Amipryd
Amisulpride
Amipryd - charakterystyka leku dla lekarzy
Wskazania
Amipryd (amisulpryd) jest wskazany w leczeniu ostrej i przewlekłej schizofrenii z:
- Objawami pozytywnymi (urojenia, omamy, zaburzenia myślenia, wrogość, nieufność)
- Objawami negatywnymi (stępienie uczuć, wycofanie emocjonalne i społeczne)
Wnioski: Amipryd wykazuje szerokie spektrum działania w schizofrenii, obejmujące zarówno objawy pozytywne jak i negatywne. Jest szczególnie przydatny u pacjentów z dominującymi objawami negatywnymi.
Dawkowanie
Grupa pacjentów | Zalecane dawkowanie |
---|---|
Pacjenci z objawami pozytywnymi | 400-800 mg/dobę, maks. 1200 mg/dobę |
Pacjenci z objawami pozytywnymi i negatywnymi | 400-800 mg/dobę |
Pacjenci z przewagą objawów negatywnych | 50-300 mg/dobę |
Osoby w podeszłym wieku (>65 lat) | Ostrożnie, może być konieczne zmniejszenie dawki |
Pacjenci z niewydolnością nerek | ClCr 30-60 ml/min: 1/2 dawki ClCr 10-30 ml/min: 1/3 dawki ClCr <10 ml/min: przeciwwskazany |
Dawkę należy ustalać indywidualnie. Dawki do 400 mg można podawać raz na dobę, większe dawki należy podzielić na 2 podania. Należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę.
Wnioski: Dawkowanie Amiprydu jest zróżnicowane w zależności od dominujących objawów i stanu pacjenta. Kluczowe jest indywidualne dostosowanie dawki i monitorowanie skuteczności leczenia.
Sposób podawania
Tabletki należy połykać w całości lub przepołowione, popijając wodą. Lek można przyjmować niezależnie od posiłków.
Przeciwwskazania
Stosowanie Amiprydu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na amisulpryd lub substancje pomocnicze
- Nowotwory zależne od prolaktyny (np. prolaktynoma przysadki, rak piersi)
- Guz chromochłonny nadnerczy
- Dzieci przed okresem pokwitania
- Jednoczesne stosowanie z lewodopą
- Jednoczesne stosowanie z lekami mogącymi wywołać torsade de pointes (np. leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, niektóre antybiotyki, leki przeciwgrzybicze)
Wnioski: Przeciwwskazania do stosowania Amiprydu obejmują głównie stany zwiększonego ryzyka działań niepożądanych oraz interakcje z niektórymi lekami. Szczególną uwagę należy zwrócić na nowotwory hormonozależne i ryzyko zaburzeń rytmu serca.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Amiprydu należy zachować szczególną ostrożność w następujących sytuacjach:
- Ryzyko uszkodzenia wątroby - monitorować objawy hepatotoksyczności
- Możliwość wystąpienia złośliwego zespołu neuroleptycznego
- U pacjentów z chorobą Parkinsona - może nasilać objawy
- Niewydolność nerek - konieczna modyfikacja dawki
- Ryzyko hiperglikemii - monitorować glikemię, zwłaszcza u diabetyków
- Obniżenie progu drgawkowego - ostrożnie u pacjentów z padaczką
- Wydłużenie odstępu QT - monitorować EKG, unikać czynników ryzyka
- Zwiększone ryzyko incydentów naczyniowo-mózgowych u osób starszych z otępieniem
- Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej
- Hiperprolaktynemia - monitorować pacjentów z rakiem piersi w wywiadzie
Wnioski: Stosowanie Amiprydu wymaga ścisłego monitorowania pacjenta pod kątem potencjalnych działań niepożądanych, szczególnie w zakresie funkcji wątroby, układu sercowo-naczyniowego i metabolizmu glukozy. Konieczna jest indywidualna ocena stosunku korzyści do ryzyka.
Interakcje
Przeciwwskazane: Leki mogące wywoływać torsade de pointes, lewodopa
Niezalecane: Leki wydłużające odstęp QT, powodujące bradykardię lub zaburzenia elektrolitowe, alkohol
Wymagające ostrożności: Leki działające na OUN, leki przeciwnadciśnieniowe, klozapina
Wnioski: Główne interakcje Amiprydu dotyczą ryzyka zaburzeń rytmu serca oraz nasilenia działania depresyjnego na OUN. Konieczna jest dokładna analiza stosowanych przez pacjenta leków przed włączeniem Amiprydu.
Ciąża i laktacja
Ciąża: Nie zaleca się stosowania w ciąży, chyba że potencjalne korzyści przewyższają ryzyko. U noworodków matek przyjmujących lek w III trymestrze możliwe objawy pozapiramidowe i odstawienne.
Karmienie piersią: Amisulpryd przenika do mleka. Należy podjąć decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub leczenia, biorąc pod uwagę korzyści dla matki i dziecka.
Wnioski: Stosowanie Amiprydu u kobiet w ciąży i karmiących piersią powinno być ograniczone do sytuacji, gdy jest to bezwzględnie konieczne. Wymaga indywidualnej oceny ryzyka i korzyści.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane Amiprydu to:
- Objawy pozapiramidowe (drżenie, sztywność mięśniowa, akatyzja)
- Hiperprolaktynemia i związane z nią zaburzenia endokrynologiczne
- Senność, bezsenność, lęk
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (zaparcia, nudności)
- Wzrost masy ciała
Rzadziej występują poważne działania niepożądane, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, wydłużenie odstępu QT, agranulocytoza.
Wnioski: Profil działań niepożądanych Amiprydu jest typowy dla leków przeciwpsychotycznych. Kluczowe jest monitorowanie objawów pozapiramidowych, zaburzeń endokrynologicznych i metabolicznych oraz funkcji układu krwiotwórczego.
Mechanizm działania
Amisulpryd jest selektywnym antagonistą receptorów dopaminowych D2 i D3. W małych dawkach blokuje preferencyjnie presynaptyczne autoreceptory, zwiększając uwalnianie dopaminy. W większych dawkach blokuje receptory postsynaptyczne. Nie wykazuje istotnego powinowactwa do innych receptorów (serotoninowych, adrenergicznych, histaminowych, cholinergicznych).
Wnioski: Unikalny profil farmakologiczny Amiprydu, zwłaszcza selektywność wobec receptorów dopaminowych, przekłada się na jego skuteczność w leczeniu objawów pozytywnych i negatywnych schizofrenii przy stosunkowo korzystnym profilu działań niepożądanych.
Warto zapamiętać
- Amipryd jest skuteczny zarówno w leczeniu objawów pozytywnych, jak i negatywnych schizofrenii
- Dawkowanie Amiprydu należy dostosować indywidualnie, uwzględniając dominujące objawy i stan pacjenta
F21; F22; F23; F24; F25; F28; F29 wg ICD-10
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia