Amisan
Amisulpride
Amisulpryd w leczeniu schizofrenii
Amisulpryd jest lekiem przeciwpsychotycznym stosowanym w leczeniu ostrej i przewlekłej schizofrenii. Wykazuje skuteczność zarówno w przypadku objawów pozytywnych (np. urojenia, omamy), jak i negatywnych (np. stępienie uczuć, wycofanie społeczne). Dodatkowo hamuje wtórne objawy negatywne oraz zaburzenia afektywne towarzyszące schizofrenii.
Mechanizm działania
Amisulpryd charakteryzuje się selektywnym wiązaniem z receptorami dopaminergicznymi D2 i D3, do których wykazuje wysokie powinowactwo. W przeciwieństwie do wielu innych leków przeciwpsychotycznych, nie wiąże się z receptorami serotoninowymi, histaminowymi H1, cholinergicznymi czy α-adrenergicznymi. Ta selektywność przekłada się na korzystny profil działania i mniejszą liczbę działań niepożądanych.
W małych dawkach amisulpryd preferencyjnie blokuje presynaptyczne receptory D2 i D3, co prowadzi do zwiększonego uwalniania dopaminy. Natomiast w większych dawkach silniej blokuje receptory dopaminergiczne w układzie limbicznym niż w prążkowiu. Te właściwości farmakologiczne warunkują skuteczność leku zarówno w leczeniu objawów negatywnych, jak i pozytywnych schizofrenii.
Dawkowanie
Wskazanie | Zalecane dawkowanie |
---|---|
Objawy wytwórcze | 400-800 mg/dobę, maks. 1200 mg/dobę |
Objawy negatywne | 50-300 mg/dobę |
Dawkowanie należy dostosować indywidualnie dla każdego pacjenta. Dawki powyżej 400 mg/dobę należy podawać w dwóch dawkach podzielonych.
U pacjentów w podeszłym wieku oraz z niewydolnością nerek może być konieczne zmniejszenie dawki. Nie ma konieczności modyfikacji dawkowania u pacjentów z niewydolnością wątroby.
Amisulpryd można przyjmować niezależnie od posiłków, tabletki należy połykać w całości, popijając płynem.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na amisulpryd lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Nowotwory zależne od prolaktyny (np. prolaktynoma przysadki, rak piersi)
- Guz chromochłonny nadnerczy
- Dzieci przed okresem pokwitania
- Karmienie piersią
- Jednoczesne stosowanie z lewodopą
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania amisulprydu należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów:
- Z chorobą Parkinsona (możliwość nasilenia objawów)
- Z chorobami układu krążenia lub rodzinnie występującym wydłużeniem odstępu QT
- W podeszłym wieku z otępieniem (zwiększone ryzyko epizodów naczyniowo-mózgowych)
- Z czynnikami ryzyka udaru mózgu
- Z cukrzycą lub zwiększonym ryzykiem cukrzycy (konieczność monitorowania glikemii)
- Z padaczką w wywiadzie (amisulpryd może obniżać próg drgawkowy)
- Z niewydolnością nerek (konieczność dostosowania dawki)
Należy monitorować pacjentów pod kątem wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego, żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej oraz zaburzeń hematologicznych (leukopenia, neutropenia, agranulocytoza).
Interakcje
Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie amisulprydu z lewodopą ze względu na wzajemny antagonizm. Należy zachować ostrożność przy łączeniu z innymi lekami wydłużającymi odstęp QT, lekami działającymi depresyjnie na OUN oraz lekami przeciwnadciśnieniowymi. Amisulpryd może osłabiać działanie agonistów dopaminy.
Ciąża i laktacja
Stosowanie amisulprydu w ciąży nie jest zalecane ze względu na ograniczone dane dotyczące bezpieczeństwa. U noworodków narażonych na lek w III trymestrze ciąży istnieje ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, w tym zaburzeń pozapiramidowych. Karmienie piersią podczas stosowania amisulprydu jest przeciwwskazane.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane obejmują:
- Objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność, hipokineza, akatyzja)
- Zwiększenie stężenia prolaktyny
- Bezsenność, lęk, pobudzenie
- Senność
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, nudności, wymioty)
- Zwiększenie masy ciała
Rzadziej mogą wystąpić poważniejsze działania niepożądane, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia rytmu serca czy żylna choroba zakrzepowo-zatorowa.
Warto zapamiętać
- Amisulpryd jest skuteczny zarówno w leczeniu objawów pozytywnych, jak i negatywnych schizofrenii
- Selektywne działanie na receptory D2/D3 przekłada się na korzystny profil bezpieczeństwa leku
Amisulpryd stanowi wartościową opcję terapeutyczną w leczeniu schizofrenii, oferując skuteczność w szerokim spektrum objawów przy stosunkowo korzystnym profilu bezpieczeństwa. Kluczowe jest jednak indywidualne dostosowanie dawki oraz ścisłe monitorowanie pacjenta, szczególnie w grupach podwyższonego ryzyka.
F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia