Alventa®
Venlafaxine
Wskazania do stosowania
Alventa jest wskazana w leczeniu następujących zaburzeń:
- Epizody dużej depresji
- Zapobieganie nawrotom epizodów dużej depresji
- Uogólnione zaburzenia lękowe
- Fobia społeczna
- Lęk napadowy z lub bez towarzyszącej agorafobii
Lek stosuje się u pacjentów dorosłych. Nie jest zalecany do stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia.
Dawkowanie i sposób podawania
Epizody dużej depresji
Dawka początkowa | Dawka maksymalna | Sposób zwiększania dawki |
---|---|---|
75 mg raz na dobę | 375 mg na dobę | Stopniowo co 2 tygodnie lub dłużej |
Dawkę należy zwiększać stopniowo w odstępach około 2 tygodni lub dłuższych. W uzasadnionych przypadkach klinicznych można zwiększać dawkę w krótszych odstępach, ale nie krótszych niż 4 dni.
Uogólnione zaburzenia lękowe
Dawka początkowa | Dawka maksymalna | Sposób zwiększania dawki |
---|---|---|
75 mg raz na dobę | 225 mg na dobę | Stopniowo co 2 tygodnie lub dłużej |
Fobia społeczna
Dawka zalecana | Dawka maksymalna | Uwagi |
---|---|---|
75 mg raz na dobę | 225 mg na dobę | Brak dowodów na większą skuteczność wyższych dawek |
Lęk napadowy
Dawka początkowa | Dawka zalecana | Dawka maksymalna |
---|---|---|
37,5 mg raz na dobę przez 7 dni | 75 mg raz na dobę | 225 mg na dobę |
Dawkę należy zwiększać stopniowo w odstępach około 2 tygodni lub dłuższych.
We wszystkich wskazaniach należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę. Leczenie powinno trwać wystarczająco długo, zazwyczaj kilka miesięcy lub dłużej. Należy regularnie oceniać leczenie, podchodząc indywidualnie do każdego pacjenta.
Pacjenci w podeszłym wieku
Nie ma konieczności modyfikowania dawki tylko ze względu na wiek pacjenta. Należy jednak zachować szczególną ostrożność podczas leczenia osób w podeszłym wieku, stosując najmniejszą skuteczną dawkę.
Pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby
U pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby należy rozważyć zmniejszenie dawki o 50%. U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby zaleca się zmniejszenie dawki o więcej niż 50%.
Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek
U pacjentów z GFR 30-70 ml/min nie ma konieczności modyfikacji dawki, ale zaleca się zachowanie ostrożności. U pacjentów z GFR <30 ml/min oraz wymagających hemodializy dawkę należy zmniejszyć o 50%.
Sposób podawania
Alventa powinna być przyjmowana doustnie, raz na dobę, codziennie o tej samej porze, podczas posiłku. Kapsułki należy połykać w całości, popijając płynem. Nie wolno ich dzielić, kruszyć, żuć ani rozpuszczać.
Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość na wenlafaksynę lub którąkolwiek substancję pomocniczą
- Jednoczesne stosowanie z nieodwracalnymi inhibitorami monoaminooksydazy (IMAO)
Nie należy rozpoczynać leczenia wenlafaksyną wcześniej niż 14 dni od zakończenia leczenia nieodwracalnymi IMAO. Podawanie wenlafaksyny należy przerwać na co najmniej 7 dni przed rozpoczęciem leczenia nieodwracalnymi IMAO.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Myśli i zachowania samobójcze
U pacjentów z zaburzeniami depresyjnymi może wystąpić nasilenie myśli samobójczych, szczególnie na początku leczenia. Pacjenci powinni być ściśle monitorowani, zwłaszcza w pierwszych tygodniach terapii oraz po zmianie dawki.
Zespół serotoninowy
Podczas leczenia wenlafaksyną może wystąpić potencjalnie zagrażający życiu zespół serotoninowy, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych. Objawy zespołu serotoninowego mogą obejmować zmiany stanu psychicznego, zaburzenia autonomiczne, zaburzenia nerwowo-mięśniowe i objawy żołądkowo-jelitowe.
Jaskra z wąskim kątem przesączania
U pacjentów leczonych wenlafaksyną może wystąpić rozszerzenie źrenic. Zaleca się ścisłe monitorowanie pacjentów z podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym lub zwiększonym ryzykiem ostrej jaskry z wąskim kątem przesączania.
Ciśnienie tętnicze krwi
Wenlafaksyna może powodować zależne od dawki zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi. U wszystkich pacjentów zaleca się regularne monitorowanie ciśnienia krwi, szczególnie po rozpoczęciu leczenia i zwiększeniu dawki.
Krwawienia
Leki hamujące wychwyt serotoniny mogą zwiększać ryzyko krwawień. Należy zachować ostrożność u pacjentów przyjmujących jednocześnie leki przeciwzakrzepowe lub wpływające na czynność płytek krwi.
Stężenie cholesterolu
U pacjentów leczonych wenlafaksyną może wystąpić zwiększenie stężenia cholesterolu w surowicy. W przypadku długotrwałej terapii zaleca się okresowe kontrolowanie stężenia cholesterolu.
Warto zapamiętać
- Alventa może powodować zależne od dawki zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi - konieczne jest regularne monitorowanie ciśnienia
- Podczas leczenia wenlafaksyną istnieje ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu innych leków serotoninergicznych
Podsumowując, Alventa jest skutecznym lekiem przeciwdepresyjnym i przeciwlękowym, jednak wymaga ścisłego monitorowania pacjenta, szczególnie w początkowym okresie leczenia oraz przy zmianie dawkowania. Kluczowe jest regularne kontrolowanie ciśnienia tętniczego, stanu psychicznego pacjenta oraz potencjalnych interakcji z innymi lekami.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Inhibitory monoaminooksydazy (IMAO)
Jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z nieodwracalnymi IMAO jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego. Należy zachować odpowiednie odstępy czasowe między zakończeniem leczenia IMAO a rozpoczęciem stosowania wenlafaksyny i odwrotnie.
Leki działające na układ serotoninergiczny
Jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z innymi lekami wpływającymi na układ serotoninergiczny (np. SSRI, SNRI, tryptany, tramadol, fentanyl) zwiększa ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego. Należy zachować szczególną ostrożność i ściśle monitorować pacjenta.
Leki wydłużające odstęp QT
Należy unikać jednoczesnego stosowania wenlafaksyny z lekami wydłużającymi odstęp QT (np. niektóre leki przeciwarytmiczne, przeciwpsychotyczne, antybiotyki) ze względu na zwiększone ryzyko arytmii komorowych.
Leki metabolizowane przez CYP2D6
Wenlafaksyna jest słabym inhibitorem CYP2D6. Może zwiększać stężenie leków metabolizowanych przez ten enzym (np. risperidon, metoprolol). Może być konieczne dostosowanie dawkowania tych leków.
Alkohol
Należy unikać spożywania alkoholu podczas leczenia wenlafaksyną.
Warto zapamiętać
- Jednoczesne stosowanie wenlafaksyny z IMAO jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego
- Należy zachować ostrożność przy łączeniu wenlafaksyny z innymi lekami serotoninergicznymi oraz lekami wydłużającymi odstęp QT
Podsumowując, wenlafaksyna wchodzi w istotne interakcje z wieloma grupami leków. Kluczowe jest dokładne zebranie wywiadu lekowego przed rozpoczęciem terapii oraz ścisłe monitorowanie pacjenta, szczególnie przy wprowadzaniu nowych leków do schematu leczenia.
Wpływ na ciążę i laktację
Brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania wenlafaksyny u kobiet w ciąży. Lek może być stosowany w ciąży jedynie, gdy spodziewane korzyści przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu.
Stosowanie wenlafaksyny w III trymestrze ciąży może zwiększać ryzyko wystąpienia zespołu przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodka (PPHN) oraz objawów odstawiennych u noworodka.
Wenlafaksyna i jej metabolity przenikają do mleka kobiecego. Należy podjąć decyzję o przerwaniu karmienia piersią lub przerwaniu leczenia, biorąc pod uwagę korzyści wynikające z karmienia piersią dla dziecka oraz korzyści z leczenia dla matki.
Warto zapamiętać
- Stosowanie wenlafaksyny w ciąży wymaga starannego rozważenia stosunku korzyści do ryzyka
- Wenlafaksyna przenika do mleka kobiecego - konieczna jest decyzja o kontynuacji lub przerwaniu karmienia piersią
Podsumowując, stosowanie wenlafaksyny u kobiet w ciąży i karmiących piersią wymaga szczególnej ostrożności i indywidualnego podejścia do każdego przypadku. Konieczne jest ścisłe monitorowanie zarówno matki, jak i dziecka.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane wenlafaksyny (występujące u >1/10 pacjentów) to:
- Nudności
- Suchość w ustach
- Ból głowy
- Nadmierne pocenie się (w tym poty nocne)
Inne istotne działania niepożądane obejmują:
- Zaburzenia snu (bezsenność, niezwykłe sny)
- Zawroty głowy
- Zaparcia
- Zmniejszenie apetytu
- Zaburzenia seksualne (obniżone libido, zaburzenia erekcji, zaburzenia orgazmu)
- Zwiększenie ciśnienia tętniczego krwi
- Zwiększenie stężenia cholesterolu we krwi
Rzadziej mogą wystąpić poważne działania niepożądane, takie jak:
- Zespół serotoninowy
- Zaburzenia rytmu serca (w tym wydłużenie odstępu QT)
- Krwawienia
- Drgawki
- Hiponatremia
Nagłe przerwanie leczenia wenlafaksyną może prowadzić do wystąpienia objawów odstawiennych, takich jak zawroty głowy, zaburzenia czucia, zaburzenia snu, pobudzenie, lęk, nudności, drżenie.
Warto zapamiętać
- Najczęstsze działania niepożądane wenlafaksyny to nudności, suchość w ustach, ból głowy i nadmierne pocenie się
- Nagłe przerwanie leczenia może prowadzić do wystąpienia objawów odstawiennych - konieczne jest stopniowe zmniejszanie dawki
Podsumowując, wenlafaksyna może powodować szereg działań niepożądanych, od łagodnych do potencjalnie poważnych. Kluczowe jest dokładne poinformowanie pacjenta o możliwych skutkach ubocznych oraz ścisłe monitorowanie jego stanu, szczególnie na początku leczenia i przy zmianie dawkowania.
Przedawkowanie
Przedawkowanie wenlafaksyny może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, a nawet zgonu. Najczęstsze objawy przedawkowania to:
- Tachykardia
- Zaburzenia świadomości (od senności do śpiączki)
- Rozszerzenie źrenic
- Drgawki
- Wymioty
Mogą również wystąpić zmiany w EKG, w tym wydłużenie odstępu QT, tachykardia komorowa, bradykardia oraz niedociśnienie.
W przypadku przedawkowania zaleca się:
- Monitorowanie czynności serca i innych ważnych parametrów życiowych
- Leczenie objawowe i podtrzymujące
- W przypadku niedawnego spożycia leku - rozważenie płukania żołądka lub podania węgla aktywowanego
Nie jest znane swoiste antidotum dla wenlafaksyny. Wymuszona diureza, dializa, hemoperfuzja i transfuzja wymienna prawdopodobnie nie będą skuteczne.
Warto zapamiętać
- Przedawkowanie wenlafaksyny może być zagrażające życiu
- Kluczowe jest monitorowanie czynności serca i innych parametrów życiowych oraz wdrożenie leczenia objawowego
Podsumowując, przedawkowanie wenlafaksyny stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia pacjenta. Wymaga natychmiastowej interwencji medycznej i ścisłego monitorowania stanu pacjenta.
Mechanizm działania
Wenlafaksyna jest inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI). Jej mechanizm działania polega na:
- Hamowaniu wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny w synapsach nerwowych
- Słabym hamowaniu wychwytu dopaminy
Wenlafaksyna i jej główny metabolit, O-demetylowenlafaksyna (ODV), nie wykazują istotnego powinowactwa do receptorów muskarynowych, histaminowych H1 czy α1-adrenergicznych, co może tłumaczyć mniejszą częstość występowania niektórych działań niepożądanych w porównaniu z innymi lekami przeciwdepresyjnymi.
Lek nie hamuje aktywności monoaminooksydazy (MAO).
Warto zapamiętać
- Wenlafaksyna jest inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI)
- Nie wykazuje istotnego powinowactwa do receptorów muskarynowych, histaminowych H1 i α1-adrenergicznych
Podsumowując, mechanizm działania wenlafaksyny opiera się głównie na hamowaniu wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, co prowadzi do zwiększenia stężenia tych neuroprzekaźników w synapsach nerwowych i w konsekwencji do efektu przeciwdepresyjnego i przeciwlękowego.
Właściwości farmakokinetyczne
Wenlafaksyna jest szybko wchłaniana z przewodu pokarmowego. Biodostępność wynosi około 92%. Lek ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie, głównie z udziałem enzymu CYP2D6, do aktywnego metabolitu O-demetylowenlafaksyny (ODV).
Okres półtrwania wenlafaksyny wynosi około 5 godzin, a ODV około 11 godzin. Stan stacjonarny osiągany jest po około 3 dniach regularnego stosowania.
Wenlafaksyna i ODV są w niewielkim stopniu (27% i 30%) wiązane z białkami osocza.
Lek jest wydalany głównie z moczem, w postaci metabolitów.
Warto zapamiętać
- Wenlafaksyna ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie
- Głównym metabolitem jest aktywna O-demetylowenlafaksyna (ODV)
Podsumowując, wenlafaksyna charakteryzuje się dobrą biodostępnością po podaniu doustnym, szybkim metabolizmem do aktywnego metabolitu oraz wydalaniem głównie przez nerki. Te właściwości farmakokinetyczne mają istotne znaczenie kliniczne, szczególnie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek.
Bólowa polineuropatia cukrzycowa; neuralgia lub neuropatia w obrębie twarzy
2) Pacjenci 65+
Przysługuje uprawnionym pacjentom we wskazaniach określonych w decyzji o objęciu refundacją. Jeżeli lek jest refundowany we wszystkich zarejestrowanych wskazaniach, to jest w nich wszystkich bezpłatny dla pacjenta. Jeżeli natomiast lek jest refundowany w określonych wskazaniach, to jest bezpłatny dla seniorów tylko i wyłącznie w tych właśnie wskazaniach.
3) Pacjenci do ukończenia 18 roku życia