Azycyna
Azithromycin
Azycyna - informacje dla lekarza
Wskazania
Azycyna jest wskazana w leczeniu następujących zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na azytromycynę:
- Zakażenia górnych dróg oddechowych:
- bakteryjne zapalenie gardła
- zapalenie migdałków
- zapalenie zatok
- Ostre zapalenie ucha środkowego
- Zakażenia dolnych dróg oddechowych:
- ostre zapalenie oskrzeli
- zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli
- lekkie do umiarkowanie ciężkiego zapalenie płuc, w tym śródmiąższowe
- Zakażenia skóry i tkanek miękkich:
- róża
- liszajec
- wtórne ropne zapalenia skóry
- rumień wędrujący (Erythema migrans) - pierwszy objaw boreliozy z Lyme
Należy uwzględnić oficjalne miejscowe wytyczne dotyczące prawidłowego stosowania leków przeciwbakteryjnych.
Azycyna ma szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego i może być stosowana w leczeniu różnorodnych zakażeń bakteryjnych, szczególnie dróg oddechowych oraz skóry i tkanek miękkich. Jej zastosowanie powinno być zgodne z lokalnymi wytycznymi dotyczącymi antybiotykoterapii.
Dawkowanie
Wskazanie | Dawkowanie |
---|---|
Zakażenia górnych i dolnych dróg oddechowych, zapalenie ucha środkowego, zakażenia skóry i tkanek miękkich (z wyjątkiem rumienia wędrującego) | Całkowita dawka: 30 mg/kg mc. Schemat: 10 mg/kg mc. raz na dobę przez 3 dni |
Rumień wędrujący | Całkowita dawka: 60 mg/kg mc. Schemat: 20 mg/kg mc. 1. dnia, następnie 10 mg/kg mc. raz na dobę od 2. do 5. dnia |
Dawkowanie u dzieci w zależności od masy ciała:
- 10-14 kg: 100 mg (2,5 ml)
- 15-24 kg: 200 mg (5 ml)
- 25-34 kg: 300 mg (7,5 ml)
- 35-44 kg: 400 mg (10 ml)
- ≥45 kg: dawka jak dla dorosłych
Dawkowanie Azycyny jest uzależnione od rodzaju zakażenia, masy ciała pacjenta oraz jego wieku. Krótki, 3-5 dniowy schemat leczenia ułatwia przestrzeganie zaleceń przez pacjentów.
Specjalne grupy pacjentów
Pacjenci w podeszłym wieku: Stosuje się tę samą dawkę jak u pozostałych dorosłych. Należy zachować szczególną ostrożność ze względu na zwiększone ryzyko arytmii.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Modyfikacja dawki nie jest konieczna przy ClCr >40 ml/min. Brak danych dla ClCr <40 ml/min - zalecana ostrożność.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby: Przy lekkim do umiarkowanego zaburzeniu czynności wątroby modyfikacja dawki nie jest konieczna. Nie stosować u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby.
U pacjentów w podeszłym wieku oraz z łagodnymi/umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek i wątroby zazwyczaj nie ma potrzeby modyfikacji dawkowania. Szczególną ostrożność należy zachować u osób starszych (ryzyko arytmii) oraz z ciężkimi zaburzeniami czynności nerek i wątroby.
Sposób podawania
- Podawać doustnie, raz na dobę
- Przyjmować co najmniej 1 godzinę przed jedzeniem lub 2 godziny po posiłku
- Zawiesinę podawać za pomocą dołączonej strzykawki lub łyżeczki-miarki
- Wstrząsnąć przed każdym użyciem
- Po podaniu leku dziecku podać do popicia herbatę lub sok
Właściwy sposób podawania leku ma istotne znaczenie dla jego skuteczności. Należy zwrócić szczególną uwagę na przyjmowanie leku na czczo oraz dokładne odmierzanie dawki u dzieci.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na:
- azytromycynę
- erytromycynę
- inne antybiotyki makrolidowe lub ketolidowe
- którąkolwiek substancję pomocniczą
Głównym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na składniki leku lub inne antybiotyki makrolidowe. Przed zastosowaniem leku należy dokładnie zebrać wywiad alergologiczny.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
- Ryzyko ciężkich reakcji alergicznych, w tym obrzęku naczynioruchowego i anafilaksji
- Ostrożność u pacjentów z ciężkimi chorobami wątroby - ryzyko piorunującego zapalenia wątroby
- Ryzyko wydłużenia odstępu QT i zaburzeń rytmu serca, szczególnie u osób z czynnikami ryzyka
- Możliwość wystąpienia biegunki związanej z Clostridium difficile
- Ostrożność u pacjentów z zaburzeniami neurologicznymi lub psychicznymi
- Możliwość zaostrzenia objawów miastenii
Stosowanie azytromycyny wymaga zachowania szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami wątroby, zaburzeniami rytmu serca oraz schorzeniami neurologicznymi. Należy monitorować pacjentów pod kątem wystąpienia działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony układu pokarmowego i sercowo-naczyniowego.
