Aspirin® - (IR)
Acetylsalicylic acid
Aspirin® - (IR): Szczegółowe informacje dla lekarzy
Wskazania do stosowania
Aspirin® (IR) jest wskazany w leczeniu bólu o małym lub umiarkowanym nasileniu oraz w stanach gorączkowych. Lek zawiera jako substancję czynną kwas acetylosalicylowy (ASA) w dawce 500 mg na tabletkę.
Aspirin® (IR) jest skutecznym lekiem przeciwbólowym i przeciwgorączkowym, odpowiednim do stosowania w łagodnych i umiarkowanych dolegliwościach bólowych oraz w przypadku gorączki.
Dawkowanie i sposób podawania
Grupa wiekowa | Dawkowanie | Maksymalna dawka dobowa |
---|---|---|
Dorośli | 500-1000 mg (1-2 tabl.) co 4-8 h | 4 g (8 tabl.) |
Młodzież >12 lat (tylko na zlecenie lekarza) | 500 mg (1 tabl.) co 4-8 h | 1500 mg (3 tabl.) |
Tabletki należy przyjmować doustnie, najlepiej po posiłkach, popijając dużą ilością płynu. Nie należy stosować leku dłużej niż 3-5 dni bez konsultacji z lekarzem.
Dawkowanie Aspirin® (IR) jest zróżnicowane w zależności od wieku pacjenta. Kluczowe jest przestrzeganie maksymalnych dawek dobowych oraz zasad stosowania leku, aby zminimalizować ryzyko działań niepożądanych.
Przeciwwskazania
Aspirin® (IR) jest przeciwwskazany w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na ASA, inne salicylany lub którykolwiek składnik preparatu
- Skaza krwotoczna
- Ostra choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy
- Astma oskrzelowa indukowana salicylanami lub NLPZ w wywiadzie
- Jednoczesne stosowanie metotreksatu w dawkach ≥15 mg/tydzień
- Ciężka niewydolność serca, wątroby lub nerek
- Trzeci trymestr ciąży
- Dzieci do 12 lat w przebiegu infekcji wirusowych (ryzyko zespołu Reye'a)
Istnieje szereg istotnych przeciwwskazań do stosowania Aspirin® (IR), które lekarz musi starannie rozważyć przed zaleceniem tego leku, szczególnie u pacjentów z chorobami przewodu pokarmowego, zaburzeniami krzepnięcia, astmą oraz u kobiet w ciąży.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Należy zachować szczególną ostrożność stosując Aspirin® (IR) w następujących przypadkach:
- I i II trymestr ciąży oraz okres karmienia piersią
- Nadwrażliwość na NLPZ lub inne substancje alergizujące
- Jednoczesne stosowanie leków przeciwzakrzepowych
- Zaburzenia czynności wątroby lub nerek
- Przebyta choroba wrzodowa lub krwawienia z przewodu pokarmowego
- Niedobór dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej
ASA może powodować skurcz oskrzeli i wywoływać napady astmy. Czynniki ryzyka obejmują astmę oskrzelową, przewlekłe choroby układu oddechowego, katar sienny i polipy nosa. Lek może wydłużać czas krwawienia podczas zabiegów chirurgicznych. U pacjentów ze zmniejszonym wydalaniem kwasu moczowego może wywołać napad dny moczanowej.
Stosowanie Aspirin® (IR) wymaga szczególnej uwagi u pacjentów z określonymi schorzeniami lub czynnikami ryzyka. Lekarz powinien dokładnie ocenić stosunek korzyści do ryzyka przed zaleceniem leku w tych grupach pacjentów.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Aspirin® (IR) wchodzi w liczne interakcje z innymi lekami, w tym:
- Metotreksat: nasilenie toksyczności, przeciwwskazane przy dawkach ≥15 mg/tydzień
- Leki przeciwzakrzepowe i przeciwpłytkowe: zwiększone ryzyko krwawień
- NLPZ: zwiększone ryzyko choroby wrzodowej i krwawień z przewodu pokarmowego
- Leki przeciwdnawe: osłabienie działania
- Digoksyna: zwiększenie stężenia w osoczu
- Leki przeciwcukrzycowe: nasilenie działania hipoglikemizującego
- Diuretyki, inhibitory ACE: osłabienie działania
- Glikokortykosteroidy: zwiększone ryzyko choroby wrzodowej
- Kwas walproinowy: wzajemne nasilenie działania
- Alkohol: zwiększone ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego
Aspirin® (IR) wchodzi w liczne, istotne klinicznie interakcje z wieloma powszechnie stosowanymi lekami. Lekarz musi dokładnie przeanalizować farmakoterapię pacjenta przed zaleceniem ASA, aby uniknąć potencjalnie niebezpiecznych interakcji.
