Abilify® - roztwór do wstrzykiwań
Wskazania do stosowania
Abilify w postaci roztworu do wstrzykiwań jest wskazany do szybkiego opanowania niepokoju i zaburzeń zachowania u dorosłych pacjentów w następujących przypadkach:
- Schizofrenia
- Epizody maniakalne w przebiegu zaburzenia afektywnego dwubiegunowego typu I
Lek stosuje się, gdy leczenie doustne nie jest właściwe. Należy odstawić postać iniekcyjną tak szybko, jak jest to klinicznie uzasadnione i rozpocząć stosowanie doustnego arypiprazolu.
Abilify w postaci iniekcji jest przeznaczony do krótkotrwałego, doraźnego leczenia ostrych objawów u dorosłych pacjentów ze schizofrenią lub manią w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej, gdy podanie doustne jest niemożliwe lub niewystarczające.
Dawkowanie i sposób podawania
Dawka | Sposób podania | Maksymalna dawka dobowa |
---|---|---|
Zalecana dawka początkowa: 9,75 mg (1,3 ml) | Pojedyncze wstrzyknięcie domięśniowe | 30 mg (włączając wszystkie postacie arypiprazolu) |
Zakres skutecznych dawek: 5,25-15 mg | Pojedyncze wstrzyknięcie | |
Mniejsza dawka: 5,25 mg (0,7 ml) | Na podstawie indywidualnej oceny klinicznej |
Drugie wstrzyknodziny po pierwszym. Nie należy podawać więcej niż 3 wstrzyknięcia na dobę.
Dawkowanie Abilify w postaci iniekcji jest zindywidualizowane, z możliwością podania od 1 do 3 wstrzyknięć na dobę, w zależności od stanu klinicznego pacjenta. Kluczowe jest nieprzekraczanie maksymalnej dawki dobowej 30 mg.
Szczególne grupy pacjentów
Zaburzenia czynności wątroby: Nie ma konieczności modyfikacji dawki u osób z zaburzeniami czynności wątroby o nasileniu lekkim do umiarkowanego. U pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby należy ostrożnie ustalać dawkowanie, a maksymalną dawkę dobową 30 mg stosować ze szczególną ostrożnością.
Zaburzenia czynności nerek: Nie ma konieczności modyfikacji dawki.
Pacjenci w podeszłym wieku: Bezpieczeństwo i skuteczność nie zostały zbadane u pacjentów ≥65 lat. Należy rozważyć zastosowanie mniejszej dawki początkowej ze względu na większą wrażliwość tych pacjentów.
Płeć i palenie tytoniu: Nie ma konieczności modyfikacji dawek.
Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu Abilify u pacjentów z ciężką niewydolnością wątroby oraz u osób w podeszłym wieku. W tych grupach zaleca się rozpoczynanie leczenia od mniejszych dawek.
Interakcje lekowe
Dawkę arypiprazolu należy dostosować w przypadku jednoczesnego stosowania:
- Silnych inhibitorów CYP3A4 lub CYP2D6 (np. ketokonazol, fluoksetyna) - zmniejszyć dawkę arypiprazolu
- Silnych induktorów CYP3A4 (np. karbamazepina, ryfampicyna) - zwiększyć dawkę arypiprazolu
Po zakończeniu stosowania inhibitora/induktora należy ponownie dostosować dawkę arypiprazolu.
Kluczowe jest monitorowanie interakcji lekowych i odpowiednie dostosowywanie dawki Abilify, szczególnie przy jednoczesnym stosowaniu leków wpływających na aktywność enzymów CYP3A4 i CYP2D6.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą.
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
1. Skuteczność nie została ustalona w stanach innych niż schizofrenia i epizody maniakalne w przebiegu ChAD typu I.
2. Ryzyko nadmiernej sedacji i depresji krążeniowo-oddechowej przy jednoczesnym stosowaniu z benzodiazepinami pozajelitowo - konieczne ścisłe monitorowanie pacjenta.
3. Ryzyko ortostatycznych spadków ciśnienia - regularne monitorowanie ciśnienia krwi, tętna, oddechu i poziomu świadomości.
4. Ryzyko zachowań samobójczych - ścisły nadzór nad pacjentami z grupy wysokiego ryzyka.
5. Ostrożność u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, chorobą naczyń mózgowych, stanami predysponującymi do niedociśnienia lub nadciśnienia.
