5-Fluorouracil-Ebewe
Fluorouracil
5-Fluorouracil-Ebewe - charakterystyka produktu l4>Wskazania do stosowania
5-Fluorouracil-Ebewe może być stosowany w monoterapii lub terapii skojarzonej w leczeniu następujących nowotworów złośliwych:
- Rak piersi
- Rak okrężnicy i odbytnicy
- Rak żołądka
- Rak trzustki
Dawkowanie i sposób podawania
Leczenie należy rozpoczynać w warunkach szpitalnych. Całkowita dawka dobowa 5-fluorouracylu nie powinna przekraczać 1 g. Zaleca się codzienną kontrolę liczby płytek krwi i leukocytów. Leczenie należy przerwać, jeśli liczba płytek spadnie poniżej 100 000/mm3 lub liczba leukocytów poniżej 3000/mm3.
Dawkowanie ustala się zazwyczaj na podstawie rzeczywistej masy ciała pacjenta, chyba że występuje otyłość, obrzęki lub inne formy retencji płynów (np. wodobrzusze). W takich przypadkach należy zastosować należną masę ciała.
Produkt leczniczy podaje się we wstrzyknięciu dożylnym, infuzji dożylnej lub dotętniczej.
Droga podania | Dawkowanie |
---|---|
Infuzja dożylna | 15 mg/kg mc. (600 mg/m2 pc.) na dobę, maks. 1 g, rozcieńczone w 300-500 ml 5% glukozy lub 0,9% NaCl, podawane przez 4 h |
Wstrzyknięcie dożylne | 12 mg/kg mc. (480 mg/m2 pc.) na dobę przez 3 dni, następnie 6 mg/kg mc. (240 mg/m2 pc.) w dniach 5., 7. i 9. |
W leczeniu podtrzymującym podaje się 1 raz w tygodniu dawkę 5-10 mg/kg mc. (200-400 mg/m2 pc.) we wstrzyknięciu dożylnym. Leczenie podtrzymujące można rozpocząć dopiero po ustąpieniu działań niepożądanych.
Przeciwwskazania
Stosowanie 5-fluorouracylu jest przeciwwskazane w następujących przypadkach:
- Nadwrażliwość na substancję czynną lub pomocniczą
- Zahamowanie czynności szpiku kostnego, zwłaszcza po radioterapii lub leczeniu innymi cytostatykami
- Ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub nerek
- Ciężkie infekcje (np. półpasiec, ospa wietrzna)
- Ciężkie wyniszczenie organizmu
- Stężenie bilirubiny w osoczu >85 μmol/l
- Ciąża i karmienie piersią
- Jednoczesne stosowanie z brywudyną, sorywudyną i ich analogami
- Niedobór dehydrogenazy dihydropirymidynowej (DPD)
Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Podczas stosowania 5-fluorouracylu należy zachować szczególną ostrożność:
- U pacjentów z chorobami serca w wywiadzie lub bólami w klatce piersiowej podczas leczenia
- U pacjentów po napromienianiu dużymi dawkami okolic miednicy
- U pacjentów leczonych lekami alkilującymi
- U pacjentów po usunięciu nadnerczy lub przysadki
Zaleca się regularne kontrolowanie morfologii krwi, czynności wątroby i nerek. Należy monitorować pacjentów pod kątem kardiotoksyczności. Konieczne jest ścisłe monitorowanie pacjentów otrzymujących jednocześnie fenytoinę.
U pacjentów z niedoborem DPD może wystąpić nasilenie działań niepożądanych. W razie potrzeby należy oznaczyć aktywność tego enzymu przed rozpoczęciem leczenia.
Warto zapamiętać
- 5-fluorouracyl może powodować zahamowanie czynności szpiku kostnego, dlatego konieczne jest regularne monitorowanie morfologii krwi
- Pacjenci z niedoborem enzymu DPD są bardziej narażeni na wystąpienie ciężkich działań niepożądanych po podaniu 5-fluorouracylu
Interakcje z innymi produktami leczniczymi
Istotne interakcje 5-fluorouracylu z innymi lekami obejmują:
- Nasilenie toksyczności przy jednoczesnym stosowaniu z brywudyną, sorywudyną i ich analogami
- Zwiększenie stężenia fenytoiny w osoczu
- Nasilenie działania przez folinian wapnia
- Zmniejszenie wartości wskaźnika Quicka u pacjentów leczonych warfaryną
- Zwiększone ryzyko powikłań zakrzepowo-zatorowych przy terapii skojarzonej z cyklofosfamidem, metotreksatem i tamoksyfenem
- Nasilenie toksyczności przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami cytotoksycznymi
Należy unikać jednoczesnego stosowania szczepionek zawierających żywe drobnoustroje.
Wpływ na płodność, ciążę i laktację
5-fluorouracylu nie wolno stosować w okresie ciąży i karmienia piersią. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczną antykoncepcję w trakcie leczenia.
Działania niepożądane
Najczęstsze działania niepożądane 5-fluorouracylu obejmują:
- Zahamowanie czynności szpiku kostnego (neutropenia, małopłytkowość, leukopenia)
- Zapalenie błon śluzowych jamy ustnej, przełyku, odbytnicy
- Biegunka, nudności, wymioty
- Łysienie
- Zespół dłoniowo-podeszwowy
- Kardiotoksyczność (zmiany w EKG, ból w klatce piersiowej)
Rzadziej mogą wystąpić zaburzenia neurologiczne, oczne, wątrobowe i nerkowe. W przypadku ciężkich działań niepożądanych konieczne może być przerwanie leczenia.
Właściwości farmakologiczne
5-fluorouracyl jest antymetabolitem z grupy antagonistów pirymidyn. Hamuje syntezę DNA i podziały komórkowe. Aktywność przeciwnowotworową uzyskuje po enzymatycznym przekształceniu do form ufosforylowanych.
Wnioski
5-fluorouracyl jest skutecznym lekiem przeciwnowotworowym, stosowanym głównie w leczeniu nowotworów przewodu pokarmowego i piersi. Wymaga jednak ścisłego monitorowania pacjenta ze względu na wąski indeks terapeutyczny i ryzyko poważnych działań niepożądanych, zwłaszcza hematologicznych i żołądkowo-jelitowych. Kluczowe znaczenie ma indywidualizacja dawkowania i uważna obserwacja chorego.