Wpływ na ciążę i laktację
Stosowanie Aspirin® (IR) w ciąży i podczas karmienia piersią wiąże się z pewnymi ryzykami:
- I i II trymestr ciąży: stosować tylko w razie bezwzględnej konieczności, w najmniejszej skutecznej dawce
- III trymestr ciąży: przeciwwskazany (ryzyko przedwczesnego zamknięcia przewodu tętniczego, nadciśnienia płucnego, zaburzeń czynności nerek płodu)
- Karmienie piersią: krótkotrwałe stosowanie zwykle nie wymaga przerwania karmienia, przy regularnym przyjmowaniu dużych dawek należy przerwać karmienie
Stosowanie Aspirin® (IR) w ciąży i podczas laktacji wymaga szczególnej ostrożności i indywidualnej oceny stosunku korzyści do ryzyka. W III trymestrze ciąży lek jest bezwzględnie przeciwwskazany.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Aspirin® (IR) obejmują:
- Zaburzenia żołądka i jelit: bóle brzucha, zgaga, nudności, wymioty, krwawienia z przewodu pokarmowego
- Zaburzenia krwi: zwiększone ryzyko krwawień, wydłużenie czasu krwawienia, trombocytopenia
- Zaburzenia układu nerwowego: zawroty głowy, szumy uszne
- Reakcje nadwrażliwości: wysypka, pokrzywka, obrzęk, astma
- Rzadziej: zaburzenia czynności wątroby, nerek, wylew krwi do mózgu
Aspirin® (IR) może powodować szereg działań niepożądanych, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego i układu krwiotwórczego. Lekarz powinien monitorować pacjentów pod kątem tych objawów, zwłaszcza przy długotrwałym stosowaniu leku.
Przedawkowanie
Zatrucie salicylanami może wystąpić przy dawkach >100 mg/kg m.c./dobę stosowanych przez ponad 2 dni. Objawy obejmują zawroty głowy, szumy uszne, nudności, wymioty, splątanie. Ciężkie zatrucie prowadzi do poważnych zaburzeń równowagi kwasowo-zasadowej. Leczenie zatrucia obejmuje standardowe procedury, w tym zwiększenie wydalania leku i przywrócenie równowagi elektrolitowej.
Przedawkowanie Aspirin® (IR) może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Kluczowe jest edukowanie pacjentów o konieczności ścisłego przestrzegania zalecanego dawkowania.
Warto zapamiętać
1. Aspirin® (IR) jest skutecznym lekiem przeciwbólowym i przeciwgorączkowym, ale jego stosowanie wiąże się z ryzykiem działań niepożądanych, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego.
2. Lek wchodzi w liczne interakcje z innymi preparatami, co wymaga dokładnej analizy farmakoterapii pacjenta przed jego zaleceniem.
Mechanizm działania
Aspirin® (IR) zawiera kwas acetylosalicylowy (ASA), który należy do grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ). Jego mechanizm działania polega na nieodwracalnym hamowaniu cyklooksygenazy kwasu arachidonowego, co prowadzi do zahamowania syntezy prostaglandyn i tromboksanu A2. W rezultacie lek wykazuje działanie przeciwbólowe, przeciwgorączkowe, przeciwzapalne oraz antyagregacyjne.
Zrozumienie mechanizmu działania Aspirin® (IR) pozwala lekarzowi na lepsze przewidywanie jego efektów terapeutycznych oraz potencjalnych działań niepożądanych.