6. Ryzyko żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej.
7. Ryzyko wydłużenia odstępu QT - ostrożność u pacjentów z wydłużeniem QT w wywiadzie rodzinnym.
8. Ryzyko złośliwego zespołu neuroleptycznego (NMS) - przerwać leczenie w razie wystąpienia objawów.
9. Ryzyko wystąpienia drgawek - ostrożność u pacjentów z napadami drgawkowymi w wywiadzie.
10. Zwiększona śmiertelność u pacjentów w podeszłym wieku z psychozą związaną z chorobą Alzheimera.
11. Ryzyko hiperglikemii i cukrzycy - monitorowanie pacjentów z czynnikami ryzyka.
12. Ryzyko zachłystowego zapalenia płuc - ostrożność u pacjentów z grupy ryzyka.
Stosowanie Abilify wymaga ścisłego monitorowania pacjenta pod kątem wielu potencjalnych działań niepożądanych, szczególnie w zakresie układu sercowo-naczyniowego, nerwowego i metabolicznego. Kluczowa jest indywidualizacja terapii i regularna ocena stosunku korzyści do ryzyka.
Ciąża i laktacja
Lek nie może być stosowany w okresie ciąży, chyba że spodziewane korzyści wyraźnie przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu. Nie należy stosować w okresie karmienia piersią.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane:
- Nudności
- Zawroty głowy
- Senność
Często występujące:
- Bezsenność
- Bóle głowy
- Akatyzja
- Wymioty
- Niepokój, zwłaszcza ruchowy
- Lęk
- Zaburzenia pozapiramidowe
- Drżenie
- Nieostre widzenie
- Zaparcia
- Zwiększone wydzielanie śliny
Rzadziej występujące, ale potencjalnie poważne działania niepożądane obejmują złośliwy zespół neuroleptyczny, późne dyskinezy, napady drgawek, hiperglikemię i cukrzycę.
Profil działań niepożądanych Abilify jest typowy dla leków przeciwpsychotycznych. Szczególną uwagę należy zwrócić na objawy ze strony układu nerwowego oraz zaburzenia metaboliczne. Konieczne jest regularne monitorowanie pacjenta i edukacja w zakresie potencjalnych działań niepożądanych.
Warto zapamiętać
- Abilify w postaci iniekcji jest przeznaczony do krótkotrwałego, doraźnego leczenia ostrych objawów schizofrenii lub manii.
- Maksymalna dawka dobowa wynosi 30 mg, niezależnie od postaci leku.
Przedawkowanie
Objawy przedawkowania mogą obejmować:
- Letarg
- Wzrost ciśnienia tętniczego krwi
- Senność
- Tachykardię
- Nudności, wymioty, biegunkę
- Objawy pozapiramidowe
Leczenie przedawkowania:
- Leczenie podtrzymujące (utrzymanie drożności dróg oddechowych, dotlenianie, wentylacja)
- Monitorowanie czynności układu krążenia, w tym ciągłe monitorowanie EKG
- Rozważenie podania węgla aktywowanego
Hemodializa prawdopodobnie nie jest skuteczna ze względu na silne wiązanie arypiprazolu z białkami osocza.
W przypadku przedawkowania Abilify kluczowe jest szybkie wdrożenie leczenia objawowego i podtrzymującego oraz ścisłe monitorowanie pacjenta, szczególnie pod kątem zaburzeń sercowo-naczyniowych i neurologicznych.
Mechanizm działania
Arypiprazol działa jako:
- Częściowy agonista receptora dopaminowego D2
- Częściowy agonista receptora serotoninowego 5HT1a
- Antagonista receptora serotoninowego 5HT2a
Unikalny profil farmakodynamiczny arypiprazolu, łączący częściowy agonizm dopaminowy i serotoninowy z antagonizmem 5HT2a, przyczynia się do jego skuteczności w leczeniu schizofrenii i choroby afektywnej dwubiegunowej przy potencjalnie korzystniejszym profilu działań niepożądanych w porównaniu do klasycznych leków przeciwpsychotycznych.
Skład
1 ml roztworu zawiera 7,5 mg arypiprazolu. Jedna fiolka zawiera 9,75 mg arypiprazolu.