Warto zapamiętać
- Azytromycyna ma szeroki zakres wskazań w leczeniu zakażeń bakteryjnych, szczególnie dróg oddechowych oraz skóry i tkanek miękkich.
- Krótki, 3-5 dniowy schemat leczenia ułatwia przestrzeganie zaleceń przez pacjentów, ale wymaga dokładnego odmierzania dawek, zwłaszcza u dzieci.
Interakcje
Najważniejsze interakcje azytromycyny:
- Leki wydłużające odstęp QT (np. cyzapryd, terfenadyna) - zwiększone ryzyko zaburzeń rytmu serca
- Digoksyna - możliwe zwiększenie stężenia digoksyny
- Cyklosporyna - możliwe zwiększenie stężenia cyklosporyny
- Leki przeciwzakrzepowe (pochodne kumaryny) - możliwe nasilenie działania przeciwzakrzepowego
- Statyny - odnotowano przypadki rabdomiolizy
- Alkaloidy sporyszu - ryzyko zatrucia alkaloidami sporyszu (ergotyzm)
Azytromycyna wchodzi w istotne interakcje z wieloma powszechnie stosowanymi lekami. Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne stosowanie z lekami wpływającymi na odstęp QT, lekami immunosupresyjnymi oraz przeciwzakrzepowymi. Konieczne jest dokładne zebranie wywiadu dotyczącego przyjmowanych leków przed włączeniem azytromycyny.
Ciąża i laktacja
Ciąża: Brak odpowiednich danych dotyczących stosowania u kobiet w ciąży. Stosować tylko wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko.
Laktacja: Azytromycyna przenika do mleka kobiecego. Brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania u kobiet karmiących piersią.
Należy zachować ostrożność przy stosowaniu azytromycyny u kobiet w ciąży i karmiących piersią. Decyzję o zastosowaniu leku należy podjąć po dokładnej analizie stosunku korzyści do ryzyka.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane:
- Zaburzenia żołądka i jelit: biegunka, nudności, wymioty, ból brzucha
- Zaburzenia układu nerwowego: ból głowy, zawroty głowy
- Zaburzenia skóry: wysypka, świąd
Rzadkie, ale poważne działania niepożądane:
- Ciężkie reakcje alergiczne
- Zaburzenia czynności wątroby, w tym piorunujące zapalenie wątroby
- Zaburzenia rytmu serca (wydłużenie odstępu QT, torsade de pointes)
- Rzekomobłoniaste zapalenie jelita grubego
Większość działań niepożądanych azytromycyny ma charakter łagodny i przemijający. Należy jednak pamiętać o możliwości wystąpienia poważnych powikłań, szczególnie ze strony układu sercowo-naczyniowego i wątroby. Konieczne jest poinformowanie pacjenta o możliwych objawach niepożądanych i konieczności zgłaszania ich lekarzowi.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania są podobne do działań niepożądanych występujących przy zalecanych dawkach, ale mogą być bardziej nasilone. Charakterystyczne objawy to:
- Przemijająca utrata słuchu
- Silne nudności
- Wymioty
- Biegunka
Postępowanie w przypadku przedawkowania:
- Podanie węgla aktywowanego
- Leczenie objawowe
- W razie konieczności - leczenie podtrzymujące czynności życiowe
Przedawkowanie azytromycyny rzadko prowadzi do poważnych konsekwencji. Leczenie jest głównie objawowe i podtrzymujące. Kluczowe znaczenie ma monitorowanie czynności życiowych pacjenta.
Właściwości farmakologiczne
Azytromycyna należy do antybiotyków makrolidowych z grupy azalidów. Jej mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy białka w komórce bakteryjnej poprzez przyłączanie do podjednostki 50S rybosomu.
Znajomość mechanizmu działania azytromycyny pozwala lepiej zrozumieć jej spektrum działania przeciwbakteryjnego oraz potencjalne interakcje z innymi lekami.
Skład
5 ml zawiesiny zawiera 200 mg azytromycyny w postaci azytromycyny dwuwodnej.
Znajomość składu preparatu jest istotna przy ustalaniu dawkowania, szczególnie u dzieci, gdzie dawka zależy od masy ciała.
Azycyna

Wskazania pozarejestracyjne: Mukowiscydoza
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia