monitorować stężenia cyklosporyny.
Teofilina: Monitorować stężenia teofiliny przy wielokrotnym podawaniu.
Warfaryna: Monitorować INR ze względu na możliwe nasilenie działania przeciwkrzepliwego.
Zydowudyna: Może zwiększać stężenie aktywnego metabolitu zydowudyny.
Digoksyna: Możliwy wzrost stężenia digoksyny - monitorować.
Alkaloidy sporyszu: Nie stosować łącznie ze względu na ryzyko zatrucia.
Statyny: Brak istotnej interakcji z atorwastatyną.
Należy szczególnie uważnie monitorować pacjentów przyjmujących jednocześnie leki metabolizowane przez CYP3A4 oraz leki mogące wpływać na odstęp QT.
Wpływ na ciążę i laktację
Ciąża: Stosować tylko w razie zdecydowanej konieczności. Brak odpowiednich badań u kobiet w ciąży.
Karmienie piersią: Azytromycyna przenika do mleka. Nie karmić piersią w trakcie i do 2 dni po zakończeniu leczenia.
Należy dokładnie rozważyć korzyści i ryzyko stosowania azytromycyny u kobiet w ciąży i karmiących piersią. W razie konieczności zastosowania leku u karmiącej matki, zalecić odciąganie i wyrzucanie pokarmu w okresie leczenia i 2 dni po jego zakończeniu.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane:
- Zaburzenia żołądka i jelit: bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunka
- Zaburzenia układu nerwowego: bóle i zawroty głowy, senność
- Zaburzenia skóry: reakcje alergiczne, świąd, wysypka
Rzadsze, ale potencjalnie poważne działania niepożądane:
- Zaburzenia rytmu serca (w tym torsade de pointes)
- Ciężkie reakcje alergiczne (w tym anafilaksja)
- Zaburzenia czynności wątroby (w tym piorunujące zapalenie wątroby)
- Rzekomobłoniaste zapalenie jelit
- Neutropenia, trombocytopenia
- Ciężkie reakcje skórne (zespół Stevensa-Johnsona, martwica toksyczno-rozpływna naskórka)
Należy poinformować pacjenta o możliwych działaniach niepożądanych i konieczności natychmiastowego zgłoszenia ciężkich reakcji, szczególnie alergicznych, kardiologicznych czy dotyczących czynności wątroby.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania mogą obejmować:
- Przemijającą utratę słuchu
- Silne nudności
- Wymioty
- Biegunkę
Postępowanie w przypadku przedawkowania:
- Podanie węgla aktywowanego
- Leczenie objawowe
- W razie konieczności - leczenie podtrzymujące czynności życiowe
Nie ma swoistego antidotum. Leczenie przedawkowania azytromycyny jest głównie objawowe i podtrzymujące.
Właściwości farmakologiczne
Mechanizm działania: Azytromycyna wiąże się z podjednostką 50S rybosomu bakteryjnego, hamując syntezę białek. Działa bakteriostatycznie, a w większych stężeniach bakteriobójczo.
Farmakokinetyka: Dobrze wchłania się z przewodu pokarmowego. Osiąga wysokie stężenia w tkankach i wewnątrz komórek. Metabolizowana w wątrobie. Wydalana głównie z żółcią, w mniejszym stopniu z moczem.
Spektrum działania: Obejmuje typowe i atypowe patogeny układu oddechowego, w tym Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Moraxella catarrhalis, Mycoplasma pneumoniae, Chlamydophila pneumoniae. Skuteczna wobec Chlamydia trachomatis.
Oporność: Może być wrodzona lub nabyta. Główne mechanizmy to: zmiana miejsca docelowego, zmiana w transporcie antybiotyku, modyfikacja antybiotyku. Występuje oporność krzyżowa z innymi makrolidami.
Azytromycyna wykazuje korzystny profil farmakokinetyczny, umożliwiający stosowanie krótkich schematów leczenia przy zachowaniu wysokiej skuteczności terapeutycznej.
Warto zapamiętać
- Azytromycyna wykazuje szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego, obejmujące typowe i atypowe patogeny układu oddechowego oraz Chlamydia trachomatis.
- Lek cechuje się korzystnym profilem farmakokinetycznym, umożliwiającym stosowanie krótkich, 3-5 dniowych schematów leczenia.
Skład
1 tabletka powlekana zawiera jako substancję czynną:
- 250 mg azytromycyny (w postaci azytromycyny dwuwodnej)
- lub 500 mg azytromycyny (w postaci azytromycyny dwuwodnej)
Azytromycyna jest dostępna w postaci tabletek powlekanych o dwóch różnych mocach, co umożliwia elastyczne dawkowanie w zależności od wskazania i charakterystyki pacjenta.
Azycyna

Wskazania pozarejestracyjne: Mukowiscydoza
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia