Acix®
Aciclovir
Acix® - Charakterystyka produktu leczniczego
Wskazania do stosowania
Acix® jest wskazany w leczeniu następujących schorzeń:
- Opryszczkowe zapalenie mózgu
- Ciężkie pierwotne zakażenie narządów płciowych wirusem opryszczki
- Półpasiec
- Ospa wietrzna, półpasiec oraz zakażenia skóry i błon śluzowych wirusem opryszczki u pacjentów z obniżoną odpornością poddawanych immunosupresji lub chemioterapii
- Profilaktyka zakażeń wirusem herpes simplex u pacjentów z obniżoną odpornością, m.in. u chorych leczonych immunosupresyjnie po przeszczepach
- Zakażenie wirusem herpes simplex u noworodków
Acix® wykazuje szerokie spektrum działania przeciwwirusowego, szczególnie w przypadku zakażeń wirusami z rodziny Herpesviridae. Jego zastosowanie obejmuje zarówno leczenie aktywnych infekcji, jak i profilaktykę u pacjentów z grupy wysokiego ryzyka.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie Acix® zależy od wieku pacjenta, rodzaju zakażenia oraz stanu układu odpornościowego. Lek podaje się dożylnie w postaci infuzji.
Grupa pacjentów | Wskazanie | Dawka pojedyncza | Dawka dobowa | Czas leczenia |
---|---|---|---|---|
Dorośli, dzieci >12 lat, niemowlęta <3 m-cy, noworodki z prawidłową odpornością | Pierwotna opryszczka narządów płciowych, półpasiec | 5 mg/kg mc. | 15 mg/kg mc. | 5 dni |
Dorośli, dzieci >12 lat, niemowlęta <3 m-cy, noworodki z prawidłową odpornością | Opryszczkowe zapalenie mózgu, opryszczka noworodków | 10 mg/kg mc. | 30 mg/kg mc. | 10 dni |
Pacjenci ze zmniejszoną odpornością | Opryszczka | 5 mg/kg mc. | 15 mg/kg mc. | 5 dni |
Pacjenci ze zmniejszoną odpornością | Ospa wietrzna, półpasiec | 10 mg/kg mc. | 30 mg/kg mc. | 10 dni |
Dzieci 3 m-cy - 12 lat z prawidłową odpornością | Pierwotna opryszczka narządów płciowych, półpasiec | 250 mg/m² pc. | 750 mg/m² pc. | 5 dni |
Dzieci 3 m-cy - 12 lat z prawidłową odpornością | Opryszczkowe zapalenie mózgu | 500 mg/m² pc. | 1500 mg/m² pc. | 10 dni |
Dzieci 3 m-cy - 12 lat ze zmniejszoną odpornością | Opryszczka | 250 mg/m² pc. | 750 mg/m² pc. | 5 dni |
Dzieci 3 m-cy - 12 lat ze zmniejszoną odpornością | Ospa wietrzna, półpasiec | 500 mg/m² pc. | 1500 mg/m² pc. | 10 dni |
Dawkowanie przedstawione w tabeli dotyczy pacjentów z prawidłową czynnością nerek. Czas leczenia może być wydłużony w zależności od przebiegu choroby i stanu klinicznego pacjenta.
U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczna jest modyfikacja dawkowania. Szczegółowe wytyczne dotyczące dostosowania dawki w zależności od klirensu kreatyniny znajdują się w Charakterystyce Produktu Leczniczego.
Sposób podawania
Acix® należy podawać w powolnej infuzji dożylnej trwającej co najmniej 60 minut. Przy użyciu pompy infuzyjnej stężenie acyklowiru powinno wynosić 2,5% (25 mg/ml). Kluczowe jest utrzymanie odpowiedniego nawodnienia pacjenta podczas terapii.
Przeciwwskazania
Jedynym bezwzględnym przeciwwskazaniem do stosowania Acix® jest nadwrażliwość na acyklowir.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania Acix® należy zwrócić uwagę na następujące kwestie:
- Lek jest skuteczny tylko w początkowym okresie choroby
- Pacjent powinien być dobrze nawodniony podczas terapii
- Należy zachować ostrożność u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek
- Podczas leczenia nie zaleca się prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie czynności nerek, zwłaszcza u pacjentów otrzymujących duże dawki leku (np. w leczeniu opryszczkowego zapalenia mózgu) oraz u osób z już istniejącymi zaburzeniami czynności nerek.
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Acyklowir może wchodzić w interakcje z innymi lekami, szczególnie tymi, które konkurują o ten sam mechanizm wydalania nerkowego. Najważniejsze interakcje obejmują:
- Probenecyd i cymetydyna - zwiększają stężenie acyklowiru w osoczu
- Mykofenolan mofetylu - wzajemne zwiększenie stężeń obu leków
- Lit - ryzyko toksyczności litu przy jednoczesnym stosowaniu z dużymi dawkami acyklowiru
- Cyklosporyna i takrolimus - konieczność monitorowania czynności nerek
- Teofilina - acyklowir może zwiększać jej stężenie w osoczu
Należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu acyklowiru z lekami wpływającymi na czynność nerek lub konkurującymi o ten sam mechanizm wydalania.
Stosowanie w ciąży i okresie karmienia piersią
Ciąża: Acix® można stosować w ciąży tylko wtedy, gdy potencjalne korzyści przewyższają ryzyko dla płodu. Karmienie piersią: stosowanie Acix® jest przeciwwskazane w okresie karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęściej zgłaszane działania niepożądane związane ze stosowaniem Acix® to:
- Odczyn zapalny w miejscu iniekcji (szczególnie przy podaniu pozażylnym)
- Zaburzenia czynności nerek (wzrost stężenia mocznika i kreatyniny we krwi)
- Przemijające zaburzenia neurologiczne (drżenia, zawroty głowy, halucynacje, stany splątania)
- Gorączka
- Zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty)
- Zaburzenia hematologiczne
- Wzrost aktywności aminotransferaz
- Wysypka skórna
W rzadkich przypadkach mogą wystąpić poważniejsze objawy neurologiczne, takie jak psychozy czy śpiączka.
Przedawkowanie
Przedawkowanie Acix® może prowadzić do niewydolności nerek oraz objawów neurologicznych. W przypadku podejrzenia przedawkowania należy uważnie monitorować pacjenta. Hemodializa jest skuteczną metodą usuwania acyklowiru z krwi i może być rozważana w przypadku ciężkiego przedawkowania.
Właściwości farmakodynamiczne i farmakokinetyczne
Acix® (acyklowir) jest lekiem przeciwwirusowym o silnym działaniu wobec wirusów opryszczki typu 1 i 2 (HSV-1 i HSV-2) oraz słabszym działaniu na wirusa ospy wietrznej i półpaśca (VZV). Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy DNA wirusa po przekształceniu acyklowiru w aktywną formę trifosforanu w zakażonych komórkach.
Po podaniu dożylnym czas półtrwania acyklowiru we krwi wynosi 2,9 godziny. Około 15% leku wiąże się z białkami osocza. Acyklowir dobrze przenika do tkanek i płynów ustrojowych, w tym do płynu mózgowo-rdzeniowego. Jest częściowo metabolizowany w wątrobie, a wydalany głównie przez nerki (60-90% w postaci niezmienionej).
Skład
Jedna fiolka Acix® zawiera 250 mg lub 500 mg acyklowiru jako substancji czynnej.
Warto zapamiętać
- Acix® jest skuteczny tylko w początkowym okresie choroby wirusowej
- Podczas terapii Acix® kluczowe jest utrzymanie odpowiedniego nawodnienia pacjenta
Acix® jest cennym narzędziem w leczeniu zakażeń wirusami z rodziny Herpesviridae, szczególnie u pacjentów z obniżoną odpornością. Jego skuteczność i bezpieczeństwo zależą od właściwego dawkowania i monitorowania pacjenta, zwłaszcza pod kątem czynności nerek.